osmotyczny środek przeczyszczający

Osmotyczny środek przeczyszczający to rodzaj leku, który wywołuje efekt przeczyszczający poprzez zatrzymywanie wody w świetle jelita, zwiększając objętość i rozrzedzając treść jelitową, co ułatwia jej pasaż i wywołuje wypróżnienie. Mechanizm działania polega na zwiększeniu ciśnienia osmotycznego w świetle przewodu pokarmowego.

Do najczęściej stosowanych osmotycznych środków przeczyszczających należą: laktuloza, sorbitol, mannitol, glikol polietylenowy (makrogol), siarczan magnezu (sól gorzka) oraz fosforany. Preparaty te nie ulegają wchłanianiu z przewodu pokarmowego, co minimalizuje efekty ogólnoustrojowe.

Wskazania do stosowania osmotycznych środków przeczyszczających obejmują zaparcia przewlekłe, przygotowanie do badań diagnostycznych przewodu pokarmowego (kolonoskopia, badania radiologiczne), przygotowanie przedoperacyjne oraz leczenie encefalopatii wątrobowej (laktuloza). Czas działania tych leków wynosi zwykle od 24 do 72 godzin od podania.

Przeciwwskazania do stosowania obejmują niedrożność przewodu pokarmowego, perforację jelit, nieswoiste choroby zapalne jelit w fazie zaostrzenia, ciężkie odwodnienie oraz niewydolność nerek (zwłaszcza dla preparatów zawierających magnez i fosforany). U pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi należy zachować ostrożność ze względu na możliwe zaburzenia elektrolitowe.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl