Przedawkowanie
Mononit 60 Retard 60 mg
Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej leku Mononit 60 retard, prowadzi do istotnych zaburzeń układu sercowo-naczyniowego, w tym do hipotensji z ciśnieniem tętniczym ≤ 90 mmHg, ortostatycznych zaburzeń krążenia oraz odruchowej tachykardii. Objawy skórne obejmują bladość, nadmierną potliwość i napadowe zaczerwienienie, natomiast neurologiczne to ból głowy, osłabienie i zawroty głowy o charakterze błędnikowym. Dolegliwości żołądkowo-jelitowe manifestują się nudnościami, wymiotami i biegunką. Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem jest methemoglobinemia, objawiająca się sinicą, dusznością i przyspieszeniem oddechu, powstająca w wyniku metabolizmu azotanów do jonów azotynowych. W przypadku bardzo dużych dawek może dojść do wzrostu ciśnienia wewnątrzczaszkowego z objawami neurologicznymi.
Przedawkowanie leku Mononit 60 Retard
Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej zawartej w leku Mononit 60 retard (tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu), może prowadzić do szeregu poważnych zaburzeń ogólnoustrojowych. Właściwe rozpoznanie objawów przedawkowania oraz wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego ma kluczowe znaczenie dla pomyślnego leczenia pacjenta.1
Manifestacje kliniczne przedawkowania
Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu charakteryzuje się spektrum objawów związanych głównie z działaniem naczyniorozszerzającym oraz wpływem na układ krążenia. Wiodącym objawem jest hipotensja ze spadkiem ciśnienia tętniczego poniżej 90 mmHg, której towarzyszą ortostatyczne zaburzenia krążenia. U pacjentów obserwuje się również bladość skóry, nadmierną potliwość oraz słabo wyczuwalne tętno. W odpowiedzi na spadek ciśnienia, dochodzi do rozwoju odruchowej tachykardii.2
Pacjenci z przedawkowaniem izosorbidu monoazotanu zgłaszają często objawy neurologiczne, takie jak ból głowy, osłabienie oraz zawroty głowy pochodzenia błędnikowego. Ze strony układu pokarmowego występują nudności, wymioty i biegunka. Charakterystycznym objawem jest również napadowe zaczerwienienie skóry.3
Powikłania metaboliczne
Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem przedawkowania izosorbidu monoazotanu jest methemoglobinemia. Powstaje ona w wyniku metabolizmu organicznych azotanów i tworzenia jonów azotynowych. Klinicznie manifestuje się sinicą i dusznością z towarzyszącym przyspieszeniem oddechu. Długotrwałe przedawkowanie prowadzi do rozwoju methemoglobinemii, jednak jej znaczenie kliniczne pozostaje nie w pełni wyjaśnione.4
Przy zastosowaniu bardzo dużych dawek izosorbidu monoazotanu istnieje ryzyko zwiększenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego z towarzyszącymi objawami pochodzenia mózgowego, co stanowi dodatkowe zagrożenie dla pacjenta.5
Postępowanie terapeutyczne
Leczenie przedawkowania izosorbidu monoazotanu wymaga kompleksowego podejścia i powinno być prowadzone w warunkach oddziału intensywnej opieki medycznej, z możliwością monitorowania podstawowych funkcji życiowych. W ramach pierwszej pomocy należy zastosować standardowe procedury detoksykacyjne, takie jak płukanie żołądka, oraz zapewnić prawidłowe ułożenie pacjenta (pozycja pozioma z uniesionymi nogami).6
W przypadku znacznego niedociśnienia i/lub wstrząsu kluczowe jest szybkie wdrożenie substytucji płynów oraz zastosowanie leków wazopresyjnych, takich jak noradrenalina (norepinefryna) i/lub dopamina we wlewie dożylnym. Istotne jest, że w przypadku przedawkowania izosorbidu monoazotanu podanie adrenaliny (epinefryny) i jej pochodnych jest przeciwwskazane.7
Leczenie methemoglobinemii powinno być dostosowane do jej nasilenia. W zależności od stopnia zaawansowania można zastosować następujące środki terapeutyczne:8
- Witamina C: 1 g doustnie lub sól fizjologiczna dożylnie9
- Błękit metylenowy: do 50 ml 1% roztworu błękitu metylenowego dożylnie10
- Błękit toluidynowy: początkowo 2 do 4 mg/kg masy ciała wyłącznie dożylnie; w razie konieczności wlew można powtórzyć kilka razy, w odstępach godzinnych w dawce 2 mg/kg masy ciała11
W ciężkich przypadkach methemoglobinemii może być konieczne zastosowanie tlenoterapii, hemodializy lub transfuzji wymiennej krwi. W sytuacji zatrzymania oddechu i krążenia należy natychmiast rozpocząć zabiegi resuscytacyjne.12
Objawy przedawkowania izosorbidu monoazotanu
| Kategoria objawów | Objawy kliniczne | Mechanizm | Uwagi dotyczące dawki |
|---|---|---|---|
| Układ sercowo-naczyniowy | Hipotensja (≤ 90 mmHg) Ortostatyczne zaburzenia krążenia Słabo wyczuwalne tętno Odruchowa tachykardia |
Rozszerzenie naczyń obwodowych prowadzące do spadku oporu obwodowego i ciśnienia krwi | Występuje przy przekroczeniu dawek terapeutycznych, nasilenie zależne od przyjętej dawki |
| Zmiany skórne | Bladość skóry Nadmierne pocenie się Napadowe zaczerwienienie skóry |
Zaburzenia naczynioruchowe i rozszerzenie naczyń obwodowych | Obserwowane nawet przy umiarkowanym przedawkowaniu |
| Objawy neurologiczne | Ból głowy Osłabienie Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego |
Związane z hipotensją oraz bezpośrednim działaniem na naczynia mózgowe | Nasilenie zależne od przyjętej dawki |
| Objawy żołądkowo-jelitowe | Nudności Wymioty Biegunka |
Efekt układowy oraz miejscowe działanie na przewód pokarmowy | Występują przy umiarkowanym i ciężkim przedawkowaniu |
| Methemoglobinemia | Sinica Duszność Przyspieszenie oddechu |
Metabolizm organicznych azotanów i powstawanie jonów azotynowych | Występuje po przyjęciu dużych dawek, nasilenie proporcjonalne do przyjętej dawki |
| Objawy wewnątrzczaszkowe | Objawy związane ze zwiększeniem ciśnienia wewnątrzczaszkowego | Rozszerzenie naczyń mózgowych i zwiększony przepływ mózgowy | Występują jedynie po przyjęciu bardzo dużych dawek izosorbidu monoazotanu |
| Powikłania długotrwałego przedawkowania | Methemoglobinemia przewlekła | Kumulacja efektów metabolicznych azotanów | Znaczenie kliniczne pozostaje niejasne |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania