absorpcja jonów cynku

Absorpcja jonów cynku to proces, w którym organizm przyswaja ten niezbędny pierwiastek śladowy z pożywienia. Cynk jest wchłaniany głównie w proksymalnej części jelita cienkiego (dwunastnicy i początkowym odcinku jelita czczego) poprzez specjalne transportery błonowe, z których najważniejsze to ZIP4 (SLC39A4) oraz DMT1 (divalent metal transporter 1).

Efektywność absorpcji cynku zależy od wielu czynników. Biodostępność tego pierwiastka może być zmniejszona przez obecność fitynianów (w produktach zbożowych), szczawianów oraz nadmiar wapnia i żelaza, które konkurują z cynkiem o transportery. Z kolei białka pochodzenia zwierzęcego, zawierające aminokwasy siarkowe (cysteina, metionina), zwiększają wchłanianie cynku, tworząc z nim łatwo przyswajalne kompleksy.

Regulacja homeostazy cynku odbywa się głównie na poziomie jelitowym, poprzez modulację ekspresji transporterów błonowych. W przypadku niedoboru cynku w organizmie, ekspresja transporterów ZIP wzrasta, umożliwiając zwiększone wchłanianie. Przy nadmiarze cynku, organizm zmniejsza absorpcję i zwiększa wydalanie z kałem. Zaburzenia w genach kodujących transportery cynku mogą prowadzić do zaburzeń wchłaniania tego pierwiastka, czego przykładem jest acrodermatitis enteropathica – rzadka choroba genetyczna związana z mutacją w genie SLC39A4.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl