Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Nasiona kozieradki

Nasiona kozieradki (Trigonella foenum-graecum L.) stanowią istotny składnik preparatu Fitolizyna, występując w ilości 15,0 części na 5 g produktu, stosowanego w schorzeniach układu moczowego. Brak jest jednak wiarygodnych danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa ich stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do stosowania w ciąży ze względu na brak badań potwierdzających bezpieczeństwo oraz potencjalne ryzyko genotoksyczności składników preparatu. Ponadto, Fitolizyna zawiera etanol w stężeniu do 4% (V/V), co dodatkowo wyklucza jej stosowanie w okresie ciąży z powodu możliwego działania teratogennego alkoholu. W przypadku laktacji brak jest danych dotyczących przenikania składników do mleka matki i ich wpływu na niemowlę, co również stanowi przeciwwskazanie do stosowania.

Wpływ nasion kozieradki na płodność, ciążę i laktację

Nasiona kozieradki (Trigonella foenum-graecum L.) stanowią jeden z podstawowych składników złożonych preparatów ziołowych stosowanych w schorzeniach układu moczowego. W produkcie leczniczym Fitolizyna, nasiona kozieradki występują w ilości 15,0 części w przeliczeniu na 5 g produktu, co czyni je istotnym składnikiem preparatu. Jako lekarz przepisujący leki zawierające tę substancję aktywną, należy zwrócić szczególną uwagę na bezpieczeństwo jej stosowania w specyficznych grupach pacjentek, zwłaszcza kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz tych, u których kwestia płodności jest istotna.1

Stosowanie podczas ciąży

Produkty lecznicze zawierające nasiona kozieradki, w tym Fitolizyna, nie zostały przebadane pod kątem bezpieczeństwa stosowania w okresie ciąży. W dokumentacji produktu leczniczego brakuje wiarygodnych danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet ciężarnych. Co istotne, brak jest również danych dotyczących potencjalnego genotoksycznego działania składników preparatu, w tym nasion kozieradki, co stanowi poważne przeciwwskazanie do stosowania w tej grupie pacjentek.2

Jako specjalista medyczny, należy kategorycznie odradzać stosowanie preparatów zawierających nasiona kozieradki kobietom w ciąży, niezależnie od trymestru. Podczas konsultacji lekarskiej, pacjentce należy wyraźnie zakomunikować, że ze względu na brak odpowiednich badań klinicznych i możliwe nierozpoznane ryzyko genotoksyczności, preparat może stanowić potencjalne zagrożenie dla rozwijającego się płodu.3

Stosowanie podczas laktacji

Podobnie jak w przypadku ciąży, stosowanie preparatów zawierających nasiona kozieradki w okresie karmienia piersią nie zostało poddane odpowiednim badaniom klinicznym. Nie ma dostępnych danych na temat przenikania składników aktywnych nasion kozieradki do mleka matki ani ich potencjalnego wpływu na organizm karmionego dziecka. Oficjalna dokumentacja produktu Fitolizyna jasno wskazuje, że z uwagi na brak wystarczających danych bezpieczeństwa, nie zaleca się jego stosowania u kobiet w okresie laktacji.4

Jako lekarz, należy poinformować pacjentkę karmiącą piersią, że składniki preparatu mogą potencjalnie przenikać do mleka, a z powodu braku oceny ich bezpieczeństwa dla niemowląt, stosowanie produktów zawierających nasiona kozieradki jest przeciwwskazane w tym okresie. W przypadku konieczności zastosowania leczenia, należy rozważyć alternatywne preparaty o udokumentowanym profilu bezpieczeństwa w okresie laktacji.5

Wpływ na płodność

W odniesieniu do wpływu nasion kozieradki na płodność kobiet i mężczyzn, aktualnie dostępna dokumentacja medyczna nie zawiera żadnych danych klinicznych. Brak jest zarówno pozytywnych, jak i negatywnych doniesień dotyczących oddziaływania tej substancji na zdolności reprodukcyjne. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fitolizyna jednoznacznie wskazuje na brak danych odnośnie wpływu preparatu na płodność.6

Komunikując ten fakt pacjentom, lekarz powinien podkreślić, że nie można obecnie ani wykluczyć, ani potwierdzić potencjalnego wpływu nasion kozieradki na płodność. W przypadku pacjentów planujących potomstwo lub leczących niepłodność, zaleca się ostrożność i ewentualne rozważenie alternatywnych metod terapeutycznych, których wpływ na płodność został lepiej zbadany i udokumentowany.7

Zalecenia dla lekarzy

Przepisując preparaty zawierające nasiona kozieradki, lekarz powinien uwzględnić następujące kwestie i przekazać pacjentce kompleksowe informacje:8

  • Należy zawsze zapytać pacjentkę o aktualny status ciąży lub plany zajścia w ciążę przed przepisaniem preparatu zawierającego nasiona kozieradki
  • Konieczne jest poinformowanie o braku badań dotyczących bezpieczeństwa stosowania nasion kozieradki w okresie ciąży i karmienia piersią
  • Istotne jest wyjaśnienie potencjalnego ryzyka genotoksyczności składników preparatu, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania podczas ciąży
  • W przypadku pacjentek karmiących należy podkreślić brak danych o przenikaniu składników do mleka matki
  • Należy jasno zakomunikować brak danych dotyczących wpływu preparatu na płodność

9

Dodatkowe informacje o składzie preparatu

Warto zaznaczyć, że oprócz nasion kozieradki, Fitolizyna zawiera także inne substancje roślinne, których bezpieczeństwo stosowania w okresie ciąży i laktacji również nie zostało jednoznacznie potwierdzone. Preparat zawiera także etanol w stężeniu do 4% (V/V), co stanowi dodatkowy czynnik wykluczający jego stosowanie w okresie ciąży, przede wszystkim ze względu na potencjalne działanie teratogenne alkoholu.10

Podczas konsultacji medycznej, lekarz powinien wziąć pod uwagę wszystkie powyższe aspekty oraz w przypadku kobiet w ciąży, karmiących piersią lub planujących ciążę, rozważyć bezpieczniejsze alternatywy terapeutyczne o udokumentowanym profilu bezpieczeństwa w tych szczególnych grupach pacjentek.11

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl