Przedawkowanie
Aspirin Effect 500 mg

Przedawkowanie kwasu acetylosalicylowego manifestuje się w dwóch formach: przewlekłym salicylizmie oraz ostrym zatruciu, które może zagrażać życiu. Salicylizm rozwija się po długotrwałym stosowaniu dawek terapeutycznych i objawia się niespecyficznymi symptomami, takimi jak zawroty głowy, szumy uszne (występujące przy stężeniach 150-300 µg/ml), głuchota, nudności, wymioty, ból głowy i splątanie. Ostre zatrucie charakteryzuje się poważnymi zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej, z dominującą kwasicą metaboliczną u dzieci. Stężenie ASA we krwi nie zawsze koreluje z ciężkością zatrucia, a wchłanianie leku może być opóźnione przez czynniki takie jak opóźnione opróżnianie żołądka, tworzenie złogów czy tabletki powlekane.

Przedawkowanie leku Aspirin Effect (500 mg)

Przedawkowanie kwasu acetylosalicylowego może wystąpić w dwóch głównych postaciach: jako zatrucie przewlekłe (salicylizm) spowodowane długotrwałym przyjmowaniem dawek terapeutycznych lub jako zatrucie ostre, potencjalnie zagrażające życiu. Szczególnie niebezpieczne są przypadki przypadkowego przedawkowania u dzieci lub nieumyślnego zatrucia.100 mg/kg m.c./dobę przez więcej niż 2 dni) może być spowodowane długotrwałym przyjmowaniem dawek terapeutycznych lub zatruciem ostrym (w wyniku przedawkowania) potencjalnie zagrażającym życiu, np. po przypadkowym przyjęciu leku przez dzieci lub przypadkowym zatruciu.”>1

Przewlekłe zatrucie salicylanami

Przewlekłe zatrucie salicylanami, czyli salicylizm, charakteryzuje się objawami niespecyficznymi, które mogą zostać łatwo zbagatelizowane przez pacjenta. Występuje zazwyczaj po wielokrotnym przyjęciu zbyt dużych dawek leku. Do typowych objawów przewlekłego zatrucia zaliczamy: zawroty głowy (w tym pochodzenia błędnikowego), szumy uszne, głuchotę, nadmierne pocenie się, nudności, wymioty, ból głowy oraz splątanie. Objawy te mogą ustąpić po zmniejszeniu dawki przyjmowanego leku.2

Warto zauważyć, że szumy uszne mogą wystąpić już przy stężeniu kwasu acetylosalicylowego we krwi na poziomie 150-300 mikrogramów/ml. Poważniejsze działania niepożądane obserwuje się przy stężeniu przekraczającym 300 mikrogramów/ml.3

Ostre zatrucie salicylanami

Ostre zatrucie kwasem acetylosalicylowym charakteryzuje się poważnymi zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej. Objawy kliniczne różnią się w zależności od wieku pacjenta i stopnia ciężkości zatrucia. U dzieci najczęściej obserwuje się kwasicę metaboliczną. Należy podkreślić, że samo stężenie kwasu acetylosalicylowego we krwi nie pozwala precyzyjnie oszacować stopnia zatrucia.4

Proces wchłaniania kwasu acetylosalicylowego może być zmniejszony w następujących przypadkach:5

  • Opóźnione opróżnianie żołądka – prowadzi do wolniejszego uwalniania substancji czynnej
  • Tworzenie się złogów w żołądku – ogranicza powierzchnię kontaktu leku z błoną śluzową
  • Przyjęcie leku w postaci tabletek powlekanych – zwalnia proces uwalniania substancji aktywnej

Leczenie zatrucia kwasem acetylosalicylowym jest uzależnione od przyjętej dawki, stadium zatrucia oraz objawów klinicznych. Należy zastosować standardowe procedury postępowania w przypadku zatrucia. Podstawowe działania, które należy podjąć, obejmują zwiększenie wydalania substancji czynnej oraz przywrócenie równowagi elektrolitowej i kwasowo-zasadowej.6

Objawy przedawkowania i postępowanie terapeutyczne

W przypadku przedawkowania Aspirin Effect mogą występować liczne objawy kliniczne o różnym stopniu nasilenia, począwszy od stosunkowo łagodnych dolegliwości, po zagrażające życiu powikłania wielonarządowe. Poniżej przedstawiono szczegółowe zestawienie objawów przedawkowania wraz z odpowiednim postępowaniem terapeutycznym.7

Stopień zatrucia Objawy kliniczne Wyniki badań Postępowanie terapeutyczne
Zatrucie lekkie do umiarkowanego
  • Przyspieszony oddech
  • Hiperwentylacja
  • Szumy uszne
  • Zawroty głowy
  • Nudności i wymioty
  • Bóle głowy
Alkaloza oddechowa
  • Płukanie żołądka
  • Wielokrotne podanie węgla aktywowanego
  • Forsowana diureza alkaliczna
Zatrucie umiarkowane do ciężkiego
  • Wysoka gorączka
  • Zaburzenia układu oddechowego (od hiperwentylacji, obrzęku płuc niesercowego pochodzenia do zatrzymania oddechu i asfiksji)
  • Zaburzenia serca i naczyń krwionośnych (od arytmii, niskiego ciśnienia do zatrzymania pracy serca)
  • Utrata płynów i elektrolitów (od odwodnienia, oligurii aż do niewydolności nerek)
  • Zaburzenia metabolizmu glukozy, ketoza
  • Szumy uszne, głuchota
  • Zaburzenia układu pokarmowego: krwawienia z układu pokarmowego
  • Zaburzenia neurologiczne: toksyczna encefalopatia i hamowanie czynności OUN (letarg, splątanie, śpiączka, napady drgawkowe)
Alkaloza oddechowa z wyrównawczą kwasicą metaboliczną
  • Płukanie żołądka
  • Wielokrotne podanie węgla aktywowanego
  • Forsowana diureza alkaliczna
  • Hemodializa w ciężkich przypadkach

Powikłania hematologiczne w przedawkowaniu

W przypadku ciężkiego zatrucia kwasem acetylosalicylowym mogą wystąpić istotne zaburzenia hematologiczne. Obejmują one spektrum od zahamowania agregacji płytek krwi do poważnych koagulopatii, takich jak wydłużenie czasu protrombinowego czy hipoprotrombinemia. Te zaburzenia hemostazy mogą prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień, w tym krwawień z przewodu pokarmowego.8

Dawki mogące wywołać zatrucie

Zatrucie salicylanami może wystąpić w przypadku przyjmowania dawki przekraczającej 100 mg/kg masy ciała na dobę przez okres dłuższy niż 2 dni. W przypadku Aspirin Effect (500 mg), przekroczenie zalecanych dawek terapeutycznych, szczególnie u osób o niskiej masie ciała lub z predyspozycjami do nadwrażliwości na salicylany, może prowadzić do wystąpienia objawów przedawkowania.100 mg/kg m.c./dobę przez więcej niż 2 dni) może być spowodowane długotrwałym przyjmowaniem dawek terapeutycznych lub zatruciem ostrym (w wyniku przedawkowania) potencjalnie zagrażającym życiu, np. po przypadkowym przyjęciu leku przez dzieci lub przypadkowym zatruciu.”>9

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl