Katar – Patofizjologia i mechanizm

Katar
Patofizjologia i mechanizm

Katar (catarrh) to zapalenie błon śluzowych dróg oddechowych, najczęściej nosa i zatok przynosowych, charakteryzujące się nadprodukcją gęstego śluzu i obrzękiem błony śluzowej. Ostry katar jest wynikiem odpowiedzi immunologicznej na infekcje wirusowe lub bakteryjne oraz czynniki drażniące, z udziałem neuropeptydów cholinergicznych aktywujących autonomiczny układ nerwowy i zwiększających sekrecję śluzu. Przewlekły katar natomiast nie jest bezpośrednio związany z alergią czy infekcją, a jego patogeneza obejmuje zaburzenia percepcji śluzu w tylnej części nosa i gardła, niskonasileniowe zapalenie oraz czynniki neurogenne. W patofizjologii niedrożności nosa kluczową rolę odgrywają zapalenie błony śluzowej, przekrwienie żylne, obrzęk tkanek oraz modulacja percepcji sensorycznej, co może prowadzić do subiektywnego uczucia niedrożności nawet przy prawidłowym przepływie powietrza.

Patofizjologia kataru

Katar (catarrh) to stan zapalny błon śluzowych dróg oddechowych lub jam ciała, najczęściej dotyczący gardła i zatok przynosowych. Charakteryzuje się wytwarzaniem gęstego wysięku składającego się z śluzu i białych krwinek, spowodowanego obrzękiem błon śluzowych w odpowiedzi na zakażenie lub podrażnienie¹. Katar może być tymczasowy lub przewlekły, co ma istotne znaczenie kliniczne².

Mechanizm powstawania kataru ostrego

Ostry katar zazwyczaj powstaje, gdy układ odpornościowy reaguje na zakażenie lub czynnik drażniący. Ta reakcja powoduje obrzęk wyściółki nosa i gardła oraz produkcję śluzu³. Mechanizm ten obejmuje zwiększoną produkcję śluzu z błony śluzowej nosa, która poza zapewnieniem zmysłu węchu, służy do filtrowania oraz regulowania temperatury i wilgotności wdychanego powietrza⁴.

Produkcja śluzu jest aktywowana przez autonomiczny układ nerwowy; szczególnie neuropeptydy cholinergiczne są odpowiedzialne za zwiększoną produkcję śluzu⁵. Nadmiar śluzu może spływać do górnych i dolnych dróg oddechowych, co wraz z innymi fizycznymi i chemicznymi czynnikami drażniącymi może aktywować receptory w drogach oddechowych, wywołując ochronny fizjologiczny kaszel⁵.

Zapalenie błony śluzowej jest centralnym mechanizmem patofizjologicznym, który leży u podstaw wielu specyficznych i powiązanych ze sobą czynników przyczyniających się do niedrożności nosa, w tym zwiększonego przekrwienia żylnego, zwiększonej ilości wydzieliny z nosa oraz obrzęku tkanek⁶. Zapalenie związane z alergicznym nieżytem nosa i zapaleniem zatok może zmniejszyć fizyczny rozmiar dróg nosowych poprzez wywołanie rozszerzenia naczyń, zwiększenie przepływu krwi i zwiększenie przepuszczalności naczyń⁶.

Mechanizm reakcji zapalnej w katarze

Objawy alergicznego nieżytu nosa, w tym niedrożność nosa, są przede wszystkim wynikiem połączenia wczesnej i późnej fazy odpowiedzi zapalnej na alergeny⁷. Uwolnienie mediatorów zapalnych prowadzi do obrzęku i wydzielania płynów, powodując niedrożność oraz inne objawy nosowe⁷.

Przewlekła, późna faza odpowiedzi zapalnej obejmuje infiltrację komórkową, która podtrzymuje obrzęk tkanek i pogarsza niedrożność⁷. Eozynofile są dominującym typem komórek w przewlekłych procesach zapalnych, które charakteryzują późną fazę odpowiedzi alergicznej i uwalniają szeroką gamę mediatorów prozapalnych, w tym leukotrieny cysteinylowe, ECP, peroksydazę eozynofilową i główne białko zasadowe⁷.

Patogeneza zapalenia zatok, podobnie jak alergicznego nieżytu nosa, obejmuje wydzielanie cytokin prozapalnych⁸. Patofizjologia przewlekłego zapalenia zatok nie jest w pełni zrozumiała; jednakże profil cytokin i mediatorów w tym stanie ściśle przypomina profil występujący w ostrym zapaleniu zatok, z wyjątkiem niewielkiego, ale znaczącego wzrostu ECP⁸.

Katar w kontekście innych chorób

Niedrożność nosa w polipozie nosowej jest związana z tworzeniem się obrzęku wtórnego do procesów zapalnych podobnych do tych opisanych dla alergicznego nieżytu nosa i zapalenia zatok⁸. Wzorzec markerów zapalnych w polipozie nosowej odróżnia tę chorobę od przewlekłego zapalenia zatok⁸.

Wzajemne oddziaływanie cząsteczek i procesów patologicznych, które stymulują, wywołuje lub zaostrza wiele typowych objawów górnych dróg oddechowych, w tym niedrożność⁸. Co ważne, mechanizmy neurogenne również znacząco przyczyniają się do zmian patofizjologicznych leżących u podstaw niedrożności nosa, a nieprawidłowe pierwotne sygnały aferentne mogą powodować uczucie niedrożności nawet przy braku zapalenia i upośledzenia przepływu powietrza⁸.

Mechanizm powstawania przewlekłego kataru

Przyczyny przewlekłego kataru nie są do końca jasne. W przeciwieństwie do ostrego kataru, nie uważa się, że jest on wynikiem alergii lub zakażenia³. Może być związany z problemem w sposobie przemieszczania się śluzu przez nos lub zwiększoną wrażliwością na śluz w tylnej części nosa i gardła³.

Teorie dotyczące przewlekłego kataru

Badania wskazują, że przewlekły katar może być związany z nieprawidłowościami w nerwach, które wyczuwają obecność śluzu w tylnej części nosa i gardła. Może to prowadzić do percepcji nadmiaru śluzu, nawet gdy jest go tylko normalna ilość⁹.

Przewlekłe zapalenie o niskim nasileniu, choć nie jest bezpośrednią przyczyną, może przyczyniać się do powstawania kataru. To zapalenie może prowadzić do zwiększonej produkcji śluzu i uczucia niedrożności⁹.

Czynniki emocjonalne mogą odgrywać rolę w katarze. Niepokój i stres mogą prowadzić do zwiększonego napięcia mięśni twarzy, co może wpływać na oddychanie przez nos i przyczyniać się do uczucia niedrożności⁹.

W niektórych przypadkach refluks kwasu może podrażniać tylną część gardła i przejścia nosowe, prowadząc do objawów podobnych do kataru¹⁰.

Zaburzona percepcja a przewlekły katar

Katar nie wydaje się być spowodowany alergiami. Nie jest również związany z nieprawidłowym sposobem transportu śluzu wewnątrz nosa. Możliwe, że katar mógłby być bardziej związany z problemem odczuwania wyściółki tylnej części nosa i gardła. To może wyjaśniać, dlaczego tak wielu pacjentów ma trudności z odkrztuszeniem śluzu, który wyczuwają w tylnej części gardła¹¹.

Istnieje wiele niepewności wokół przewlekłego kataru. Obejmuje to zarówno jego definicję, jak i przyczyny, co utrudnia lekarzom zarządzanie tym stanem¹¹.

Czynniki wyzwalające katar

Katar może być wywołany przez szereg czynników. Najczęstsze przyczyny to infekcje, alergie oraz podrażnienia środowiskowe.

Infekcje jako przyczyna kataru

Jedną z głównych przyczyn kataru są infekcje, szczególnie infekcje wirusowe, takie jak przeziębienie czy grypa. Te infekcje wywołują odpowiedź immunologiczną, prowadzącą do zapalenia i zwiększonej produkcji śluzu¹².

Zwykłe przeziębienia, jeśli są zaniedbane lub pogorszone przez dodatkową ekspozycję, mogą się przekształcić w przewlekły stan i przejść w katar, i są przyczyną w prawie dwóch trzecich wszystkich przypadków¹³.

Mechanizm infekcji bakteryjnej, takiej jak koklusz, obejmuje wniknięcie bakterii do dróg oddechowych poprzez kropelki, przyłączenie do komórek nabłonka rzęskowego i namnażanie, kolonizując nosogardło. Bakterie wytwarzają liczne toksyny, które uszkadzają komórki śluzówki¹⁴.

Alergie i podrażnienia środowiskowe

Reakcje alergiczne na substancje takie jak pyłki, roztocza kurzu czy sierść zwierząt mogą również powodować katar. Gdy organizm napotyka alergen, uwalnia histaminy, które mogą powodować obrzęk błon śluzowych i zwiększone wydzielanie śluzu¹².

Narażenie na czynniki drażniące środowiska, takie jak dym, zanieczyszczenie powietrza czy silne zapachy, może podrażniać drogi oddechowe i powodować katar. Zmiany pogody lub poziomu wilgotności również mogą przyczyniać się do tego stanu¹⁵.

Dwie najczęstsze przyczyny przekrwienia klatki piersiowej to cząstki w powietrzu oraz bakterie i wirusy odpowiedzialne za infekcje górnych dróg oddechowych. Wdychany wirus lub bakteria może powodować infekcję, prowadzącą do przekrwienia klatki piersiowej. Początkowo bakterie i wirusy działają podobnie jak alergeny, wnikając do organizmu przez błonę śluzową i będąc transportowane przez rzęski. Ale powodują również zapalenie, które z kolei sprawia, że organizm produkuje nadmiar śluzu w drogach oddechowych w celu ich usunięcia¹⁶.

Patologiczny śluz i jego rola w katarze

Śluz pełni kluczową rolę ochronną w drogach oddechowych, ale w warunkach patologicznych może przyczyniać się do nasilenia objawów i komplikacji.

Rola śluzu w drogach oddechowych

Śluz pomaga zapobiegać wnikaniu patogenów i czynników drażniących do organizmu i wywoływaniu infekcji¹⁷. Wydzielanie śluzu jest pierwszą linią obrony przed natłokiem czynników drażniących, które wdychanie około 500 L powietrza na godzinę wprowadza do płuc¹⁸.

W konsekwencji wydzielanie śluzu jest niezwykle szybkie, zachodzi w dziesiątkach milisekund. Wydzielanie jest wysoce regulowanym procesem, z koordynacją przez kilka cząsteczek, w tym białka SNARE (rozpuszczalne białka przyłączania czynnika wrażliwego na N-etylomaleimid), MARCKS (substrat kinazy C bogaty w zmirystylowaną alaninę) i białka Munc, aby dokować granulki mucyny do błony komórkowej wydzielniczej przed egzocytozą¹⁸.

Przekrwienie klatki piersiowej występuje, gdy organizm wytwarza śluz, aby zapobiec dotarciu patogenów do komórek wyściełających drogi oddechowe. Chociaż śluz pomaga chronić organizm, nadmiar śluzu wywołuje również kaszel i może powodować dyskomfort w klatce piersiowej¹⁶.

Nadmierna sekrecja śluzu i jej konsekwencje

Gdy długoterminowo stosuje się wiele tych samych mediatorów, które stymulują ostrą sekrecję śluzu, zwiększają one również ekspresję genów mucyny i syntezę mucyny oraz indukują hiperplazję komórek kubkowych¹⁸.

Te odpowiedzi wywołują (w przeciwieństwie do ochronnych efektów ostrej sekrecji) długoterminową, przewlekłą hipersekrecję śluzu z dróg oddechowych, która przyczynia się do chorób układu oddechowego¹⁸.

W tym przypadku homeostastyczna, ochronna funkcja wydzielania śluzu z dróg oddechowych jest utracona, a zamiast tego hipersekrecja śluzu przyczynia się do patofizjologii wielu poważnych stanów układu oddechowego, w tym astmy, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc i mukowiscydozy¹⁸.

Niedrożność dróg oddechowych śluzem jest cechą charakterystyczną wielu przewlekłych chorób płuc, w tym rzadkich zaburzeń genetycznych, takich jak mukowiscydoza i pierwotna dyskineza rzęsek, a także powszechnych chorób płuc, takich jak astma i przewlekła obturacyjna choroba płuc, które stały się główną przyczyną zachorowalności i śmiertelności na całym świecie¹⁹.

Badania sugerują, że nadmiar śluzu w drogach oddechowych sam w sobie, prawdopodobnie poprzez kilka mechanizmów, w tym hipoksyczną martwicę nabłonka, zatrzymywanie wdychanych czynników drażniących lub alergenów oraz potencjalne działanie immunomodulacyjne, jest silnym czynnikiem wyzwalającym przewlekłe zapalenie dróg oddechowych i związane z tym uszkodzenie płuc, nawet przy braku infekcji bakteryjnej¹⁹.

Zaburzenia transportu śluzu

Patologiczny śluz jest głównym problemem w zaostrzeniach astmy, przyczyniając się znacząco do mechanizmów obturacji dróg oddechowych i odgrywając główną rolę w śmierci z powodu astmy²⁰.

Pomimo tej ważnej roli śluzu w zaostrzeniach astmy, mechanizm leżący u podstaw tworzenia gumowatego śluzu zamykającego drogi oddechowe w astmie był słabo rozumiany, a terapie mukolityczne są ograniczone pod względem liczby, skuteczności i tolerancji²⁰.

Produktywny kaszel zwykle pojawia się, gdy coś drażni płuca lub drogi oddechowe, powodując zapalenie. Przy zapaleniu tkanki dróg oddechowych puchną i wytwarzają nadmiar śluzu. Kaszel jest sposobem organizmu na wydalenie nagromadzonego śluzu²¹.

Infekcje układu oddechowego, przewlekłe choroby płuc i wdychane czynniki drażniące mogą wywołać zapalenie. W zależności od przyczyny, objaw może być ostry (nagły, silny i ogólnie krótkotrwały) lub przewlekły (długotrwały lub nawracający)²¹.

Neurogeniczne mechanizmy w katarze

Mechanizmy neurogeniczne odgrywają istotną rolę w patofizjologii kataru, wpływając na percepcję objawów i regulację wydzielania śluzu.

Rola układu nerwowego w regulacji wydzielania śluzu

Dokładny mechanizm spływania wydzieliny z nosa do gardła (post-nasal drip) zależy od jego etiologii, ale zwykle obejmuje zwiększoną produkcję śluzu z błony śluzowej nosa. Produkcja tego śluzu jest aktywowana przez autonomiczny układ nerwowy; w szczególności neuropeptydy cholinergiczne są odpowiedzialne za zwiększenie produkcji śluzu⁵.

Kaszel jest odruchem ochronnym, który pełni normalną funkcję fizjologiczną polegającą na usuwaniu nadmiaru wydzieliny i zanieczyszczeń z dróg oddechowych. Odruch kaszlowy ma 3 komponenty: aferentną odnogę czuciową, centralny ośrodek przetwarzania i odnogę eferentną²².

Nerwy trójdzielny, językowo-gardłowy i błędny dostarczają aferentne drogi dla receptorów kaszlowych; nerw błędny, poprzez swoje gałęzie gardłowe, krtaniowe górne i płucne, zaopatruje zdecydowaną większość tych receptorów²².

Odczucie zatkanego nosa a mechanizmy neurogeniczne

Patofizjologia niedrożności nosa, którą najlepiej można opisać jako percepcję zmniejszonego przepływu powietrza przez nos lub uczucie pełności twarzy, obejmuje szereg mechanizmów. Należą do nich zapalenie błony śluzowej, często obejmujące zwiększone przekrwienie żylne, zwiększoną ilość wydzieliny z nosa oraz obrzęk tkanek; problemy fizyczne wpływające na strukturę przejścia nosowego; i/lub modulacja percepcji sensorycznej⁶.

Co ważne, mechanizmy neurogenne również znacząco przyczyniają się do zmian patofizjologicznych leżących u podstaw niedrożności nosa, a nieprawidłowe pierwotne sygnały aferentne mogą powodować uczucie niedrożności nawet przy braku zapalenia i upośledzenia przepływu powietrza⁸.

Zapalenie wywołane zmiany we właściwościach aferentów czuciowych (np. ekspresja peptydów i receptorów), które unerwia nos, mogą również przyczyniać się do zmienionej percepcji czuciowej, co może prowadzić do subiektywnego uczucia niedrożności²³.

Powikłania kataru

Katar, zwłaszcza w formie przewlekłej, może prowadzić do szeregu powikłań zdrowotnych, które wpływają na jakość życia pacjenta.

Potencjalne następstwa kataru

Według niektórych źródeł medycyny tradycyjnej, katar może powodować inne choroby, jeśli rozprzestrzeni się na inny narząd²⁴.

Szlam wytwarzany przez katar może albo zostać wydalony, albo spowodować niedrożność, która może stać się przewlekła. Ze względu na funkcję ludzkiego ucha polegającą na regulacji ciśnienia w obrębie głowy, niedrożność z powodu kataru może również powodować dyskomfort podczas zmian ciśnienia atmosferycznego²⁵.

Katar może powodować bóle głowy, szczególnie gdy jest związany z zapaleniem zatok. Ciśnienie z zablokowanych zatok może prowadzić do bólu i dyskomfortu w czole, skroniach lub wokół oczu¹⁵.

Nieistotny, jak wydaje się w swoich pierwszych stadiach, katar w miarę postępu może stać się przyczyną utraty lub upośledzenia węchu, smaku, słuchu i wzroku oraz może powodować poważne zaburzenia konstytucjonalne, niejednokrotnie prowadzące do gruźlicy²⁶.

Katar a choroby układu oddechowego

Nagromadzenie wydzieliny wraz z pogrubieniem błony śluzowej sprawia, że oddychanie przez przejścia nosowe jest bardzo trudne, a często niemożliwe, co wymusza oddychanie głównie przez usta – metodę bardzo szkodliwą dla ogólnego stanu zdrowia, ale szczególnie dla płuc, które stają się słabe i drażliwe²⁶.

Nierzadko katar okazuje się śmiertelny, albo osłabiając organizm i wyczerpując pacjenta, albo przez przemieszczanie się w dół i wywoływanie chorób gardła, zapalenia oskrzeli, a wreszcie gruźlicy. Można bezpiecznie stwierdzić, że po predyspozycji dziedzicznej katar jest najczęstszą i najważniejszą przyczyną tej śmiertelnej dolegliwości²⁶.

Wiele stanów, które powodują gęsty śluz, stanowi czynnik ryzyka zapalenia płuc, które może być poważne lub zagrażające życiu²⁷.

Leczenie chorób przewlekłych, takich jak astma, mukowiscydoza czy stwardnienie zanikowe boczne, jest specyficzne dla danego stanu. Na przykład, w przypadku mukowiscydozy lub stwardnienia zanikowego bocznego, mogą rozwinąć się gęste wydzieliny, które wpływają na zdolność oddychania i połykania²⁷.

Przewlekłe kasle związane z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc i mukowiscydozą mogą wymagać ciągłego leczenia bronchodilatatorami, steroidami wziewnymi, tlenoterapią i rehabilitacją płucną²¹.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

Materiały źródłowe

#1 Catarrh – Wikipedia
https://en.wikipedia.org/wiki/Catarrh
Catarrh is an inflammation of mucous membranes in one of the airways or cavities of the body, usually with reference to the throat and paranasal sinuses. It can result in a thick exudate of mucus and white blood cells caused by the swelling of the mucous membranes in the head in response to an infection. […] The phlegm produced by catarrh may either discharge or cause a blockage that may become chronic. […] Because of the human ear’s function of regulating the pressure within the head region, catarrh blockage may also cause discomfort during changes in atmospheric pressure.
#2 Understanding Catarrh in Adults and Children
https://www.healthline.com/health/allergies/catarrh
Catarrh is when mucus accumulates in your nose, throat, or sinuses. […] Its believed that catarrh happens when your body responds to things like an infection or an irritant. This reaction can cause swelling in your nose and sinuses, leading to an increase in the amount of mucus thats made. […] Catarrh is often only temporary. However, in some people, it can become chronic. While its unclear what causes chronic catarrh, its believed to occur due to an increased awareness of and sensitivity to symptoms affecting the nose and throat. […] Catarrh is associated with a variety of factors, such as infections, allergies, and irritants. […] Typically, catarrh goes away on its own and can be treated at home by using a humidifier, saline washes, or OTC medications.
#3 Catarrh: symptoms, causes and treatments – HSE.ie
https://www2.hse.ie/conditions/catarrh/
Catarrh usually occurs when the immune system reacts to an infection or irritation. This causes the lining of your nose and throat to become swollen and produce mucus. […] It’s unclear what causes chronic catarrh, but it’s not thought to be the result of an allergy or infection. It might be from a problem in the way mucus travels through the nose. It could also be caused by a sensitivity to mucus in the back of the nose and throat.
#4 Catarrh â Mechanism, Complications, and Prevention. –
https://diseasesdic.com/catarrh-mechanism-complications-and-prevention/
Its believed that catarrh happens when your body responds to things like an infection or an irritant. This reaction can cause swelling in your nose and sinuses, leading to an increase in the amount of mucus thats made. […] The exact mechanism of catarrh depends on its etiology, but usually involves increased production of mucus from the nasal mucosa. In addition to providing sense of smell, the nasal cavity serves to filtrate and regulate the temperature and humidity of inspired air. The nasal mucosa can produce secretions, or mucus, that provides lubrication and protection for the nasal cavity. This mucus production is activated by the autonomic nervous system; specifically, cholinergic neuropeptides are responsible for increasing mucus production. Excess mucus can drain posteriorly into the upper and lower airways, which, along with other physical and chemical irritants, can activate receptors in the respiratory tract that results in a protective physiological cough.
#5 Post-nasal drip – Wikipedia
https://en.wikipedia.org/wiki/Post-nasal_drip
The exact mechanism of PND depends on its etiology, but usually involves increased production of mucus from the nasal mucosa. […] This mucus production is activated by the autonomic nervous system; specifically, cholinergic neuropeptides are responsible for increasing mucus production. […] Excess mucus can drain posteriorly into the upper and lower airways, which, along with other physical and chemical irritants, can activate receptors in the respiratory tract that results in a protective physiological cough.
#6 Pathophysiology of nasal congestion
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2866558/
The pathophysiology of nasal congestion, which may be best described as a perception of reduced nasal airflow or a sense of facial fullness, involves a number of underlying mechanisms. […] These include mucosal inflammation, often involving increased venous engorgement, increased nasal secretions, and tissue swelling/edema; physical problems affecting the structure of the nasal passage; and/or modulation of sensory perception. […] Mucosal inflammation is the central pathophysiological mechanism that underlies many of the specific and interrelated factors that contribute to congestion, including increased venous engorgement, increased nasal secretions and tissue swelling/edema. […] Inflammation associated with allergic rhinitis and rhinosinusitis can reduce the physical size of the nasal passages by inducing vasodilatation, increasing blood flow and increasing vascular permeability.
#7 Pathophysiology of nasal congestion
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2866558/
The result is engorgement of nasal venous sinusoids, swelling of the anterior and inferior turbinates and obstruction of nasal airflow, ultimately contributing to nasal congestion. […] Symptoms of allergic rhinitis, including nasal congestion, are primarily due to a combination of the early and late-phase allergic inflammatory response. […] Release of these inflammatory mediators leads to swelling/edema and fluid secretion, resulting in congestion as well as other nasal symptoms. […] The chronic, late-phase inflammatory response involves cellular infiltration, which sustains tissue swelling and edema, further exacerbating congestion. […] Eosinophils are the predominant cell type in the chronic inflammatory processes that characterize the late-phase allergic response, and they release a broad array of pro-inflammatory mediators, including cysteinyl leukotrienes, ECP, eosinophil peroxidase, and major basic protein.
#8 Pathophysiology of nasal congestion
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2866558/
The pathogenesis of rhinosinusitis, like that of allergic rhinitis, includes secretion of proinflammatory cytokines. […] The pathophysiology of chronic rhinosinusitis is not fully understood; however, the cytokine and mediator profile in this condition closely resembles the profile found in acute rhinosinusitis, with the exception of a small but significant increase in ECP. […] Congestion in nasal polyposis is related to edema formation secondary to inflammatory processes similar to those described above for allergic rhinitis and rhinosinusitis. […] The pattern of inflammatory markers in nasal polyposis differentiates this disease from chronic rhinosinusitis. […] The interplay of these molecules and the pathological processes they stimulate induce or exacerbate many typical upper respiratory symptoms, including congestion. […] Importantly, neurogenic mechanisms also contribute significantly to the pathophysiological changes underlying nasal congestion, and abnormal primary afferent signaling may give rise to the sensation of congestion even in the absence of inflammation and impaired airflow.
#9 Catarrh | ENT Condition | OneWelbeck
https://onewelbeck.com/conditions/catarrh/
Catarrh, often characterized by a stuffy or runny nose, can be a frustrating and persistent condition. While it’s commonly associated with allergies or infections, recent research suggests that the underlying causes may be more complex. […] Research indicates that catarrh might be linked to abnormalities in the nerves that sense the presence of mucus in the back of the nose and throat. This could lead to a perception of excess mucus, even when there’s only a normal amount. […] Low-Grade Inflammation: While not a direct cause, chronic inflammation in the nasal passages can contribute to catarrh. This inflammation can lead to increased mucus production and a feeling of congestion. […] Anxiety and Stress: Emotional factors can play a role in catarrh. Anxiety and stress can lead to increased tension in the facial muscles, which can affect nasal breathing and contribute to a feeling of congestion.
#10 Catarrh | ENT Condition | OneWelbeck
https://onewelbeck.com/conditions/catarrh/
Acid Reflux: In some cases, acid reflux can irritate the back of the throat and nasal passages, leading to symptoms similar to catarrh. […] Unfortunately, there is no cure for chronic catarrh. Some sufferers find partial relief from their symptoms by using saline nasal rinses, which can be purchased over the counter or made at home. These need to be used regularly (3-4 times a day) and for a long period of time.
#11 Catarrh
https://www.entuk.org/patients/conditions/37/catarrh/
Catarrh doesnt seem to be caused by allergies. It is not due to anything unusual about the way mucus is transported inside the nose. It is possible that catarrh could be more due to an issue with the feeling in the lining of the back of the nose and the throat. This may explain why so many patients find it difficult to spit out the mucus that they sense at the back of the throat. […] There is a lot of uncertainty around chronic catarrh. This ranges from what it is to what causes it, which makes it difficult for doctors to manage.
#12 Catarrh: Causes, Symptoms & Treatment
https://www.medicoverhospitals.in/diseases/catarrh/
Catarrh is an inflammatory response of the mucous membranes in the respiratory tract, leading to the production of thick mucus. This mucus can accumulate and cause blockages, resulting in discomfort and various symptoms. […] One of the primary causes of catarrh is infections, especially viral infections like the common cold or influenza. These infections trigger an immune response, leading to inflammation and increased mucus production. […] Allergic reactions to substances such as pollen, dust mites, or pet dander can also cause catarrh. When the body encounters an allergen, it releases histamines, which can result in the swelling of the mucous membranes and increased mucus secretion. […] Chronic sinusitis, an inflammation of the sinuses, is another common cause of catarrh. When the sinuses are inflamed, mucus drainage is impaired, leading to its accumulation and subsequent catarrh.
#13 CHRONIC CATARRH: ITS SYMPTOMS, CAUSES AND EFFECTS.; A FEW PRACTICAL REMARKS BY DR. LIGHTHILL, Author of
https://www.nytimes.com/1865/03/03/archives/chronic-catarrh-its-symptoms-causes-and-effects-a-few-practical.html
Any inflammation of the mucous membrane of the throat or nose is favorable to the production of Catarrh. Ordinary colds, if neglected or aggravated by additional exposure, are very apt to become chronic and run into Catarrh, and are the cause in nearly two-thirds of all the cases that present themselves. […] Catarrh has been considered an incurable disease, and on the strength of that supposition, has been neglected by both the profession and the public. […] By the established success of the treatment as instituted and perfected by him, he has proved beyond dispute the curability of catarrh, if properly treated.
#14 pertussis-pathogenesis-clinical-findings-and-complications | Calgary Guide
https://calgaryguide.ucalgary.ca/pertussis-pathogenesis-clinical-findings-and-complications/pertussis-pathogenesis-clinical-findings-complications/
Pertussis pathogenesis clinical findings complications […] Bordetella pertussis bacterium enters the airway via droplets B. pertussis binds to ciliated epithelial cells and multiplies, colonizing the nasopharynx B. pertussis produces multiple toxins (e.g. pertussis toxin, tracheal toxin) which damage mucosal cells Pertussis toxin produces cyclic AMP (cAMP) and disrupts normal intracellular signalling, impairing the immune response initially […] Initial immune dampening allows the bacteria to take hold and begin replicating. During this incubation period, the bacteria has not yet replicated to the point of causing symptoms. […] After a few days, continued damage to nasopharynx epithelial cells stimulates the immune system to its response once again […] Tracheal cytotoxin released by B. pertussis impairs normal cilia function and ciliary beating in the trachea
#15 Catarrh: Causes, Symptoms & Treatment
https://www.medicoverhospitals.in/diseases/catarrh/
Exposure to environmental irritants such as smoke, pollution, or strong odours can irritate the respiratory tract and cause catarrh. Changes in weather or humidity levels can also contribute to the condition. […] Catarrh can cause headaches, particularly when it is associated with sinusitis. The pressure from blocked sinuses can lead to pain and discomfort in the forehead, temples, or around the eyes. […] If allergies are suspected as the cause of catarrh, allergy testing may be recommended. This can involve skin prick tests or blood tests to identify specific allergens that may be triggering the condition. […] In cases where catarrh is severe or persistent, prescription medications may be necessary: Nasal corticosteroid sprays can reduce inflammation in the nasal passages and sinuses, providing relief from catarrh symptoms.
#16
https://www.mucinex.com/blogs/cold-flu-symptoms/chest-congestion-causes-symptoms-and-remedies?srsltid=AfmBOorVmT3s-dNS1wpsmjsnnNuzEtSv3Z7iMeiPmRon0OoFri-RPeNP
The two most common causes of chest congestion are particles in the air and the bacteria and viruses responsible for upper respiratory tract infections. […] An inhaled virus or bacteria can cause an infection, leading to chest congestion. At first, bacteria and viruses work much like allergens, entering your body through the mucus membrane and being transported by the cilia. But they also cause inflammation, which in turn makes your body produce excess mucus in your airways in an attempt to remove them. Your body may not be able to get rid of this excessive, thicker mucus in the usual ways, and the mucus gets stuck inside your lungs, which results in a congested chest. […] Chest congestion happens when your body creates mucus to stop pathogens from reaching the cells that line your airways. Although the mucus helps protect your body, the excess mucus also triggers coughing and may cause discomfort in the chest.
#17 Catarrh (Postnasal Drip): Symptoms, Causes, Treatments, Prevention
https://resources.healthgrades.com/right-care/ear-nose-and-throat/catarrh
Catarrh, or postnasal drip, involves mucus buildup in nasal or throat passages. It is not dangerous, involving symptoms like a cough and sore throat. Home remedies include hydrating, saline rinses, and more. Medical treatments include medications and nasal spray, for example. […] Mucus helps prevent pathogens and irritants from getting into the body and causing infection. […] Sometimes, mucus can build up in the back of the throat, sinuses, and back of the nose. This is catarrh or what doctors commonly refer to as postnasal drip. […] Catarrh is often temporary but can also last for months or years. This is called chronic catarrh. […] Medical treatment for catarrh depends on the cause, including: Bacterial infections: Treatments include antibiotics, decongestants, nasal irrigation, and nasal spray.
#18 Physiology of airway mucus secretion and pathophysiology of hypersecretion – PubMed
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17716382/
Mucus secretion is the first-line defense against the barrage of irritants that inhalation of approximately 500 L of air an hour brings into the lungs. […] Consequently, mucus secretion is extremely rapid, occurring in tens of milliseconds. […] Secretion is a highly regulated process, with coordination by several molecules, including soluble N-ethyl-maleimide-sensitive factor attachment protein receptor (SNARE) proteins, myristoylated alanine-rich C kinase substrate (MARCKS), and Munc proteins, to dock the mucin granules to the secretory cell membrane prior to exocytosis. […] When given longer-term, many of these same mediators also increase mucin gene expression and mucin synthesis, and induce goblet cell hyperplasia. […] These responses induce (in contrast to the protective effects of acute secretion) long-term, chronic hypersecretion of airway mucus, which contributes to respiratory disease. […] In this case the homeostatic, protective function of airway mucus secretion is lost, and, instead, mucus hypersecretion contributes to pathophysiology of a number of severe respiratory conditions, including asthma, chronic obstructive pulmonary disease, and cystic fibrosis.
#19
https://link.springer.com/article/10.1007/s00441-016-2562-z
Airway mucus obstruction is a hallmark of many chronic lung diseases including rare genetic disorders such as cystic fibrosis (CF) and primary ciliary dyskinesia, as well as common lung diseases such as asthma and chronic obstructive pulmonary disease (COPD), which have emerged as a leading cause of morbidity and mortality worldwide. […] However, the role of excess airway mucus in the in vivo pathogenesis of these diseases remains poorly understood. […] In addition, these studies support the emerging concept that excess airway mucus per se, probably via several mechanisms including hypoxic epithelial necrosis, retention of inhaled irritants or allergens, and potential immunomodulatory effects, is a potent trigger of chronic airway inflammation and associated lung damage, even in the absence of bacterial infection. […] Finally, these studies suggest that improvement of mucus clearance may be a promising therapeutic strategy for a spectrum of muco-obstructive lung diseases.
#20
https://grantome.com/grant/NIH/R01-HL080414-10
Pathologic mucus is a major problem in asthma exacerbations, contributing significantly to mechanisms of airflow obstruction, and playing a major role in death from asthma. […] Despite this important role for mucus in asthma exacerbations, the mechanism underlying the formation of rubbery occlusive mucus in asthma have been poorly understood, and mucolytic therapies are limited in number, efficacy, and tolerability. […] Recently, the Fahy lab has shown that excessive numbers of mucin disulfide bonds represent a therapeutic target in pathologic mucus gels. […] Aim 1 will explore the role of oxidative stress as a mechanism of mucus pathology in acute severe asthma. […] Our project proposes to address an unmet need for a well-tolerated and easily delivered mucolytic drug whose target of disulfide linkages make it relevant to diseases associated with heightened oxidative stress, including acute severe asthma.
#21 Productive Cough Causes and Treatments
https://www.verywellhealth.com/productive-cough-770574
A productive cough usually happens when something irritates the lungs or airways, causing inflammation. With inflammation, tissues of the respiratory tract will swell and produce excess mucus. Coughing is a way for the body to expel the accumulated mucus. […] Respiratory infections, chronic lung diseases, and inhaled irritants can trigger inflammation. Depending on the cause, the symptom may be acute (sudden, severe, and generally short-lived) or chronic (long-lasting or recurrent). […] A productive cough is a symptom of many diseases, infections, and medical conditions. Some are relatively mild and others can be potentially serious. […] Possible causes of a wet cough include: Bronchiectasis: The permanent enlargement of the airways by many causes; Bronchitis: Inflammation of the large airways of the lungs (bronchi); Bronchiolitis: Inflammation of the smaller airways of the lungs (bronchioles); Common cold: An upper respiratory infection caused by a variety of viruses; Chronic obstructive pulmonary disease (COPD): A progressive lung disease strongly associated with cigarette smoking; Croup: A group of conditions in children that cause breathing problems and a barking cough; Cystic fibrosis: A genetic disease that causes the excess production of mucus in the lungs and other parts of the body; Influenza: Better known for causing a dry cough (this is one way to distinguish a cold from the flu), but sometimes may also produce a wet cough; Pneumonia: A lower respiratory infection that causes the air sacs of the lungs (alveoli) to fill with mucus and fluid; Postnasal drip: The drainage of mucus from the nasal passages to the airways caused by allergies and upper respiratory infections; Toxic exposure: Caused by the inhalation of smoke, industrial fumes, and other aerosolized toxins; Whooping cough: A childhood bacterial respiratory infection, also known as pertussis. […] Chronic coughs associated with COPD and cystic fibrosis may require ongoing treatment with bronchodilators, inhaled steroids, oxygen therapy, and pulmonary rehabilitation.
#22 Chronic Cough: Practice Essentials, Mechanism of Cough, Causes of Chronic Cough
https://emedicine.medscape.com/article/1048560-overview
Cough is a protective reflex serving a normal physiologic function of clearing excessive secretions and debris from the pulmonary tract. The cough reflex has 3 components: an afferent sensory limb, a central processing center, and an efferent limb. The trigeminal, glossopharyngeal, and vagus nerves supply the afferent pathways for cough receptors; the vagus, through its pharyngeal, superior laryngeal, and pulmonary branches, supplies the large majority of these receptors. Receptors are located throughout the airway from the pharynx to the terminal bronchioles, with the greatest concentration located in the larynx, carina, and the bifurcation of larger bronchi. Three types of receptors are predominant: Rapidly adapting receptors (RARs) that respond to mechanical stimuli, cigarette smoke, ammonia, acidic and alkaline solutions, hypotonic and hypertonic saline, pulmonary congestion, atelectasis, and bronchoconstriction; Slowly adapting receptors (SARs); Nociceptors on C-fibers that respond to chemical stimuli as well as inflammatory and immunological mediators such as histamine, bradykinin, prostaglandins, substance P, capsaicin, and acidic pH. Afferent impulses are transmitted to the cough center of the brain, located in the nucleus tractus solitarius of the medulla of the brainstem, which is connected to the central respiratory generator. To complete the reflex arc, efferent impulses leave the medulla and travel to the larynx and tracheobronchial tree via the vagus while the phrenic and spinal motor nerves of C3 to S2 supply the intercostals muscles, abdominal wall, diaphragm, and pelvic floor. This cough reflex has been shown to have neuroplasticity such that a hypersensitive response is elicited over time due to the cough itself inducing chronic irritation and inflammation and tissue remodeling. Both peripheral (increase in sensitivity of cough receptors) and central (changes in central processing in the brainstem) sensitization can account for an exaggerated cough response that is common in patients and further contributes to the maintenance of chronic cough. Recently, the term chronic cough hypersensitivity syndrome has been proposed as the new way to label chronic cough owing to the fact that the underlying abnormality leading to chronic coughing is an abnormally sensitive cough reflex. Indeed, evidence suggests that members of the transient receptor potential (TRP) ion channel family, specifically the vanilloid 1 (TRPV1) and ankyrin 1 (TRPA1) channels, are receptors that mediate cough. Patients with chronic cough hypersensitivity syndrome have a negative workup and lack of response to common treatments and are characterized by having a sensation of a tickle or itch in the throat, as well as being sensitive to triggers such as cold air, eating, and odors.
#23 Pathophysiology of nasal congestion
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2866558/
Nasal congestion is a common symptom in rhinitis (both allergic and nonallergic), rhinosinusitis and nasal polyposis. […] Mucosal inflammation underlies many of the specific and interrelated factors that contribute to nasal congestion, as well as other symptoms of both allergic rhinitis and rhinosinusitis. […] A wide range of biologically active agents (eg, histamine, tumor necrosis factor-, interleukins, cell adhesion molecules) and cell types contribute to inflammation, which can manifest as venous engorgement, increased nasal secretions and tissue swelling/edema, ultimately leading to impaired airflow and the sensation of nasal congestion. […] Inflammation-induced changes in the properties of sensory afferents (eg, expression of peptides and receptors) that innervate the nose can also contribute to altered sensory perception, which may result in a subjective feeling of congestion.
#24 Relationship Between Cerebrospinal Fluid and Catarrh According to Avicenna
https://brieflands.com/articles/apid-20308
If the body temperature rises, for example, during exercise or as a result of eating a food with a warm temperament, exposure to heat, or entry of microorganisms in the body, the cellular metabolism of all the body cells, including brain cells, increases. More CSF is consequently produced and exits from the brain through the pathway described above. […] According to some ITM resources, catarrh can cause other diseases if it spreads to another organ.
#25 Catarrh – Wikipedia
https://en.wikipedia.org/wiki/Catarrh
Catarrh is an inflammation of mucous membranes in one of the airways or cavities of the body, usually with reference to the throat and paranasal sinuses. It can result in a thick exudate of mucus and white blood cells caused by the swelling of the mucous membranes in the head in response to an infection. […] The phlegm produced by catarrh may either discharge or cause a blockage that may become chronic. […] Because of the human ear’s function of regulating the pressure within the head region, catarrh blockage may also cause discomfort during changes in atmospheric pressure.
#26 CHRONIC CATARRH: ITS SYMPTOMS, CAUSES AND EFFECTS.; A FEW PRACTICAL REMARKS BY DR. LIGHTHILL, Author of
https://www.nytimes.com/1865/03/03/archives/chronic-catarrh-its-symptoms-causes-and-effects-a-few-practical.html
Catarrh is a disease of the mucous membrane of the nasal passages and those cavities of the head communicating with them. Insignificant as it appears in its first stages, it is apt in its progress to become instrumental in causing the loss or impairment of smell, taste, hearing and sight, and of creating serious constitutional derangements, not unfrequently terminating in consumption. […] The accumulation of the discharge, together with the thickened condition of the mucous membrane, renders respiration through the nasal passages very difficult, and oftentimes impossible, necessitating respiration principally through the mouth — a method very deleterious to the general health, but more particularly so to the lungs, which become weak and irritable. […] Not unfrequently catarrh proves fatal, either by debilitating the system and wearing out the patient, or by traveling downward, and producing throat affections, bronchitis, and finally consumption. It may be safely asserted that, after hereditary predisposition, catarrh is the most frequent and important cause of this fatal complaint.
#27 Causes and Treatment for Thick Mucus in the Throat
https://www.verywellhealth.com/thick-sticky-mucus-6386328
Treatment for chronic conditions, such as asthma, cystic fibrosis, or ALS, is condition-specific. For example, with cystic fibrosis or ALS, you may develop thick secretions that impact your ability to breathe and swallow. […] Many conditions that cause thick mucus are risk factors for pneumonia, which can be serious or life-threatening.