blokada centralna
Wskazanie

Blokada centralna (znieczulenie centralne, blokada neuroaksjalna) to technika znieczulenia, która polega na podaniu środka znieczulającego miejscowo do przestrzeni zewnątrzoponowej (znieczulenie zewnątrzoponowe) lub podpajęczynówkowej (znieczulenie podpajęczynówkowe) w obrębie kręgosłupa. Wskazania do stosowania blokady centralnej obejmują zabiegi operacyjne w obrębie kończyn dolnych, miednicy, jamy brzusznej oraz poród.

W Polsce najczęściej stosowanymi lekami do blokady centralnej są środki znieczulenia miejscowego takie jak Marcaine (bupiwakaina), Naropin (ropiwakaina), Lidocaina (lidokaina) oraz Scandicain (mepiwakaina). Często do leków znieczulających dodaje się opioidy, np. Morphini Sulfas (siarczan morfiny), Fentanyl czy Sufenta (sufentanyl), które przedłużają i wzmacniają działanie znieczulające.

Największą trudnością podczas stosowania blokady centralnej jest ryzyko wystąpienia powikłań, takich jak spadek ciśnienia tętniczego (hipotonia), który może wystąpić u nawet 30% pacjentów. Inne wyzwania obejmują popunkcyjne bóle głowy, zatrzymanie moczu, uszkodzenie nerwów oraz rzadkie, ale poważne powikłania w postaci krwiaka zewnątrzoponowego lub infekcji układu nerwowego. Trudności techniczne podczas wykonywania blokady mogą wynikać z odmienności anatomicznych pacjenta, otyłości lub przebytych wcześniej operacji kręgosłupa.

Przeciwwskazaniami do wykonania blokady centralnej są zaburzenia krzepnięcia, stosowanie leków przeciwkrzepliwych, zakażenie w miejscu wkłucia, alergia na środki znieczulające miejscowo, niestabilność hemodynamiczna pacjenta oraz brak zgody chorego. W takich przypadkach konieczne jest rozważenie alternatywnych metod znieczulenia, takich jak znieczulenie ogólne lub blokady obwodowe.