Przeciwwskazania
Oramorph 2 mg/ml

Przeciwwskazania stosowania leku Oramorph

Lek Oramorph (roztwór doustny zawierający 2 mg/ml morfiny siarczanu) jest przeciwwskazany w wielu sytuacjach klinicznych. Należy bezwzględnie odradzić pacjentowi stosowanie tego leku w opisanych poniżej przypadkach ze względu na poważne ryzyko dla zdrowia i życia.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Przeciwwskazaniem do stosowania leku Oramorph jest nadwrażliwość na morfinę siarczan (substancję czynną) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Wśród substancji pomocniczych o znanym działaniu znajdują się: metylu parahydroksybenzoesan (E 218), propylu parahydroksybenzoesan (E 216), etanol (96%), glukoza ciekła oraz sacharoza.²

Stany związane z alkoholem

Lek jest przeciwwskazany w przypadku ostrego zatrucia alkoholem, gdyż może to prowadzić do nasilenia depresji ośrodkowego układu nerwowego. Również stany pobudzenia u pacjentów wynikające z picia alkoholu stanowią przeciwwskazanie do podania morfiny.³

Stany związane z przewodem pokarmowym

Morfina może powodować porażenie perystaltyki jelitowej, dlatego nie należy jej stosować w przypadku podejrzenia niedrożności porażennej jelita. Kolejnym przeciwwskazaniem jest „zespół ostrego brzucha”, którego objawy mogą zostać zamaskowane przez działanie morfiny, co może prowadzić do opóźnienia prawidłowej diagnostyki i leczenia.⁴

Choroby wątroby

Ostre choroby wątroby, takie jak zapalenie wątroby czy porfiria wątrobowa, stanowią przeciwwskazanie do stosowania leku Oramorph. Jest to związane z ryzykiem nasilenia objawów choroby wątroby oraz zaburzeniami metabolizmu morfiny, co może prowadzić do kumulacji leku w organizmie i nasilenia działań niepożądanych.⁵

Stany neurologiczne

Lek Oramorph jest przeciwwskazany w przypadku urazu głowy oraz stanów z podwyższonym ciśnieniem śródczaszkowym. Morfina może maskować objawy neurologiczne, utrudniać monitorowanie stanu pacjenta oraz nasilać wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego.⁶

Stany związane z układem oddechowym

Ze względu na depresyjny wpływ morfiny na ośrodek oddechowy, przeciwwskazaniem do stosowania leku Oramorph są napady astmy oraz ostra i ciężka niedrożność oskrzeli. Lek nie powinien być również podawany w przypadku niewydolności oddechowej lub depresji oddechowej, zwłaszcza gdy nie jest możliwe zastosowanie wentylacji mechanicznej.⁷

Interakcje lekowe

Istotnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (MAO) wraz z morfiną. Leku Oramorph nie należy również podawać w ciągu 2 tygodni od zaprzestania stosowania inhibitorów MAO ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych interakcji.⁸

Ciąża i karmienie piersią

Lek Oramorph jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz podczas karmienia piersią. Morfina przenika przez barierę łożyskową oraz do mleka matki, co może prowadzić do depresji oddechowej u płodu lub noworodka, zespołu abstynencyjnego oraz innych niekorzystnych efektów.⁹

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie leku?

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, lekarz powinien zachować szczególną ostrożność i rozważyć odradzenie stosowania leku Oramorph w następujących sytuacjach klinicznych:

Sytuacje wymagające szczególnej uwagi

• U pacjentów z przewlekłymi chorobami płuc i dróg oddechowych, gdzie istnieje ryzyko nasilenia niewydolności oddechowej¹⁰
• U pacjentów z chorobami wątroby o charakterze przewlekłym, ze względu na zaburzony metabolizm morfiny¹¹
• U osób nadużywających alkoholu lub ze skłonnością do uzależnień¹²
• U pacjentów z ryzykiem niedrożności przewodu pokarmowego lub zaparciami¹³
• U osób przyjmujących inne leki o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy
• U pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek ze względu na ryzyko kumulacji metabolitów morfiny

Pacjenci z nietolerancją substancji pomocniczych

Należy zwrócić szczególną uwagę na zawarte w leku Oramorph substancje pomocnicze, które mogą wywoływać reakcje niepożądane u predysponowanych pacjentów:¹⁴

• Metylu parahydroksybenzoesan (E 218) i propylu parahydroksybenzoesan (E 216) – mogą wywoływać reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego)
• Etanol (96%) – przeciwwskazany u osób z chorobą alkoholową; może modyfikować działanie innych leków
• Glukoza ciekła i sacharoza – nie należy stosować u pacjentów z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy; należy uwzględnić zawartość tych substancji u pacjentów z cukrzycą

W każdym przypadku kwalifikacji pacjenta do leczenia preparatem Oramorph lekarz powinien dokładnie przeanalizować stosunek korzyści do ryzyka, uwzględniając indywidualną sytuację kliniczną pacjenta oraz możliwe interakcje z innymi stosowanymi lekami.¹⁵