Przedawkowanie
balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l 2,3% glukozy + 1,75 mmol/l wapnia

Przedawkowanie roztworu do dializy otrzewnowej Balance 2,3% zawierającego 2,3% glukozę oraz wapń w stężeniu 1,75 mmol/l może prowadzić do poważnych zaburzeń klinicznych, w tym odwodnienia, zaburzeń elektrolitowych (hiponatremia, hipokaliemia, hipokalcemia) oraz hemodynamicznych, takich jak hipotensja i tachykardia. Przedawkowanie może mieć charakter objętościowy (nadmierna ilość roztworu wprowadzona do jamy otrzewnowej) lub częstotliwościowy (zbyt częste wymiany dializatu). W przypadku przedawkowania objętościowego zaleca się natychmiastowe zdrenowanie nadmiaru płynu, a w przypadku zaburzeń elektrolitowych i hemodynamicznych – monitorowanie stanu pacjenta, korekcję elektrolitową oraz wdrożenie standardowych procedur medycyny ratunkowej, w skrajnych przypadkach rozważając hemodializę z nagłych wskazań.

Przedawkowanie leku

Przedawkowanie roztworu do dializy otrzewnowej balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, wymagających natychmiastowej interwencji medycznej. W praktyce klinicznej nie zgłaszano nagłych wypadków związanych z przedawkowaniem tego roztworu dializacyjnego, jednak znajomość potencjalnych zagrożeń oraz protokołów postępowania jest niezbędna dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów poddawanych dializie otrzewnowej.1

Rodzaje przedawkowania

Przedawkowanie roztworu dializacyjnego może nastąpić na dwa główne sposoby:

  • Objętościowe – gdy do jamy otrzewnowej wprowadzona zostaje zbyt duża ilość roztworu dializacyjnego
  • Częstotliwościowe – gdy wymiany dializatu wykonywane są zbyt często

W przypadku przedawkowania objętościowego, nadmierną ilość roztworu wprowadzonego do jamy otrzewnowej można łatwo zdrenować do pustego worka, co stanowi bezpośrednie remedium na zaistniałą sytuację.2

Konsekwencje przedawkowania

Najbardziej prawdopodobnym następstwem przedawkowania roztworu balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l jest odwodnienie organizmu. W przypadku zbyt częstych wymian dializatu, może dojść do odwodnienia i/lub istotnych zaburzeń gospodarki elektrolitowej, co wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.3

Odwodnienie stanowi poważny problem kliniczny, który może prowadzić do zaburzeń hemodynamicznych, hipotensji, zaburzeń perfuzji narządowej i w konsekwencji do niewydolności wielonarządowej. Jest to szczególnie niebezpieczne u pacjentów ze współistniejącymi chorobami układu sercowo-naczyniowego.

Przeciwstawne ryzyko niedostatecznej dializy

Warto podkreślić, że przeciwieństwem przedawkowania, czyli zbyt mała dawka, przerwanie lub zaprzestanie leczenia, prowadzi do równie poważnych, jeśli nie poważniejszych konsekwencji. Może to skutkować zagrażającym życiu przewodnieniem z obwodowymi obrzękami i dekompensacją krążenia oraz innymi objawami mocznicy, które stanowią bezpośrednie zagrożenie życia.4

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku zidentyfikowania przedawkowania roztworu dializacyjnego należy:

  1. Natychmiast zdrenować nadmiar płynu z jamy otrzewnowej do pustego worka
  2. Monitorować stan nawodnienia pacjenta
  3. Kontrolować parametry elektrolitowe
  4. W przypadku poważnych zaburzeń zastosować ogólnie przyjęte zasady medycyny ratunkowej
  5. W skrajnych przypadkach rozważyć hemodializę z nagłych wskazań

W przypadku ciężkiego przedawkowania i jego konsekwencji pacjent może wymagać intensywnej opieki medycznej, a nawet leczenia hemodializą z nagłych wskazań.5

Zalecenia dla pacjentów

Należy poinstruować pacjentów, aby w przypadku pominięcia zaplanowanej wymiany dializatu niezwłocznie skontaktowali się z lekarzem ośrodka dializy. Niewłaściwe stosowanie wymian może prowadzić do przewodnienia lub odwodnienia oraz zaburzeń elektrolitycznych, które mogą wymagać interwencji medycznej.6

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis Mechanizm Postępowanie
Odwodnienie Główny efekt przedawkowania roztworu balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l; manifestuje się suchością błon śluzowych, zmniejszeniem ciśnienia tętniczego, tachykardią Nadmierny drenaż płynów z organizmu spowodowany hipertonicznym działaniem roztworu dializacyjnego zawierającego 2,3% glukozy Uzupełnienie płynów, monitorowanie elektrolitów, w ciężkich przypadkach hospitalizacja
Zaburzenia elektrolitowe Najczęściej hiponatremia, hipokaliemia, hipokalcemia; mogą wystąpić objawy neurologiczne, skurcze mięśni, zaburzenia rytmu serca Zwiększony transport jonów przez błonę otrzewnową przy zbyt częstych wymianach dializatu Korekcja elektrolitowa, dostosowanie składu roztworu dializacyjnego, rzadsze wymiany
Zaburzenia hemodynamiczne Hipotensja, tachykardia, omdlenie, objawy wstrząsu Zmniejszona objętość wewnątrznaczyniowa w wyniku odwodnienia Pozycja leżąca, uzupełnienie płynów, w ciężkich przypadkach wlew dożylny płynów
Zaburzenia neurologiczne Bóle głowy, zawroty głowy, skurcze mięśni, zmęczenie, dezorientacja, drgawki Wtórne do zaburzeń elektrolitowych i zmian w osmolarności osocza Leczenie objawowe, korekcja zaburzeń elektrolitowych, hospitalizacja w ciężkich przypadkach
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe Nudności, wymioty, bóle brzucha Odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe oddziałujące na przewód pokarmowy Leczenie objawowe, nawodnienie, w razie potrzeby leki przeciwwymiotne

Przedawkowanie roztworu dializacyjnego balance 2,3% z 2,3% glukozą i wapniem 1,75 mmol/l stanowi stan kliniczny wymagający szybkiej interwencji. Odpowiednie monitorowanie pacjentów, edukacja oraz przestrzeganie zaleconego schematu dializy stanowią fundament zapobiegania tego typu powikłaniom. W przypadku wystąpienia objawów przedawkowania, kluczowe jest natychmiastowe powiadomienie personelu medycznego i zastosowanie właściwego postępowania terapeutycznego.7

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl