ostre zapalenie gardła
Wskazanie

Ostre zapalenie gardła (pharyngitis acuta) to stan zapalny błony śluzowej gardła, najczęściej o etiologii wirusowej (80-90% przypadków). Głównymi patogenami są rinowirusy, koronawirusy, adenowirusy oraz wirusy grypy i paragrypy. Około 10-20% przypadków ma podłoże bakteryjne, najczęściej wywołane przez paciorkowce beta-hemolizujące grupy A (Streptococcus pyogenes).

Objawy ostrego zapalenia gardła obejmują ból gardła, często z dysfagią, uczucie suchości i drapania w gardle, zaczerwienienie błony śluzowej gardła i migdałków, powiększenie węzłów chłonnych szyjnych, a w przypadku etiologii bakteryjnej – naloty na migdałkach. Może towarzyszyć gorączka, bóle głowy i ogólne osłabienie organizmu.

Leczenie ostrego zapalenia gardła o etiologii wirusowej ma charakter objawowy i obejmuje stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych. W Polsce stosuje się preparaty zawierające paracetamol (Apap, Panadol, Febrisan), ibuprofen (Ibuprom, Nurofen, Ibum) czy kwas acetylosalicylowy (Aspirin, Polopiryna). Pomocniczo stosuje się leki do miejscowego stosowania w formie tabletek do ssania i aerozoli (Tantum Verde, Cholinex, Septolete, Strepsils).

W przypadku etiologii bakteryjnej konieczne jest wdrożenie antybiotykoterapii. Lekiem pierwszego wyboru jest fenoksymetylopenicylina (Ospen), a w przypadku alergii na penicyliny – makrolidy, np. klarytromycyna (Klacid), azytromycyna (Sumamed, Azibiot) lub klindamycyna (Dalacin C, Clindamycin). Leczenie powinno trwać minimum 10 dni w przypadku stosowania penicylin, aby zapobiec powikłaniom, takim jak gorączka reumatyczna.

Największymi trudnościami w leczeniu ostrego zapalenia gardła są: prawidłowe różnicowanie etiologii wirusowej od bakteryjnej (częste nadużywanie antybiotyków w przypadkach wirusowych), zapewnienie odpowiedniej compliance pacjentów (przedwczesne przerywanie antybiotykoterapii po ustąpieniu objawów), a także rosnąca oporność bakterii na antybiotyki. Problemem klinicznym jest również identyfikacja pacjentów z nawracającymi infekcjami gardła, którzy mogą wymagać interwencji laryngologicznej, w tym potencjalnej tonsilektomii.