Przedawkowanie
Mononit 10 10 mg

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej leku Mononit (dostępnego w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg), prowadzi do istotnych zaburzeń hemodynamicznych, przede wszystkim hipotensji z ciśnieniem tętniczym poniżej 90 mmHg oraz ortostatycznych zaburzeń krążenia. Objawy kliniczne obejmują bladość skóry, nadmierne pocenie się, słabo wyczuwalne tętno oraz odruchową tachykardię. Dodatkowo występują objawy neurogeniczne, takie jak ból głowy, osłabienie i zawroty głowy, a także dolegliwości żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka). Charakterystycznym objawem jest napadowe zaczerwienienie skóry. W przypadku dużych dawek może rozwinąć się methemoglobinemia manifestująca się sinicą, dusznością i przyspieszeniem oddechu, a także wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego z objawami neurologicznymi. Methemoglobinemia wynika z metabolizmu azotanów i powstawania jonów azotynowych, co wymaga specyficznego leczenia.

Przedawkowanie leku Mononit

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej leku Mononit (dostępnego w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg w postaci tabletek powlekanych), może prowadzić do szeregu poważnych objawów klinicznych, wymagających natychmiastowej interwencji medycznej. Znajomość objawów i właściwego postępowania w przypadku przedawkowania jest kluczowa dla skutecznego zarządzania takim stanem klinicznym. 1

Objawy podmiotowe przedawkowania

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu manifestuje się głównie poprzez objawy związane z jego działaniem naczyniorozszerzającym i wpływem na układ krążenia. Do podstawowych objawów przedawkowania należą: hipotensja ze spadkiem ciśnienia tętniczego krwi poniżej 90 mmHg oraz ortostatyczne zaburzenia krążenia. Pacjenci mogą prezentować bladość skóry, nadmierne pocenie się oraz słabo wyczuwalne tętno. W odpowiedzi na spadek ciśnienia pojawia się odruchowa tachykardia. 2

Ponadto, pacjenci często zgłaszają typowe objawy neurogeniczne, takie jak ból głowy, osłabienie oraz zawroty głowy pochodzenia błędnikowego. Ze strony układu pokarmowego mogą wystąpić nudności, wymioty i biegunka. Charakterystycznym objawem jest również napadowe zaczerwienienie skóry. 3

Powikłania po przyjęciu dużych dawek

Po przyjęciu dużych dawek izosorbidu monoazotanu mogą rozwinąć się poważniejsze powikłania. Jednym z najistotniejszych jest methemoglobinemia, która manifestuje się sinicą i dusznością oraz przyspieszeniem oddechu. Stan ten wynika z metabolizmu organicznych azotanów i powstawania jonów azotynowych w organizmie. 4

Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem po przyjęciu bardzo dużych dawek leku jest zwiększenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego, które może prowadzić do objawów pochodzenia mózgowego. 5

Długotrwałe przedawkowanie prowadzi do methemoglobinemii, jednak pełne znaczenie kliniczne tego zjawiska pozostaje niejasne w kontekście przedawkowania izosorbidu monoazotanu. 6

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Postępowanie w przypadku przedawkowania izosorbidu monoazotanu wymaga kompleksowego podejścia i często hospitalizacji w warunkach oddziału intensywnej opieki medycznej. Podstawowe działania obejmują: 7

  • Płukanie żołądka – szczególnie istotne we wczesnej fazie po przedawkowaniu
  • Ułożenie pacjenta w pozycji poziomej z uniesionymi nogami – w celu poprawy powrotu żylnego
  • Monitorowanie podstawowych funkcji życiowych w warunkach intensywnej opieki medycznej

W przypadku znacznego niedociśnienia lub wstrząsu należy wdrożyć leczenie płynami (substytucja objętości krwi krążącej) oraz zastosować leki wazopresyjne, takie jak noradrenalina (norepinefryna) i/lub dopamina we wlewie dożylnym. Istotne jest, że podanie adrenaliny (epinefryny) i jej pochodnych jest przeciwwskazane w tym przypadku. 8

Leczenie methemoglobinemii

W zależności od stopnia nasilenia methemoglobinemii można zastosować różne środki terapeutyczne: 9

  1. Witamina C: 1 g doustnie lub podanie soli fizjologicznej dożylnie
  2. Błękit metylenowy: do 50 ml 1% roztworu podawanego dożylnie
  3. Błękit toluidynowy: początkowo w dawce 2 do 4 mg/kg masy ciała, wyłącznie dożylnie; w razie konieczności wlew można powtórzyć kilkakrotnie w odstępach godzinnych w dawce 2 mg/kg masy ciała
  4. W ciężkich przypadkach: tlenoterapia, hemodializa, transfuzja wymienna krwi

W skrajnych przypadkach, gdy u pacjenta występują objawy zatrzymania oddechu i krążenia, należy natychmiast rozpocząć zabiegi resuscytacyjne. 10

Tabela objawów przedawkowania

Kategoria objawów Objawy szczegółowe Uwagi kliniczne
Układ sercowo-naczyniowy – Zmniejszenie ciśnienia krwi (≤ 90 mmHg)
– Ortostatyczne zaburzenia krążenia
– Słabo wyczuwalne tętno
– Odruchowa tachykardia
Podstawowe zaburzenia hemodynamiczne wymagające natychmiastowej interwencji
Objawy skórne – Bladość skóry
– Nadmierne pocenie się
– Napadowe zaczerwienienie skóry
– Sinica (przy methemoglobinemii)
Sinica jest objawem alarmowym sugerującym methemoglobinemię wymagającą specyficznego leczenia
Objawy neurologiczne – Ból głowy
– Osłabienie
– Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego
– Objawy pochodzenia mózgowego przy zwiększonym ciśnieniu wewnątrzczaszkowym
Objawy neurologiczne mogą nasilać się wraz ze wzrostem ciśnienia wewnątrzczaszkowego przy bardzo dużych dawkach
Objawy żołądkowo-jelitowe – Nudności
– Wymioty
– Biegunka
Mogą prowadzić do odwodnienia i pogłębienia zaburzeń hemodynamicznych
Objawy oddechowe – Duszność
– Przyspieszenie oddechu
– W ciężkich przypadkach zatrzymanie oddechu
Związane głównie z powstawaniem methemoglobinemii
Powikłania biochemiczne – Methemoglobinemia Wynik metabolizmu organicznych azotanów i powstawania jonów azotynowych; może wymagać specyficznego leczenia (błękit metylenowy, błękit toluidynowy)
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl