Właściwości farmakodynamiczne
Rivastigmin NeuroPharma 1,5 mg

Wprowadzenie do właściwości farmakodynamicznych

Rywastygmina, substancja czynna produktu Rivastigmin NeuroPharma, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków psychoanaleptycznych, konkretnie inhibitorów cholinoesterazy, którym przypisano kod ATC: N06DA03. Lek dostępny jest w formie kapsułek twardych w czterech dawkach: 1,5 mg, 3,0 mg, 4,5 mg oraz 6,0 mg rywastygminy w postaci wodorowinianu rywastygminy.¹

Mechanizm działania

Rywastygmina działa jako inhibitor acetylo- i butyrylocholinoesterazy z grupy karbaminianów. Jej mechanizm działania polega na usprawnianiu cholinergicznego przekaźnictwa neurosynaptycznego poprzez spowalnianie procesu rozkładu acetylocholiny uwalnianej przez funkcjonalne neurony cholinergiczne. Dzięki temu mechanizmowi, rywastygmina może wywierać pozytywny wpływ na objawy ubytkowe dotyczące procesów poznawczych u pacjentów cierpiących na otępienie związane z chorobą Alzheimera oraz chorobą Parkinsona.²

Specyfika inhibicji cholinoesteraz

Rywastygmina wykazuje specyficzny mechanizm hamowania cholinoesteraz poprzez tworzenie z nimi kompleksu za pomocą wiązania kowalencyjnego. To prowadzi do czasowej inaktywacji tych enzymów. Badania kliniczne wykazały, że u zdrowych młodych mężczyzn dawka 3 mg rywastygminy podana doustnie powoduje redukcję aktywności acetylocholinoesterazy (AChE) w płynie mózgowo-rdzeniowym o około 40% w ciągu pierwszych 1,5 godziny po podaniu. Aktywność enzymu powraca do wartości wyjściowych po około 9 godzinach od momentu osiągnięcia maksymalnego efektu hamującego.³

Zależność efektu od dawki

U pacjentów z chorobą Alzheimera hamowanie aktywności acetylocholinoesterazy przez rywastygminę w płynie mózgowo-rdzeniowym wykazuje zależność od wielkości zastosowanej dawki. Efekt ten obserwowano w zakresie dawek do 6 mg podawanych dwa razy na dobę, przy czym nie badano wyższych dawek. Co ciekawe, stopień hamowania aktywności butyrylocholinoesterazy w płynie mózgowo-rdzeniowym był podobny do hamowania aktywności AChE w grupie 14 pacjentów z chorobą Alzheimera leczonych rywastygminą.⁴

Skuteczność kliniczna

Badania w otępieniu alzheimerowskim

Efektywność terapeutyczna rywastygminy została potwierdzona w badaniach klinicznych u pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego. Oceny dokonywano na podstawie trzech niezależnych, specyficznych kryteriów, stosowanych w regularnych odstępach czasu podczas 6-miesięcznego okresu leczenia:⁵

• Skala ADAS-Cog (Alzheimer’s Disease Assessment Scale – Cognitive subscale) – służąca do oceny zdolności poznawczych⁶
• Skala CIBIC-Plus (Clinician Interview Based Impression of Change Plus) – narzędzie do ogólnej oceny zdolności pacjenta do pojmowania, dokonanej przez lekarza z uwzględnieniem informacji od opiekuna⁷
• Skala PDS (Progressive Deterioration Scale) – ocena dokonana przez opiekuna, dotycząca sprawności pacjenta w wykonywaniu codziennych czynności, takich jak higiena osobista, jedzenie, ubieranie się, udział w czynnościach domowych (np. robienie zakupów), orientowanie się w terenie oraz czynności związanych z finansami⁸

Charakterystyka badanej populacji

W badaniach uczestniczyli pacjenci z wynikiem MMSE (Mini-Mental State Examination) w przedziale 10–24 punktów, co odpowiada łagodnej do umiarkowanie ciężkiej postaci otępienia alzheimerowskiego. Wyniki zebrano w dwóch wieloośrodkowych, 26-tygodniowych badaniach klinicznych z zastosowaniem zmiennych dawek.⁹

Podsumowanie właściwości farmakodynamicznych

Rywastygmina, obecna w produktach Rivastigmin NeuroPharma, stanowi skuteczny inhibitor acetylo- i butyrylocholinoesterazy, działający poprzez tworzenie wiązań kowalencyjnych z tymi enzymami. Lek wykazuje działanie zależne od dawki, a jego efektywność w leczeniu objawów poznawczych otępienia alzheimerowskiego została potwierdzona w rzetelnych badaniach klinicznych. Dzięki specyficznemu mechanizmowi działania, rywastygmina spowalnia rozkład acetylocholiny, co przyczynia się do poprawy funkcji poznawczych u pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego oraz w otępieniu związanym z chorobą Parkinsona.¹⁰