Specjalne ostrzeżenia
Encepur Adults

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania szczepionki Encepur Adults

Prawidłowe postępowanie podczas stosowania szczepionki przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu Encepur Adults wymaga przestrzegania szeregu środków ostrożności, które minimalizują ryzyko wystąpienia działań niepożądanych oraz zapewniają optymalne bezpieczeństwo pacjenta. Należy zwrócić szczególną uwagę na poniższe aspekty podczas kwalifikacji pacjentów do szczepienia oraz w trakcie jego wykonywania.¹

Identyfikowalność produktu

W celu zapewnienia właściwej identyfikowalności biologicznych produktów leczniczych, kluczowe jest czytelne zapisywanie nazwy podawanego produktu (Encepur Adults) oraz numeru serii w dokumentacji medycznej pacjenta. Prawidłowa identyfikacja szczepionki ma istotne znaczenie w przypadku konieczności powiązania ewentualnych działań niepożądanych z konkretną serią produktu.²

Ograniczenia wiekowe

Szczepionka Encepur Adults jest przeznaczona wyłącznie dla osób w wieku 12 lat i powyżej. Nie należy stosować jej u dzieci poniżej 12. roku życia, dla których dostępne są dedykowane preparaty pediatryczne.³

Stosowanie u osób uczulonych na białka kurze

Obecność w wywiadzie uczulenia na białka kurze nie stanowi bezwzględnego przeciwwskazania do podania szczepionki Encepur Adults. Na ogół u osób uznanych za uczulone na białka kurze (na podstawie wyników ankiety lub pozytywnego testu skórnego) nie stwierdza się zwiększonego ryzyka reakcji niepożądanych po podaniu szczepionki. Szczepionka jest produkowana z wykorzystaniem fibroblastów kurzych, jednak jej podanie z reguły nie naraża pacjentów uczulonych na białka kurze na zwiększone ryzyko.⁴

Ryzyko reakcji anafilaktycznej

Jak w przypadku wszystkich szczepionek podawanych we wstrzyknięciu, istnieje ryzyko wystąpienia rzadkich reakcji anafilaktycznych. Z tego powodu konieczne jest zapewnienie możliwości odpowiedniego leczenia i nadzoru medycznego po podaniu szczepionki. W gabinecie, w którym wykonywane jest szczepienie, powinny być dostępne leki i sprzęt niezbędny do podjęcia natychmiastowego leczenia w przypadku wystąpienia reakcji anafilaktycznej.⁵

Droga podania

Bezwzględnie zabrania się donaczyniowego podania szczepionki Encepur Adults. Przypadkowe podanie donaczyniowe może wywołać poważne działania niepożądane, włącznie z reakcją wstrząsową. W przypadku podejrzenia podania donaczyniowego należy natychmiast wdrożyć odpowiednie postępowanie przeciwwstrząsowe. W związku z tym podczas wykonywania iniekcji należy zachować szczególną ostrożność i stosować prawidłową technikę podania.⁶

Skuteczność szczepienia

Należy mieć świadomość, że mimo prawidłowego podania pełnego cyklu szczepienia, nie wszyscy zaszczepieni uzyskają ochronną odpowiedź immunologiczną. Czynniki takie jak wiek pacjenta, stan układu odpornościowego czy przyjmowane leki mogą wpływać na skuteczność szczepienia.⁷

Reakcje lękowe i omdlenia

W związku z podaniem szczepionki mogą wystąpić reakcje lękowe, w tym:

• Reakcje wazowagalne (omdlenia) – nagły spadek ciśnienia i zwolnienie akcji serca prowadzące do utraty przytomności
• Hiperwentylacja – przyspieszony i pogłębiony oddech
• Inne reakcje związane ze stresem

Reakcje te mają charakter psychogenny i są związane z lękiem przed wkłuciem igły. Aby zapobiec urazom w wyniku omdlenia, zaleca się wykonywanie szczepienia u pacjenta znajdującego się w pozycji siedzącej lub leżącej oraz obserwację pacjenta przez około 15-30 minut po szczepieniu.⁸

Schorzenia neurologiczne

Pacjenci z wcześniejszymi ciężkimi schorzeniami neurologicznymi wymagają szczególnej uwagi przy kwalifikacji do szczepienia. Należy starannie ocenić stosunek korzyści do ryzyka u tych pacjentów, uwzględniając możliwe następstwa zarówno szczepienia, jak i zachorowania na kleszczowe zapalenie mózgu.⁹

Zakres ochrony

Szczepionka przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu Encepur Adults zapewnia ochronę wyłącznie przed chorobą wywołaną przez wirusa kleszczowego zapalenia mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych. Nie chroni przed innymi chorobami przenoszonymi przez kleszcze, takimi jak borelioza z Lyme, nawet jeżeli są one przenoszone równocześnie przy ukąszeniu przez tego samego kleszcza. Pacjentów należy informować o konieczności stosowania środków profilaktycznych przeciwko ukąszeniom kleszczy, niezależnie od przyjęcia szczepionki.¹⁰

Status szczepień przeciw tężcowi

Po każdym ukąszeniu przez kleszcza zaleca się sprawdzenie statusu szczepień przeciw tężcowi u pacjenta i w razie potrzeby jego aktualizację, zgodnie z obowiązującymi zaleceniami. Ukąszenie kleszcza, podobnie jak każde inne przerwanie ciągłości skóry, może być potencjalną bramą wniknięcia pałeczki tężca.¹¹

Osoby z zaburzeniami odporności

U pacjentów z obniżoną odpornością odpowiedź immunologiczna na szczepienie może być niewystarczająca. Dotyczy to osób:

• Poddawanych terapii immunosupresyjnej (np. po przeszczepach, w chorobach autoimmunologicznych)
• Z wrodzonymi niedoborami odporności
• Z niedoborami odporności o podłożu jatrogennym (spowodowanymi leczeniem)
• Z niedoborami odporności związanymi z wiekiem (immunosenescencja)

W takich przypadkach zaleca się ocenę odpowiedzi immunologicznej za pomocą badań serologicznych i, w razie potrzeby, podanie dodatkowej dawki szczepionki. Decyzję o szczepieniu osób z zaburzeniami odporności należy podejmować indywidualnie, uwzględniając stopień immunosupresji oraz ryzyko zachorowania na kleszczowe zapalenie mózgu.¹²

Nadwrażliwość na lateks

Osoby z nadwrażliwością na lateks wymagają szczególnej uwagi podczas stosowania szczepionki Encepur Adults:

• Ampułko-strzykawka z zamocowaną igłą: Osłonka igły zawiera naturalną gumę z lateksem, która może wywołać reakcje alergiczne u osób nadwrażliwych na lateks.
• Ampułko-strzykawka bez zamocowanej igły (z igłą dołączoną do opakowania): Mimo że w nasadce ampułko-strzykawki nie stwierdzono obecności lateksu z naturalnej gumy, bezpieczeństwo stosowania szczepionki u osób z nadwrażliwością na lateks nie zostało w pełni potwierdzone.

U pacjentów z rozpoznaną nadwrażliwością na lateks należy rozważyć zastosowanie alternatywnego produktu, jeśli jest dostępny, lub zachować szczególną ostrożność podczas podawania szczepionki, mając przygotowane odpowiednie środki przeciwdziałające ewentualnym reakcjom alergicznym.¹³

Zawartość sodu

Szczepionka Encepur Adults zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, co oznacza, że praktycznie nie zawiera sodu. Ta informacja może być istotna dla pacjentów na diecie z kontrolowaną zawartością sodu, jednak w przypadku tej szczepionki można ją uznać za „wolną od sodu”.¹⁴