profilaktyka chirurgiczna
Wskazanie
Profilaktyka chirurgiczna to stosowanie antybiotyków przed, w trakcie lub po zabiegu operacyjnym w celu zapobiegania zakażeniom miejsca operowanego. Jest to szczególnie istotne w przypadku zabiegów związanych z wysokim ryzykiem infekcji, takich jak operacje przewodu pokarmowego, zabiegi ortopedyczne z wszczepami, operacje kardiochirurgiczne czy procedury w obrębie dróg moczowych.
Antybiotykoterapia profilaktyczna powinna być wdrożona 30-60 minut przed nacięciem skóry, aby zapewnić odpowiednie stężenie leku w tkankach podczas zabiegu. W zależności od rodzaju zabiegu stosuje się różne schematy antybiotykoterapii. Do najczęściej stosowanych leków w profilaktyce chirurgicznej w Polsce należą: Tarcefoksym (cefuroksym), Biofuroksym (cefuroksym), Zinacef (cefuroksym), Ceftriaxon (ceftriakson), Amoksiklav (amoksycylina z kwasem klawulanowym), Augmentin (amoksycylina z kwasem klawulanowym) oraz Metronidazol.
Jednym z kluczowych wyzwań w profilaktyce chirurgicznej jest właściwy dobór antybiotyku, uwzględniający zarówno spektrum działania obejmujące potencjalne patogeny, jak i lokalne wzorce oporności bakterii. Ponadto, bardzo istotne jest zachowanie odpowiedniego czasu podania – zbyt wczesne podanie antybiotyku zmniejsza jego skuteczność, podobnie jak podanie po rozpoczęciu zabiegu. Dla wielu procedur chirurgicznych wystarczająca jest pojedyncza dawka antybiotyku, a przedłużanie profilaktyki antybiotykowej ponad 24 godziny (z wyjątkiem niektórych zabiegów kardiochirurgicznych) zwiększa ryzyko selekcji szczepów opornych bez poprawy skuteczności profilaktyki.
Trudności w leczeniu wiążą się również z indywidualizacją dawki antybiotyku u pacjentów otyłych lub z zaburzeniami funkcji nerek. Istotnym problemem jest także rosnąca oporność bakterii na antybiotyki, co zmusza do modyfikacji schematów profilaktyki. Wyzwaniem klinicznym pozostaje także równoważenie korzyści z profilaktyki antybiotykowej z ryzykiem działań niepożądanych, w tym reakcji alergicznych, infekcji Clostridioides difficile czy selekcji szczepów wieloopornych.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Tarfazolin – Proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań i infuzji – 1 g
Preparat zawiera 1 g cefazoliny w postaci cefazoliny sodowej jako substancji czynnej. Jest dostępny w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań i infuzji. Stosuje się go w leczeniu ciężkich zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na cefazolinę, takich jak zakażenia dróg oddechowych, moczowych, skóry, tkanek miękkich, kości, stawów, dróg żółciowych oraz w przypadku posocznicy i zapalenia wsierdzia. Ponadto lek jest wykorzystywany w profilaktyce chirurgicznej w różnych dziedzinach medycyny, w tym kardiochirurgii, ortopedii i chirurgii ogólnej.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku