Dawkowanie i sposób podawania
Zonisamid

Dawkowanie i sposób podawania zonisamidu

Zonisamid jest substancją przeciwpadaczkową dostępną w postaci kapsułek twardych o różnych mocach (25 mg, 50 mg, 100 mg). Właściwe dawkowanie zonisamidu wymaga uwzględnienia wielu czynników, w tym wieku pacjenta, masy ciała, współistniejącego leczenia oraz funkcji nerek i wątroby. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania, które należy uwzględnić podczas wywiadu medycznego oraz przekazać pacjentowi.¹

Dawkowanie u dorosłych

Dawkowanie zonisamidu u dorosłych obejmuje fazę dostosowania dawki oraz dawkę podtrzymującą. Lek może być stosowany zarówno w monoterapii, jak i jako leczenie wspomagające. W obu przypadkach kluczowe znaczenie ma stopniowe zwiększanie dawki zgodnie z ustalonym schematem.²

Schemat dawkowania – monoterapia

U dorosłych pacjentów z nowo rozpoznaną padaczką zaleca się następujący schemat zwiększania dawki:³

• Tydzień 1-2: 100 mg/dobę (podawane raz na dobę)
• Tydzień 3-4: 200 mg/dobę (podawane raz na dobę)
• Tydzień 5-6: 300 mg/dobę (podawane raz na dobę)

⁴

Zwykle stosowana dawka podtrzymująca wynosi 300 mg na dobę (w jednej dawce). Jeśli konieczne jest zastosowanie większej dawki, można ją zwiększać o 100 mg w odstępach dwutygodniowych, do maksymalnej dawki 500 mg.⁵

Schemat dawkowania – terapia skojarzona

W przypadku stosowania zonisamidu jako leczenia wspomagającego, schemat dawkowania zależy od tego, czy pacjent przyjmuje jednocześnie leki indukujące izoenzym CYP3A4.⁶

Przy jednoczesnym stosowaniu induktorów CYP3A4:

• Tydzień 1: 50 mg/dobę (w dwóch dawkach podzielonych)
• Tydzień 2: 100 mg/dobę (w dwóch dawkach podzielonych)
• Tydzień 3-5: zwiększanie dawki o 100 mg co tydzień

⁷

W przypadku niestosowania induktorów CYP3A4 lub u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby zaleca się wolniejsze zwiększanie dawki:⁸

• Tydzień 1-2: 50 mg/dobę (w dwóch dawkach podzielonych)
• Tydzień 3-4: 100 mg/dobę (w dwóch dawkach podzielonych)
• Tydzień 5-10: zwiększanie dawki maksymalnie o 100 mg co drugi tydzień

⁹

Zwykle stosowana dawka podtrzymująca w leczeniu wspomagającym wynosi od 300 do 500 mg na dobę, podawana raz na dobę lub w dwóch dawkach podzielonych. Warto zauważyć, że u niektórych pacjentów można uzyskać odpowiedź kliniczną stosując mniejsze dawki, szczególnie u osób niestosujących jednocześnie induktorów CYP3A4.¹⁰

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Zonisamid może być stosowany u dzieci i młodzieży w wieku co najmniej 6 lat jako leczenie wspomagające. U młodszych pacjentów lub o masie ciała poniżej 20 kg bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały dostatecznie ustalone.¹¹

Podobnie jak u dorosłych, dawkowanie należy dostosowywać na podstawie efektu klinicznego. Istotnym czynnikiem wpływającym na dawkowanie u dzieci jest masa ciała oraz jednoczesne stosowanie induktorów CYP3A4.¹²

Schemat dawkowania u dzieci stosujących induktory CYP3A4

Przy jednoczesnym stosowaniu induktorów CYP3A4:¹³

• Tydzień 1: 1 mg/kg masy ciała/dobę (raz na dobę)
• Tydzień 2-8: zwiększanie dawki co tydzień o 1 mg/kg masy ciała

¹⁴

Schemat dawkowania u dzieci niestosujących induktorów CYP3A4

U dzieci niestosujących induktorów CYP3A4:¹⁵

• Tydzień 1: 1 mg/kg masy ciała/dobę (raz na dobę)
• Od tygodnia 3: zwiększanie dawki co dwa tygodnie o 1 mg/kg masy ciała

¹⁶

Zwykle stosowana dawka podtrzymująca zależy od masy ciała pacjenta:^{55 kg – 300-500 mg/dobę (raz na dobę)”>17}

• Pacjenci o masie ciała 20-55 kg: 6-8 mg/kg masy ciała/dobę (raz na dobę)
• Pacjenci o masie ciała powyżej 55 kg: 300-500 mg/dobę (raz na dobę)

^{55 kg – 300-500 mg/dobę (raz na dobę)”>18}

Należy regularnie kontrolować masę ciała dziecka, aby zapewnić utrzymanie odpowiedniej dawki leczniczej. W przypadku zmiany masy ciała należy dostosować dawkę. Maksymalna dawka dobowa wynosi 500 mg, niezależnie od masy ciała.¹⁹

W przypadku, gdy precyzyjne podanie obliczonej dawki zonisamidu nie jest możliwe przy użyciu dostępnych kapsułek, zaleca się zaokrąglenie dawki (w górę lub w dół) do najbliższej wartości, którą można uzyskać stosując dostępne kapsułki Zonisamide Sandoz (25 mg, 50 mg i 100 mg).²⁰

Tabela dawkowania zonisamidu

Odstawianie zonisamidu

Kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta ma stopniowe odstawianie zonisamidu. W przypadku konieczności przerwania leczenia należy zastosować następujące schematy zmniejszania dawki:²¹

U dorosłych: zmniejszanie dawki o 100 mg co tydzień, modyfikując jednocześnie dawkowanie innych przeciwpadaczkowych produktów leczniczych, jeżeli jest to konieczne.²²

U dzieci i młodzieży (w wieku co najmniej 6 lat): dawkę należy zmniejszać w odstępach tygodniowych według następującego schematu:²³

• Masa ciała 20-28 kg: zmniejszenie dawki o 25-50 mg/dobę co tydzień
• Masa ciała 29-41 kg: zmniejszenie dawki o 50-75 mg/dobę co tydzień
• Masa ciała 42-55 kg: zmniejszenie dawki o 100 mg/dobę co tydzień
• Masa ciała >55 kg: zmniejszenie dawki o 100 mg/dobę co tydzień

^{55 kg: Zmniejszenie dawki w odstępach tygodniowych o 100 mg/dobę*. Uwaga: * Wszystkie dawki podaje się raz na dobę.”>24}

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Osoby w podeszłym wieku

Ze względu na ograniczone dane dotyczące stosowania zonisamidu u osób w podeszłym wieku, należy zachować ostrożność przy rozpoczynaniu leczenia w tej grupie wiekowej. Podczas ustalania dawkowania należy uwzględnić profil bezpieczeństwa leku.²⁵

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ograniczoną liczbę danych klinicznych. Może być u nich konieczne wolniejsze zwiększanie dawki zgodnie ze schematem przewidzianym dla pacjentów bez induktorów CYP3A4.²⁶

Istotne jest, że u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wykazano korelację klirensu nerkowego zonisamidu z klirensem kreatyniny. U osób z klirensem kreatyniny <20 ml/min obserwowano zwiększenie o 35% wartości AUC zonisamidu.<sup data-drug="Zonisamide Sandoz" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek stwierdzono korelację klirensu nerkowego zonisamidu podawanego w pojedynczych dawkach z klirensem kreatyniny. U osób z klirensem kreatyniny 27

Należy przerwać stosowanie zonisamidu u pacjentów, u których wystąpi ostra niewydolność nerek lub istotne klinicznie, utrzymujące się zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy.²⁸

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Stosowanie zonisamidu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby nie zostało szczegółowo przebadane. Z tego względu nie zaleca się stosowania leku u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.²⁹

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu lekkim lub umiarkowanym należy zachować ostrożność podczas leczenia. U tych pacjentów może być konieczne wolniejsze zwiększanie dawki zonisamidu według schematu dla pacjentów bez induktorów CYP3A4.³⁰

Sposób podawania

Zonisamid w postaci kapsułek twardych jest przeznaczony do podawania doustnego. Kapsułki można przyjmować z posiłkiem lub niezależnie od posiłków, co stanowi istotną informację dla pacjenta, wpływającą na wygodę stosowania leku.³¹

Informacje specjalne dla dzieci i młodzieży

Przepisując zonisamid dzieciom i młodzieży, lekarz powinien zwrócić szczególną uwagę rodziców/opiekunów na ryzyko udaru cieplnego. Konieczne jest przekazanie pacjentom pediatrycznym oraz ich rodzicom/opiekunom ostrzeżenia dotyczącego zapobiegania udarowi cieplnemu, które znajduje się w ulotce dla pacjenta.³²

Ze względu na ograniczone dane kliniczne dotyczące stosowania zonisamidu u dzieci o masie ciała poniżej 20 kg, należy zachować szczególną ostrożność podczas leczenia tej grupy pacjentów, nawet jeśli są w wieku 6 lat lub starsi.³³