okołooperacyjna profilaktyka bakteryjnego zapalenia wsierdzia
Wskazanie

Okołooperacyjna profilaktyka bakteryjnego zapalenia wsierdzia obejmuje stosowanie antybiotyków w celu zapobiegania infekcji wsierdzia u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka poddawanych procedurom, które mogą prowadzić do bakteriemii. Wskazania do profilaktyki dotyczą głównie pacjentów z wadami zastawkowymi serca, protezami zastawek, przebytym zapaleniem wsierdzia, niektórymi wrodzonymi wadami serca, a także po przeszczepie serca z rozwijającą się waskulopatią.

Profilaktykę stosuje się przed zabiegami stomatologicznymi z naruszeniem dziąseł lub tkanek okołowierzchołkowych zęba, zabiegami na układzie oddechowym, zabiegami w obrębie układu pokarmowego oraz zabiegami urologicznymi i ginekologicznymi. Pierwszym wyborem w profilaktyce jest amoksycylina (np. Amotaks, Duomox) w jednorazowej dawce 2g podanej doustnie na 30-60 minut przed zabiegiem. U pacjentów uczulonych na penicyliny stosuje się klindamycynę (np. Dalacin C, Klimicin), klarytromycynę (np. Klacid, Fromilid) lub azytromycynę (np. Sumamed, Azibiot).

W przypadku zabiegów wysokiego ryzyka zaleca się parenteralne podanie antybiotyków, najczęściej ampicyliny z gentamycyną (np. Biodacyna) lub wankomycyny (np. Vancomycin) z gentamycyną u pacjentów uczulonych na penicyliny. Preparaty dożylne stosowane w profilaktyce to również Ampicillin, Vancocin i Targocid.

Największe trudności w profilaktyce bakteryjnego zapalenia wsierdzia to właściwa identyfikacja pacjentów wysokiego ryzyka, ocena korzyści względem ryzyka powikłań antybiotykoterapii oraz rosnąca antybiotykooporność. Problemem jest również przestrzeganie wytycznych przez lekarzy różnych specjalności, szczególnie stomatologów i lekarzy POZ. Istotną kwestią pozostaje zmieniające się w ostatnich latach podejście do wskazań – obecnie profilaktyka jest zalecana w znacznie węższej grupie pacjentów niż dawniej, co może prowadzić do niepewności decyzyjnych wśród klinicystów.