Przedawkowanie – APAP caps 500 mg

Przedawkowanie
APAP caps 500 mg

Przedawkowanie paracetamolu stanowi stan zagrożenia życia, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka, takich jak osoby starsze, dzieci, pacjenci z chorobami wątroby, przewlekłą alkoholizmem, niedożywieni lub przyjmujący induktory enzymów wątrobowych. Toksyczne dawki zaczynają się od 140 mg/kg masy ciała, powodując umiarkowane uszkodzenie wątroby, a dawka 200 mg/kg mc. może prowadzić do ciężkiej niewydolności wątroby, kwasicy metabolicznej, encefalopatii, śpiączki i zgonu. Objawy kliniczne rozwijają się fazowo: w pierwszych 24 godzinach występują niespecyficzne symptomy (nudności, wymioty, ból brzucha), między 12 a 48 godziną pojawiają się podwyższone aminotransferazy (AspAT, AlAT), dehydrogenaza mleczanowa oraz obniżone stężenia bilirubiny i protrombiny, a maksymalne nasilenie uszkodzenia obserwuje się między 4 a 6 dniem od zatrucia.

Pobierz ChPL PDF APAP caps – Kapsułki miękkie – 500 mg

Przedawkowanie leku APAP caps 500 mg

Objawy kliniczne przedawkowania
Postępowanie w przedawkowaniu
Tabela objawów przedawkowania
Kolejne rozdziały

Wskazania

Substancja czynna

paracetamol

Kategoria leku

Przedawkowanie leku APAP caps 500 mg

Przedawkowanie paracetamolu stanowi poważny stan kliniczny, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Ryzyko wystąpienia powikłań po przedawkowaniu jest szczególnie wysokie w określonych grupach pacjentów: u osób w podeszłym wieku, małych dzieci, pacjentów z zaburzeniami wątroby, z przewlekłą chorobą alkoholową, długotrwale niedożywionych oraz przyjmujących leki indukujące enzymy wątrobowe. W skrajnych przypadkach przedawkowanie paracetamolu może prowadzić do zgonu.¹

Objawy kliniczne przedawkowania

Symptomatologia zatrucia paracetamolem rozwija się w charakterystyczny, fazowy sposób. W ciągu pierwszych 24 godzin po przyjęciu toksycznej dawki leku obserwuje się objawy niespecyficzne, takie jak nudności, wymioty, anoreksja, bladość oraz ból brzucha. Te wczesne objawy mogą sugerować przedawkowanie, jednak ich brak nie wyklucza zatrucia.²

Stopień uszkodzenia wątroby jest ściśle związany z przyjętą dawką paracetamolu:³

Dawka 140 mg/kg masy ciała – może wywołać umiarkowane uszkodzenie wątroby w mechanizmie cytolizy
Dawka 200 mg/kg masy ciała – może spowodować ciężkie uszkodzenie wątroby prowadzące do niewydolności komórek wątrobowych, kwasicy metabolicznej oraz encefalopatii, która w konsekwencji może prowadzić do śpiączki i zgonu

Charakterystyczne zmiany biochemiczne obejmują podwyższoną aktywność aminotransferaz (AspAT i AlAT), zwiększoną aktywność dehydrogenazy mleczanowej oraz zmniejszone stężenie bilirubiny i protrombiny. Nieprawidłowości te pojawiają się zazwyczaj między 12 a 48 godzin po przyjęciu toksycznej dawki leku.⁴

Pierwsze kliniczne objawy uszkodzenia wątroby są zazwyczaj zauważalne po około 2 dobach od przedawkowania, a maksymalne nasilenie osiągają między 4 a 6 dniem od zatrucia.⁵

Postępowanie w przedawkowaniu

Przyjęcie zbyt dużej dawki paracetamolu wymaga natychmiastowej hospitalizacji, nawet jeśli w momencie przyjęcia do szpitala pacjent nie wykazuje objawów przedawkowania.⁶

Kluczową rolę w diagnostyce i planowaniu leczenia odgrywa szybkie oznaczenie stężenia paracetamolu we krwi. Próbkę krwi należy pobrać jak najszybciej po przedawkowaniu.⁷

W przypadku znacznego przedawkowania, które może prowadzić do ciężkiego zatrucia, należy podjąć działania zmniejszające wchłanianie paracetamolu z przewodu pokarmowego. Obejmuje to wykonanie płukania żołądka w ciągu 1 godziny od zażycia leku oraz podanie węgla aktywowanego.⁸

Specyficznym antidotum stosowanym w zatruciu paracetamolem jest N-acetylocysteina (NAC) lub metionina, które można podawać dożylnie lub doustnie. Ważne zastrzeżenie: w przypadku doustnego podania antidotum nie należy jednocześnie stosować węgla aktywowanego. Najlepsze efekty terapeutyczne uzyskuje się, jeśli antidotum zostanie podane w ciągu pierwszych 10 godzin od przedawkowania. Warto jednak podkreślić, że NAC może przynieść korzystne rezultaty nawet do 36 godzin po przedawkowaniu, jeśli stężenie paracetamolu we krwi pozostaje podwyższone.⁹

Po wdrożeniu specyficznego leczenia antidotum, dalsza terapia ma charakter objawowy. Na początku oraz w trakcie leczenia należy systematycznie monitorować parametry czynności wątroby. Badania te należy powtarzać co 24 godziny.¹⁰

W większości przypadków przedawkowania, które zostały odpowiednio wcześnie zdiagnozowane i leczone, aktywność aminotransferaz powraca do wartości prawidłowych w ciągu 1-2 tygodni, z całkowitym przywróceniem prawidłowej funkcji wątroby. Jednak w bardzo ciężkich przypadkach zatrucia może być konieczne wykonanie przeszczepu wątroby jako procedury ratującej życie.¹¹

Warto również zwrócić uwagę na możliwe powikłania wynikające z leczenia. Przyjęcie wodorowęglanu sodu w dużych dawkach może wywołać objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak czkawka i nudności. Duże dawki wodorowęglanu sodu mogą również powodować hipernatremię, dlatego u pacjentów leczonych tym preparatem konieczne jest regularne kontrolowanie stężenia elektrolitów i wdrożenie odpowiedniego leczenia wyrównawczego.¹²

Tabela objawów przedawkowania

Czas od przedawkowania	Objawy kliniczne	Zmiany biochemiczne	Dawka toksyczna
0-24 godziny (Faza I)	Nudności, wymioty, anoreksja, bladość, ból brzucha	Początkowo brak zmian, możliwe łagodne podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych	Potencjalnie toksyczna dawka od 140 mg/kg mc.
12-48 godzin (Faza II)	Zmniejszenie objawów z Fazy I, względne kliniczne polepszenie stanu pacjenta, początek bólu w prawym podżebrzu	Zwiększona aktywność aminotransferaz (AspAT, AlAT), dehydrogenazy mleczanowej, zmniejszone stężenie bilirubiny i protrombiny	Przy dawce 140 mg/kg mc. – umiarkowane uszkodzenie wątroby
2-4 doby (Faza III)	Pierwsze kliniczne objawy uszkodzenia wątroby, żółtaczka, encefalopatia, krwawienia	Dalsza progresja zaburzeń biochemicznych, możliwa kwasica metaboliczna, zaburzenia krzepnięcia	Przy dawce 200 mg/kg mc. – ciężkie uszkodzenie wątroby
4-6 dni (Faza IV)	Maksymalne nasilenie objawów uszkodzenia wątroby, encefalopatia, śpiączka, możliwy zgon	Bardzo wysokie wartości enzymów wątrobowych, niewydolność komórek wątroby, głęboka kwasica metaboliczna	Dawka ≥200 mg/kg mc. – nieodwracalne uszkodzenie wątroby prowadzące do niewydolności narządu
7-14 dni (Okres regeneracji)	Stopniowa poprawa stanu klinicznego (w przypadkach pomyślnego leczenia)	Powolna normalizacja parametrów biochemicznych	W ciężkich przypadkach może być konieczne przeszczepienie wątroby

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.