Działania niepożądane
Carvedilol Orion 25 mg
Profil bezpieczeństwa karwedylolu obejmuje szeroki zakres działań niepożądanych, z których większość występuje niezależnie od dawki, z wyjątkiem zawrotów głowy, zaburzeń widzenia oraz bradykardii, których częstość wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki. Najczęściej obserwuje się astenię u ≥10% pacjentów, a także bóle i obrzęki. Niedociśnienie tętnicze jest bardzo częstym działaniem niepożądanym, podobnie jak niewydolność serca (15,4% vs. 14,5% placebo w grupie po zawale mięśnia sercowego), bradykardia, obrzęk, hiperwolemia i przewodnienie. U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca istnieje ryzyko pogorszenia stanu podczas zwiększania dawki. Dodatkowo, u osób predysponowanych, zwłaszcza w podeszłym wieku lub z zaburzeniami przewodzenia, może wystąpić zahamowanie zatokowe. Często występują również niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia krążenia obwodowego oraz rzadziej nadciśnienie tętnicze.
- Działania niepożądane karwedylolu
- Objawy ogólnoustrojowe
- Zaburzenia układu krążenia
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia układu oddechowego
- Zaburzenia czynności nerek
- Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
- Zaburzenia hematologiczne
- Zaburzenia skórne
- Tabela działań niepożądanych karwedylolu
- Szczególne uwagi dotyczące bezpieczeństwa
Działania niepożądane karwedylolu
Profil bezpieczeństwa karwedylolu charakteryzuje się występowaniem różnorodnych działań niepożądanych, których częstość w większości przypadków jest niezależna od dawki. Wyjątkami są zawroty głowy, zaburzenia widzenia oraz bradykardia, których częstość wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki leku. Należy podkreślić, że ryzyko większości działań niepożądanych jest podobne niezależnie od wskazania klinicznego do stosowania karwedylolu.1
Objawy ogólnoustrojowe
Wśród najczęściej występujących objawów ogólnoustrojowych obserwuje się astenię (zmęczenie), która pojawia się bardzo często, tj. u co najmniej 10% pacjentów. Często zgłaszane są również bóle oraz obrzęki. Objawy takie jak zmęczenie, zawroty głowy i ból głowy są zwykle łagodne i występują częściej na początku leczenia.2
Zaburzenia układu krążenia
Niedociśnienie tętnicze występuje bardzo często podczas terapii karwedylolem. Innymi częstymi działaniami niepożądanymi ze strony układu sercowo-naczyniowego są niewydolność serca, bradykardia, obrzęk, hiperwolemia, a także przewodnienie. U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca może dojść do pogorszenia niewydolności lub zatrzymania płynów, szczególnie podczas zwiększania dawki leku. Niezbyt często obserwuje się blok przedsionkowo-komorowy oraz dławicę piersiową.3
Warto zauważyć, że niewydolność serca jest zgłaszana z podobną częstością zarówno u pacjentów otrzymujących karwedylol, jak i placebo (odpowiednio 15,4% i 14,5%) w grupie chorych z zaburzeniami czynności lewej komory po ostrym zawale mięśnia sercowego.4
Po wprowadzeniu karwedylolu do obrotu odnotowano również przypadki zahamowania zatokowego u pacjentów predysponowanych, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku lub z wcześniej występującą bradykardią, dysfunkcją węzła zatokowego lub blokiem przedsionkowo-komorowym.5
Zaburzenia naczyniowe
Poza niedociśnieniem, często obserwuje się również niedociśnienie ortostatyczne oraz zaburzenia krążenia obwodowego, takie jak zimne kończyny, choroba naczyń obwodowych czy zaostrzenie chromania przestankowego i zespołu Raynauda. Dodatkowo, u niektórych pacjentów może wystąpić nadciśnienie tętnicze jako działanie niepożądane.6
Zaburzenia układu nerwowego
Do bardzo częstych działań niepożądanych ze strony układu nerwowego należą zawroty głowy i ból głowy. Niezbyt często mogą wystąpić stany przedomdleniowe, omdlenia oraz parestezje.7
Zaburzenia układu oddechowego
Wśród objawów ze strony układu oddechowego często zgłaszane są duszność, obrzęk płuc oraz astma u pacjentów predysponowanych. Rzadko natomiast występuje obrzęk błony śluzowej nosa.8
Zaburzenia czynności nerek
Często obserwuje się niewydolność nerek i zaburzenia czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów z uogólnioną miażdżycą naczyń i/lub ze współistniejącą niewydolnością nerek. U pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, niskim ciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca oraz uogólnioną miażdżycą naczyń i/lub współistniejącą niewydolnością nerek może wystąpić przemijające pogorszenie czynności nerek podczas leczenia karwedylolem.9
Bardzo rzadko zgłaszano przypadki nietrzymania moczu u kobiet, które ustępowało po przerwaniu leczenia.10
Zaburzenia gospodarki węglowodanowej
Karwedylol, podobnie jak inne beta-adrenolityki, może powodować zaburzenia kontroli glikemii. U pacjentów z istniejącą cukrzycą często występują zaburzenia kontroli stężenia glukozy we krwi (hiperglikemia, hipoglikemia). Lek może również powodować ujawnienie cukrzycy utajonej, nasilenie cukrzycy już rozpoznanej lub hamowanie regulacji stężenia glukozy we krwi.11
Zaburzenia hematologiczne
Wśród działań niepożądanych ze strony układu krwiotwórczego często obserwuje się niedokrwistość. Rzadziej mogą wystąpić trombocytopenia (rzadko) oraz leukopenia (bardzo rzadko).12
Zaburzenia skórne
Niezbyt często podczas stosowania karwedylolu występują reakcje skórne, takie jak wysypka alergiczna, zapalenie skóry, pokrzywka, świąd, zmiany łuszczycowe i liszajowate, a także nadmierne pocenie się i łysienie. Bardzo rzadko mogą pojawić się ciężkie niepożądane reakcje skórne, w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka.13
Tabela działań niepożądanych karwedylolu
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Charakterystyka i uwagi |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Trombocytopenia | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | – | |
| Leukopenia | Bardzo rzadko (<1/10 000) | – | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość (reakcja alergiczna) | Bardzo rzadko (<1/10 000) | – |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zwiększenie masy ciała | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Hipercholesterolemia | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Hiperglikemia/hipoglikemia | Często (≥1/100 do <1/10) | U pacjentów z istniejącą cukrzycą | |
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Obniżony nastrój | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Zaburzenia snu, splątanie, koszmary senne, omamy | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | – | |
| Psychozy | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | – | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Bardzo często (≥1/10) | Częstość zależna od dawki |
| Ból głowy | Bardzo często (≥1/10) | – | |
| Stan przedomdleniowy, omdlenie, parestezja | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | – | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia | Często (≥1/100 do <1/10) | Częstość zależna od dawki |
| Zmniejszone wytwarzanie łez (suche oko), podrażnienie oczu | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Zaburzenia serca | Niewydolność serca | Bardzo często (≥1/10) | Może wystąpić pogorszenie podczas zwiększania dawki |
| Bradykardia | Często (≥1/100 do <1/10) | Częstość zależna od dawki | |
| Obrzęk, hiperwolemia, przewodnienie | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Blok przedsionkowo-komorowy, dławica piersiowa | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | – | |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie | Bardzo często (≥1/10) | – |
| Niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia krążenia obwodowego, nadciśnienie tętnicze | Często (≥1/100 do <1/10) | Zaburzenia krążenia obwodowego obejmują: zimne kończyny, chorobę naczyń obwodowych, zaostrzenie chromania przestankowego i zespołu Raynauda | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Duszność, obrzęk płuc, astma u pacjentów predysponowanych | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Obrzęk błony śluzowej nosa | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | – | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Biegunka | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Wymioty, niestrawność, ból brzucha | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Zaparcie, suchość błony śluzowej jamy ustnej | Niezbyt często/rzadko | Zaparcie (niezbyt często), suchość błony śluzowej jamy ustnej (rzadko) | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększone aktywności AlAT, AspAT i GGT | Bardzo rzadko (<1/10 000) | – |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Reakcje skórne, nadmierne pocenie się, łysienie | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Reakcje skórne obejmują: wysypkę alergiczną, zapalenie skóry, pokrzywkę, świąd, zmiany łuszczycowe i liszajowate |
| Ciężkie niepożądane reakcje skórne | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Ból kończyn | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Niewydolność nerek i zaburzenia czynności nerek, zaburzenia oddawania moczu | Często (≥1/100 do <1/10) | Szczególnie u pacjentów z uogólnioną miażdżycą naczyń i/lub współistniejącą niewydolnością nerek |
| Nietrzymanie moczu u kobiet | Bardzo rzadko (<1/10 000) | Ustępuje po przerwaniu leczenia | |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Zaburzenia erekcji | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | – |
| Zaburzenia ogólne | Astenia (zmęczenie) | Bardzo często (≥1/10) | Zwykle łagodna, częściej na początku leczenia |
| Ból | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Obrzęk | Często (≥1/100 do <1/10) | – | |
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zakażenia górnych dróg oddechowych, zakażenia dróg moczowych | Często (≥1/100 do <1/10) | – |
Szczególne uwagi dotyczące bezpieczeństwa
Należy pamiętać, że niektóre działania niepożądane występują z częstością zależną od dawki – dotyczy to zawrotów głowy, zaburzeń widzenia oraz bradykardii.14
U pacjentów z zastoinową niewydolnością serca szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość pogorszenia niewydolności serca lub zatrzymanie płynów podczas zwiększania dawki karwedylolu.15
Pacjenci z predyspozycjami, szczególnie osoby w podeszłym wieku lub z wcześniej występującą bradykardią, dysfunkcją węzła zatokowego lub blokiem przedsionkowo-komorowym, mogą doświadczyć zahamowania zatokowego.16
W przypadku pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca, niskim ciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca oraz uogólnioną miażdżycą naczyń i/lub współistniejącą niewydolnością nerek, należy monitorować czynność nerek, gdyż obserwowano przemijające pogorszenie funkcji nerek podczas leczenia karwedylolem w tej grupie chorych.17
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, gdyż umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181 C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl). Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.18
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania