Właściwości farmakokinetyczne
Lamiwudyna
Lamiwudyna wykazuje wysoką biodostępność doustną na poziomie 80-85% u dorosłych, z Tmax około 1 godziny i Cmax w zakresie 1,1-1,5 μg/ml przy dawce 100 mg raz na dobę. Lek charakteryzuje się liniową farmakokinetyką, niskim wiązaniem z białkami osocza (<36%) oraz dużą objętością dystrybucji (~1,3 l/kg mc.). Metabolizm wątrobowy jest minimalny (5-10%), a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (ok. 70% dawki w postaci niezmienionej), z ogólnoustrojowym klirensem około 0,3 l/h/kg mc. i okresem półtrwania w osoczu wynoszącym 18-19 godzin. Lamiwudyna przenika do OUN, z stosunkiem stężenia w PMR do surowicy około 0,12, choć kliniczne znaczenie tego zjawiska pozostaje nie do końca poznane.
Właściwości farmakokinetyczne lamiwudyny
Lamiwudyna jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w leczeniu zakażeń wirusem HIV oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tej substancji.1 2
Wchłanianie
Lamiwudyna charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Biodostępność substancji po podaniu doustnym u dorosłych pacjentów wynosi zazwyczaj od 80% do 85%.3 4
Po podaniu doustnym średni czas (tmax) do uzyskania maksymalnego stężenia w surowicy (Cmax) wynosi około 1 godziny.5 W zakresie dawek terapeutycznych, tj. 100 mg raz na dobę, Cmax wynosi 1,1-1,5 μg/ml, a stężenie minimalne 0,015-0,020 μg/ml.6
Przyjmowanie lamiwudyny jednocześnie z posiłkiem powoduje wydłużenie tmax i zmniejszenie Cmax (do 47%). Jednakże nie wpływa to na stopień wchłaniania (określony na podstawie AUC) lamiwudyny, co oznacza, że lek może być przyjmowany niezależnie od posiłków.7 8
Dystrybucja
Na podstawie badań przeprowadzonych po podaniu dożylnym ustalono, że średnia objętość dystrybucji lamiwudyny wynosi około 1,3 l/kg mc.9 10 11
Lamiwudyna wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek terapeutycznych i w niewielkim stopniu wiąże się z albuminami osocza (<36% albumin surowicy in vitro).12 <sup data-drug="Lamivudine + Zidovudine Accord" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Lamiwudyna wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek terapeutycznych i w ograniczonym stopniu wiąże się z albuminami osocza (13
Wyniki badań wskazują, że lamiwudyna przenika do ośrodkowego układu nerwowego (OUN) i do płynu mózgowo-rdzeniowego (PMR). Średni stosunek stężenia lamiwudyny w PMR do stężenia w surowicy w 2-4 godziny po podaniu doustnym wynosi około 0,12.14 15 16
Faktyczny zakres przenikania lamiwudyny do OUN oraz jego związek ze skutecznością kliniczną nie został dotychczas w pełni poznany.17 18
Metabolizm
Metabolizm ma niewielki udział w procesach eliminacji lamiwudyny. Substancja jest wydalana głównie przez nerki w postaci niezmienionej.19 20 21
Prawdopodobieństwo interakcji metabolicznych lamiwudyny z innymi lekami jest małe ze względu na jej niewielki metabolizm w wątrobie (5-10%) oraz słabe wiązanie się z białkami osocza.22 23 24
Eliminacja
Średni ogólnoustrojowy klirens lamiwudyny wynosi około 0,3 l/h/kg mc.25 26 70%) zachodzącego z udziałem aktywnego transportu kationowego.”>27
Okres półtrwania lamiwudyny w osoczu wynosi 18 do 19 godzin.28 29 30
Większość lamiwudyny jest wydalana w postaci niezmienionej z moczem w wyniku przesączania kłębuszkowego i aktywnego wydzielania (układ transportu kationów organicznych). Na klirens nerkowy przypada około 70% wydalanej lamiwudyny.31 32
Farmakokinetyka wewnątrzkomórkowa
U pacjentów otrzymujących 300 mg lamiwudyny raz na dobę, wewnątrzkomórkowy końcowy okres półtrwania trifosforanu lamiwudyny i okres półtrwania lamiwudyny w osoczu są podobne (odpowiednio 16-19 godzin i 18-19 godzin).33
W badaniu skrzyżowanym przeprowadzonym u 60 zdrowych ochotników wartości wewnątrzkomórkowych parametrów farmakokinetycznych lamiwudyny-TP były podobne (AUC₂₄,ₛₛ i Cₘₐₓ₂₄,ₛₛ) lub mniejsze (Cᵼᵣₒᵤwₕ – 24%) dla lamiwudyny w dawce 300 mg podawanej raz na dobę w porównaniu z lamiwudyną dawkowaną 150 mg dwa razy na dobę.34
Właściwości farmakokinetyczne w specjalnych grupach pacjentów
Zaburzenia czynności nerek
Badania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wykazały, że wydalanie lamiwudyny zmienia się w przypadku zaburzenia czynności nerek.35 36 37
Konieczne jest zmniejszenie dawki u pacjentów z klirensem kreatyniny <50 ml/min.<sup data-drug="Lamivudine Aurovitas" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Konieczne jest zmniejszenie dawki u pacjentów z klirensem kreatyniny 38 <sup data-drug="Lamivudine Mylan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Konieczne jest zmniejszenie dawki u pacjentów z klirensem kreatyniny 39 40
Nie zaleca się stosowania produktów zawierających lamiwudynę w ustalonej dawce u pacjentów z klirensem kreatyniny <30 ml/min, gdyż nie ma możliwości koniecznej modyfikacji dawki.<sup data-drug="Abacavir + Lamivudine Sandoz" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Nie zaleca się stosowania produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz u pacjentów z klirensem kreatyniny 41
Zaburzenia czynności wątroby
Farmakokinetyka lamiwudyny nie ulega zmianie w przypadku zaburzeń czynności wątroby.42 43 44
Nieliczne badania przeprowadzone u pacjentów poddanych transplantacji wątroby wykazują, że zaburzenia czynności wątroby nie wpływają istotnie na farmakokinetykę lamiwudyny, jeżeli nie towarzyszy jej zaburzenie czynności nerek.45 46
Osoby w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku profil farmakokinetyczny lamiwudyny sugeruje, że normalny proces starzenia się organizmu z towarzyszącą mu niewydolnością nerek nie ma klinicznie istotnego wpływu na ekspozycję na lamiwudynę, z wyjątkiem pacjentów z klirensem kreatyniny <50 ml/min.<sup data-drug="Lamivudine Aurovitas" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="U pacjentów w podeszłym wieku profil farmakokinetyczny lamiwudyny sugeruje, że normalny proces starzenia się organizmu z towarzyszącą mu niewydolnością nerek nie ma klinicznie istotnego wpływu na ekspozycję na lamiwudynę, z wyjątkiem pacjentów z klirensem kreatyniny 47 <sup data-drug="Lamivudine Mylan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="U pacjentów w podeszłym wieku profil farmakokinetyczny lamiwudyny sugeruje, że normalny proces starzenia się organizmu z towarzyszącą mu niewydolnością nerek nie ma klinicznie istotnego wpływu na ekspozycję na lamiwudynę, z wyjątkiem pacjentów z klirensem kreatyniny 48
Należy jednak zauważyć, że nie są dostępne szczegółowe dane dotyczące farmakokinetyki u osób w wieku powyżej 65 lat.49
Dzieci i młodzież
Farmakokinetyka lamiwudyny u dzieci zasadniczo jest podobna do farmakokinetyki u dorosłych. Jednak całkowita biodostępność (około 55%-65%) była zmniejszona u dzieci w wieku poniżej 12 lat.50 51
Ponadto wartości klirensu ogólnoustrojowego były większe u dzieci młodszych i zmniejszały się z wiekiem, osiągając u dzieci w wieku 12 lat wartości takie, jak u dorosłych.52 53
Z powodu tych różnic zalecana dawka lamiwudyny u dzieci w wieku powyżej 3. miesiąca życia, o masie ciała mniejszej niż 30 kg wynosi 4 mg/kg mc. dwa razy na dobę. Dawka ta zapewnia osiągnięcie średniej wartości AUC0-12 w zakresie od 3800 do 5300 ng·h/ml.54 55
Ostatnie dane wskazują, że ekspozycja u dzieci w wieku <6 lat może być zmniejszona o około 30% w porównaniu do innych grup wiekowych. Są oczekiwane dalsze dane odnoszące się do tego zagadnienia. Obecnie dostępne dane nie wskazują jednak na to, że lamiwudyna jest mniej skuteczna w tej grupie wiekowej.<sup data-drug="Lamivudine + Zidovudine Accord" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Ostatnio uzyskane dane wskazują, że ekspozycja u dzieci w wieku 56 <sup data-drug="Lazivir" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Ostatnio uzyskane dane wskazują, że stopień narażenia u dzieci w wieku 57
Badania farmakokinetyczne u dzieci i młodzieży z zastosowaniem tabletek wykazały, że dawkowanie raz na dobę pozwala osiągnąć wartość AUC24 równoważną uzyskanej po zastosowaniu tej samej całkowitej dawki dobowej według schematu dawkowania dwa razy na dobę.58
Ciąża
Właściwości farmakokinetyczne lamiwudyny w ciąży były podobne do obserwowanych u kobiet niebędących w ciąży.59 60
Biorównoważność preparatów złożonych zawierających lamiwudynę
Wykazano biorównoważność tabletek zawierających abakawir i lamiwudynę o ustalonej mocy (FDC) z lamiwudyną i abakawirem podawanymi oddzielnie. Zostało to wykazane u zdrowych ochotników (n=30) w badaniu z zastosowaniem dawki pojedynczej, w krzyżowym badaniu biorównoważności FDC (na czczo) wobec tabletek z abakawirem 2×300 mg plus tabletek z lamiwudyną 2×150 mg (na czczo) wobec FDC podawanej z posiłkiem bogatotłuszczowym.61
Po podaniu na czczo nie obserwowano znaczących różnic w zakresie wchłaniania, co określono na podstawie wartości AUC i maksymalnego stężenia (Cmax) każdego ze składników. Nie obserwowano także znaczącego wpływu pokarmu przy podawaniu FDC na czczo lub po posiłku.62
Podobnie, w badaniu biorównoważności porównano połączenie lamiwudyny z zydowudyną z lamiwudyną w dawce 150 mg i zydowudyną w dawce 300 mg, podawanymi jednocześnie w tabletkach. Stwierdzono, że produkt zawierający lamiwudynę i zydowudynę podany na czczo wykazuje biorównoważność w stosunku do lamiwudyny 150 mg i zydowudyny 300 mg podawanych w oddzielnych tabletkach.63 64
| Parametr farmakokinetyczny | Wartość dla lamiwudyny | Uwagi |
|---|---|---|
| Biodostępność po podaniu doustnym | 80-85% | U dorosłych |
| Biodostępność u dzieci <12 lat | 55-65% | Zmniejszona w porównaniu do dorosłych |
| Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (tmax) | około 1 godziny | Może być wydłużony przy jednoczesnym przyjmowaniu pokarmu |
| Maksymalne stężenie (Cmax) przy dawce 100 mg raz na dobę | 1,1-1,5 μg/ml | Dawka terapeutyczna w leczeniu WZW B |
| Stężenie minimalne przy dawce 100 mg raz na dobę | 0,015-0,020 μg/ml | Dawka terapeutyczna w leczeniu WZW B |
| Objętość dystrybucji | 1,3 l/kg mc. | Dane z badań po podaniu dożylnym |
| Wiązanie z białkami osocza | <36% | Niski stopień wiązania z albuminami |
| Stosunek stężenia w PMR do stężenia w surowicy | około 0,12 | Pomiar po 2-4 godzinach od podania doustnego |
| Metabolizm wątrobowy | 5-10% | Niewielki udział w całkowitej eliminacji |
| Ogólnoustrojowy klirens | około 0,3 l/h/kg mc. | Z przewagą klirensu nerkowego |
| Okres półtrwania w osoczu | 18-19 godzin | Względnie długi okres półtrwania |
| Klirens nerkowy | około 70% dawki | Główna droga eliminacji |
| Wewnątrzkomórkowy okres półtrwania trifosforanu lamiwudyny | 16-19 godzin | Podobny do okresu półtrwania w osoczu |
65 66
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania