Działania niepożądane
OxyContin 80 mg
OxyContin (chlorowodorek oksykodonu) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najpoważniejszą jest depresja oddechowa, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku i osłabionych. Inne istotne działania obejmują zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli, skurcz mięśni gładkich oraz zniesienie odruchu kaszlowego, co zwiększa ryzyko u chorych z chorobami układu oddechowego. Najczęściej obserwowane działania to nudności i zaparcia, przy czym nudności występują głównie na początku terapii, a zaparcia mogą wymagać leczenia przeczyszczającego. Częstość działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (< 1/10000), a u młodzieży (12-18 lat) profil działań niepożądanych jest zbliżony do dorosłych. Wśród innych często występujących objawów są m.in. senność, zawroty głowy, lęk, zaburzenia psychiczne, świąd skóry oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe.
Działania niepożądane leku OxyContin
OxyContin (chlorowodorek oksykodonu) ze względu na swoje właściwości farmakologiczne może powodować szereg działań niepożądanych, w tym depresję oddechową, zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli oraz skurcz mięśni gładkich. Lek może również znosić odruch kaszlowy, co stanowi dodatkowe ryzyko dla pacjentów z współistniejącymi schorzeniami układu oddechowego.1
Najczęstsze działania niepożądane
Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi związanymi ze stosowaniem oksykodonu są nudności (szczególnie w początkowej fazie leczenia) oraz zaparcia. Warto podkreślić, że depresja oddechowa stanowi główne zagrożenie przy przedawkowaniu opioidów i występuje najczęściej u pacjentów w podeszłym wieku oraz u osób osłabionych.2
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
W analizie działań niepożądanych oksykodonu stosuje się następującą klasyfikację częstości:3
- Bardzo często: ≥ 1/10 (występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów)
- Często: ≥ 1/100 do < 1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
- Niezbyt często: ≥ 1/1000 do < 1/100 (występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów)
- Rzadko: ≥ 1/10000 do < 1/1000 (występuje u 1 do 10 na 10000 pacjentów)
- Bardzo rzadko: < 1/10000 (występuje u mniej niż 1 na 10000 pacjentów)
- Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Ryzyko uzależnienia od leku
Wielokrotne stosowanie preparatu OxyContin może prowadzić do uzależnienia od leku, nawet podczas stosowania dawek terapeutycznych. Istotne jest, że ryzyko uzależnienia może różnić się w zależności od indywidualnych czynników ryzyka pacjenta, dawkowania oraz czasu trwania leczenia opioidami.4
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych obserwowanych u młodzieży (w wieku od 12 do 18 lat) są zbliżone do tych, które występują u pacjentów dorosłych.5
Szczegółowa tabela działań niepożądanych oksykodonu
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Uwagi kliniczne |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Opryszczka | Rzadko | Infekcje wirusem Herpes simplex |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość | Niezbyt często | Reakcje o podłożu immunologicznym mogą wymagać natychmiastowego przerwania leczenia |
| Reakcje anafilaktyczne/reakcje rzekomoanafilaktyczne | Nieznana | ||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie apetytu do utraty apetytu | Często | Zaburzenia odżywiania mogą prowadzić do pogorszenia stanu ogólnego pacjenta |
| Odwodnienie | Niezbyt często | ||
| Zwiększenie apetytu | Rzadko | ||
| Zaburzenia psychiczne | Lęk, stan splątania, depresja, zmniejszona aktywność, niepokój, nadmierna aktywność psychoruchowa, nerwowość, bezsenność, nieprawidłowe myślenie | Często | Zaburzenia psychiczne mogą wymagać monitorowania i odpowiedniego leczenia |
| Pobudzenie, chwiejność emocjonalna, euforia, zaburzenia percepcji (np. omamy, derealizacja), spadek popędu płciowego, uzależnienie od leku | Niezbyt często | ||
| Zachowania agresywne | Nieznana | ||
| Zaburzenia układu nerwowego | Senność, sedacja, zawroty głowy, ból głowy | Bardzo często | Mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn |
| Drżenie mięśniowe, letarg | Często | ||
| Niepamięć, napady drgawkowe, zaburzenia koncentracji, migrena, hipertonia, mimowolne skurcze mięśni, niedoczulica, zaburzenia koordynacji, zaburzenia mowy, omdlenia, parestezje, zaburzenia smaku | Niezbyt często | ||
| Hiperalgezja | Nieznana | ||
| Zaburzenia oka | Zwężenie źrenic | Niezbyt często | Typowy objaw farmakologiczny dla opioidów, może być pomocny diagnostycznie |
| Osłabienie widzenia | Niezbyt często | ||
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zaburzenia słuchu | Niezbyt często | Mogą wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta |
| Zawroty głowy | Niezbyt często | ||
| Zaburzenia serca | Tachykardia | Niezbyt często | Mogą wymagać monitorowania funkcji układu krążenia |
| Kołatanie serca (w kontekście objawów z odstawienia) | Niezbyt często | ||
| Zaburzenia naczyniowe | Rozszerzenie naczyń | Niezbyt często | Wymaga monitorowania ciśnienia tętniczego, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku |
| Niedociśnienie tętnicze | Rzadko | ||
| Hipotonia ortostatyczna | Rzadko | ||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność | Często | Depresja oddechowa jest najpoważniejszym działaniem niepożądanym, szczególnie u osób starszych i osłabionych |
| Depresja oddechowa | Niezbyt często | ||
| Dysfonia, kaszel | Niezbyt często | ||
| Ośrodkowy bezdech senny | Nieznana | ||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia, nudności, wymioty | Bardzo często | Nudności i wymioty mogą ustępować w miarę kontynuacji leczenia, zaparcia mogą wymagać leczenia przeczyszczającego |
| Ból brzucha, biegunka, suchość w jamie ustnej, czkawka, niestrawność | Często | ||
| Owrzodzenie jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, dysfagia, wzdęcia z oddawaniem wiatrów, odbijanie się, niedrożność jelit | Niezbyt często | ||
| Smoliste stolce, choroby zębów, krwawienia z dziąseł | Rzadko | ||
| Próchnica zębów | Nieznana | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Niezbyt często | Wymaga monitorowania parametrów wątrobowych, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu |
| Cholestaza | Nieznana | ||
| Kolka żółciowa, dysfunkcja zwieracza Oddiego | Nieznana | ||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd | Bardzo często | Reakcje skórne mogą być objawem nadwrażliwości lub bezpośrednim działaniem leku |
| Reakcje skórne, wysypka, nadmierna potliwość | Często | ||
| Suchość skóry | Niezbyt często | ||
| Pokrzywka | Rzadko | ||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Bolesne oddawanie moczu, nagłe parcie na pęcherz | Często | Zatrzymanie moczu może wymagać cewnikowania |
| Zatrzymanie moczu | Niezbyt często | ||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia erekcji | Niezbyt często | Zaburzenia endokrynologiczne mogą wymagać konsultacji specjalistycznej |
| Hipogonadyzm | Niezbyt często | ||
| Zanik miesiączki | Nieznana | ||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Osłabienie, zmęczenie | Często | Zespół odstawienny może wystąpić przy nagłym przerwaniu leczenia |
| Dreszcze, zespół odstawienny, ból (np. ból w klatce piersiowej), złe samopoczucie, obrzęk, obrzęk obwodowy, tolerancja na lek, pragnienie | Niezbyt często | ||
| Zwiększenie lub zmniejszenie masy ciała | Rzadko | ||
| Noworodkowy zespół odstawienny | Nieznana | ||
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Przypadkowe urazy | Niezbyt często | Związane głównie z sedacją i zaburzeniami koordynacji |
Mechanizmy działań niepożądanych oksykodonu
Działania niepożądane oksykodonu są związane z jego wpływem na układ nerwowy i wynikają z mechanizmu działania opioidowego. Należy zwrócić uwagę, że depresja oddechowa, będąca najgroźniejszym działaniem niepożądanym, jest bezpośrednio związana z wpływem oksykodonu na ośrodki oddechowe w pniu mózgu.6
Zespoły odstawienia
Zespół odstawienny może wystąpić po nagłym przerwaniu stosowania oksykodonu. Objawami mogą być między innymi: niepokój, łzawienie, katar, ziewanie, pocenie się, dreszcze, bóle mięśniowe, rozszerzenie źrenic i kołatanie serca. W przypadku noworodków matek, które przyjmowały oksykodon w okresie ciąży, może wystąpić noworodkowy zespół odstawienny.7
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe znaczenie ma zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:8
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: +48 22 49 21 301
- Faks: +48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.9
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania