Przeciwwskazania stosowania
Dihydroergotamina

Przeciwwskazania stosowania dihydroergotaminy

Dihydroergotamina jest alkaloidem sporyszu stosowanym w terapii niektórych schorzeń naczyniowych. Jako substancja aktywna (np. w preparacie Dihydroergotaminum Filofarm w postaci roztworu doustnego 2 mg/g) wymaga szczególnej ostrożności przy kwalifikacji pacjentów do leczenia. Występuje szereg przeciwwskazań, które należy uwzględnić przed zaleceniem stosowania tego produktu leczniczego.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Dihydroergotamina jest przeciwwskazana u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na dihydroergotaminy mezylan, inne alkaloidy sporyszu lub którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Należy pamiętać, że preparat Dihydroergotaminum Filofarm zawiera również substancje pomocnicze o znanym działaniu, takie jak glicerol (E 422) w ilości od 80 mg do 240 mg oraz alkohol etylowy (42,5% v/v), co stanowi od 212,5 mg do 637,5 mg w jednostce dawkowania (od 0,5 ml do 1,5 ml produktu leczniczego).^{2 3}

Schorzenia układu sercowo-naczyniowego

Stosowanie dihydroergotaminy jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z następującymi schorzeniami układu sercowo-naczyniowego:⁴

• Choroba niedokrwienna serca – zarówno u pacjentów z przebytym zawałem mięśnia sercowego, jak i u osób z dławicą piersiową (angina pectoris) czy dławicą Prinzmetala
• Choroby naczyń obwodowych – w tym choroba Raynauda, zarostowe zapalenie naczyń krwionośnych oraz zakrzepowe zapalenie żył
• Stan po zabiegach chirurgicznych na naczyniach krwionośnych
• Niekontrolowane nadciśnienie tętnicze

⁵

Zaburzenia funkcji narządów wewnętrznych

Dihydroergotamina jest przeciwwskazana u pacjentów z chorobami wątroby oraz nerek. Ze względu na metabolizm substancji, dysfunkcja tych narządów może prowadzić do kumulacji leku w organizmie i nasilenia działań niepożądanych.⁶

Reakcje włóknieniowe i naczyniowe

Istotnym przeciwwskazaniem są występujące obecnie lub w przeszłości reakcje w postaci zwłóknienia (bliznowacenia) lub silnego zwężenia naczyń krwionośnych. Dihydroergotamina, jako alkaloid sporyszu, może nasilać procesy włóknieniowe w różnych tkankach, co stanowi poważne ryzyko dla zdrowia pacjenta.⁷

Ciąża, karmienie piersią i stany infekcyjne

Produkt zawierający dihydroergotaminę jest bezwzględnie przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią. Związane jest to z potencjalnym ryzykiem dla płodu i noworodka wynikającym z działania obkurczającego naczynia krwionośne.⁸

Przeciwwskazaniem do stosowania dihydroergotaminy jest również posocznica (sepsa). Ten stan zagrożenia życia charakteryzujący się uogólnioną odpowiedzią zapalną organizmu na infekcję może zostać zaostrzony przez działanie dihydroergotaminy na naczynia krwionośne.⁹

Sytuacje kliniczne wymagające odradzenia stosowania dihydroergotaminy

Na podstawie przedstawionych przeciwwskazań, lekarz powinien odradzić stosowanie dihydroergotaminy (np. w postaci preparatu Dihydroergotaminum Filofarm) w następujących przypadkach:¹⁰

• U pacjentów z jakimkolwiek stopniem niewydolności wątroby lub nerek
• U wszystkich pacjentów z chorobą niedokrwienną serca, niezależnie od nasilenia objawów
• U osób z zaburzeniami krążenia obwodowego, w tym z objawowym zespołem Raynauda
• U pacjentów po operacjach naczyniowych, nawet odległych w czasie
• U chorych z niedostatecznie kontrolowanym nadciśnieniem tętniczym
• U kobiet w ciąży lub planujących ciążę oraz karmiących piersią
• U pacjentów z ciężkimi infekcjami, szczególnie z objawami posocznicy
• U osób, u których w przeszłości wystąpiły reakcje włóknieniowe po stosowaniu alkaloidów sporyszu

¹¹

Znaczenie substancji pomocniczych

Należy zwrócić uwagę, że preparat Dihydroergotaminum Filofarm zawiera istotne ilości alkoholu etylowego (42,5% v/v), co może stanowić dodatkowe przeciwwskazanie u określonych grup pacjentów, szczególnie:¹²

• U osób uzależnionych od alkoholu
• U pacjentów z chorobami wątroby
• U pacjentów z padaczką
• U osób stosujących inne leki mogące wchodzić w interakcje z alkoholem

¹³

Monitorowanie pacjentów podczas terapii

Nawet gdy nie występują bezwzględne przeciwwskazania do terapii dihydroergotaminą, lekarz powinien rozważyć, czy ryzyko związane z jej stosowaniem nie przewyższa potencjalnych korzyści. W przypadku pojawienia się podczas leczenia objawów sugerujących zwężenie naczyń obwodowych (np. parestezje, zasinienie lub ochłodzenie kończyn) lub objawów niedokrwienia mięśnia sercowego, należy natychmiast przerwać podawanie leku.¹⁴