Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Alpragen 0,25 mg

Alprazolam, będący benzodiazepiną stosowaną w dawkach 0,25 mg, 0,5 mg oraz 1 mg, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz karmiących piersią. Ekspozycja na alprazolam w pierwszym trymestrze może wiązać się z nieznacznie podwyższonym ryzykiem ciężkich wad rozwojowych, w tym rozszczepu wargi i/lub podniebienia, z częstością poniżej 2/1000 w porównaniu do 1/1000 w populacji ogólnej. W drugim i trzecim trymestrze stosowanie dużych dawek może powodować u płodu spadek aktywności ruchowej oraz wahania rytmu serca, a u noworodków zespół wiotkiego dziecka objawiający się hipotonią osiową i problemami ze ssaniem, trwający zwykle 1-3 tygodnie. Dodatkowo, w końcowym okresie ciąży mogą wystąpić poważne objawy, takie jak depresja oddechowa, bezdech i hipotermia. Po urodzeniu możliwe są objawy odstawienia, w tym nadpobudliwość, pobudzenie i drżenie, których nasilenie zależy od okresu półtrwania leku.

Wpływ Alpreganu na płodność, ciążę i laktację

Alprazolam, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Alpragen, należy do grupy benzodiazepin i wymaga szczególnej uwagi w przypadku stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Lekarze przepisujący Alpragen w dawkach 0,25 mg, 0,5 mg lub 1 mg powinni dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka oraz przekazać pacjentkom pełne informacje dotyczące potencjalnych zagrożeń.1

Alpragen a ciąża

Zasadą ogólną jest, że alprazolam nie powinien być stosowany w okresie ciąży, chyba że istnieją bezwzględne wskazania medyczne uzasadniające taką terapię.2 Ocena bezpieczeństwa stosowania alprazolamu w poszczególnych okresach ciąży przedstawia się następująco:

Pierwszy trymestr ciąży

Dane z badań kohortowych wskazują, że ekspozycja na benzodiazepiny w pierwszym trymestrze ciąży generalnie nie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem istotnych wad rozwojowych. Jednakże w przypadku alprazolamu istnieją podejrzenia, że jego stosowanie w tym okresie może powodować ciężkie wady rozwojowe.3

Niektóre wczesne badania epidemiologiczne (kliniczne i kontrolne) wykazały zwiększone ryzyko wystąpienia rozszczepów wargi i/lub podniebienia u noworodków. Szacuje się, że ryzyko urodzenia dziecka z takimi wadami u matek narażonych na benzodiazepiny w trakcie ciąży wynosi mniej niż 2/1000, podczas gdy w populacji ogólnej częstość występowania tych wad wynosi około 1/1000.4

Drugi i trzeci trymestr ciąży

Leczenie benzodiazepinami w dużych dawkach w drugim i/lub trzecim trymestrze ciąży może powodować niepokojące objawy u płodu, takie jak:

  • Spadek aktywności ruchowej płodu – zmniejszona liczba i intensywność ruchów płodu
  • Wahania rytmu serca płodu – co może wskazywać na zaburzenia dobrostanu płodu5

Późny okres ciąży i wpływ na noworodka

Stosowanie alprazolamu w późnym okresie ciąży (trzeci trymestr) może prowadzić do wystąpienia u noworodka zespołu wiotkiego dziecka. Objawia się on:

  • Hipotonią osiową – obniżonym napięciem mięśniowym
  • Problemami ze ssaniem pokarmu prowadzącymi do małych przyrostów masy ciała

Objawy te mają charakter przemijający i zazwyczaj trwają od 1 do 3 tygodni, w zależności od okresu półtrwania leku.6

Przy stosowaniu dużych dawek alprazolamu w końcowym okresie ciąży u noworodków mogą wystąpić dodatkowe, poważne objawy:

  • Depresja oddechowa lub bezdech
  • Hipotermia – obniżona temperatura ciała7

Zespół odstawienia u noworodków

Nawet jeśli nie obserwuje się zespołu wiotkiego dziecka, u noworodków, których matki przyjmowały alprazolam w ciąży, mogą wystąpić objawy odstawienia. Typowo pojawiają się one kilka dni po urodzeniu i obejmują:

  • Nadpobudliwość
  • Pobudzenie
  • Drżenie8

Należy podkreślić, że pojawienie się objawów odstawienia po urodzeniu zależy od okresu półtrwania alprazolamu.9

Zalecenia dla lekarzy

Jeśli leczenie alprazolamem jest absolutnie konieczne w ostatnim okresie ciąży, lekarz powinien:

  1. Unikać stosowania dużych dawek leku
  2. Monitorować noworodka pod kątem występowania objawów odstawienia
  3. Obserwować, czy nie rozwija się zespół wiotkiego dziecka10

Alpragen a karmienie piersią

Alprazolam przenika do mleka matki, choć w niewielkim stopniu.11 Pomimo ograniczonej ekspozycji, z uwagi na potencjalne skutki dla ośrodkowego układu nerwowego dziecka, alprazolam nie jest zalecany podczas karmienia piersią.12

Kluczowe informacje dla pacjentek

Lekarze powinni przekazać kobietom w wieku rozrodczym, w ciąży lub karmiącym piersią następujące informacje:

  • Alpragen (alprazolam) generalnie nie powinien być stosowany w okresie ciąży
  • Jeśli pacjentka planuje ciążę lub podejrzewa, że jest w ciąży, powinna niezwłocznie skonsultować się z lekarzem
  • Nagłe odstawienie alprazolamu u pacjentek ciężarnych może prowadzić do objawów odstawiennych – zmianę terapii należy przeprowadzić stopniowo i pod ścisłym nadzorem medycznym
  • Podczas karmienia piersią nie zaleca się stosowania alprazolamu – w przypadku bezwzględnej konieczności leczenia należy rozważyć czasowe przerwanie karmienia piersią

Lekarz powinien dokładnie udokumentować w dokumentacji medycznej przekazanie tych informacji oraz uzyskanie świadomej zgody pacjentki na ewentualne leczenie w przypadku bezwzględnych wskazań medycznych.

  1. 24.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl