Leki zawierające w składzie
tiotepa

Tiotepa (trietylenotiofosforamid) jest cytostatycznym środkiem alkilującym, który należy do grupy pochodnych tiofosforamidu. Działa poprzez tworzenie wiązań krzyżowych w DNA, co hamuje replikację i transkrypcję DNA, prowadząc do śmierci komórki. Ze względu na swoje właściwości cytotoksyczne, tiotepa jest stosowana głównie w leczeniu nowotworów, w tym nowotworów układu krwiotwórczego, guzów litych oraz jako składnik schematów przygotowawczych przed przeszczepem szpiku kostnego.

W Polsce tiotepa jest dostępna pod nazwą handlową Tepadina. Jest stosowana głównie w protokołach kondycjonujących przed przeszczepieniem krwiotwórczych komórek macierzystych, zarówno u pacjentów dorosłych jak i pediatrycznych. Ponadto znajduje zastosowanie w leczeniu raka jajnika, raka piersi, chłoniaków oraz guzów mózgu.

Największą zaletą tiotepy jest jej zdolność do przenikania przez barierę krew-mózg, co czyni ją skutecznym lekiem w terapii nowotworów ośrodkowego układu nerwowego. Dodatkowo, wykazuje szerokie spektrum działania przeciwnowotworowego i może być stosowana w terapii wysokodawkowej jako część przygotowania przed przeszczepem komórek macierzystych.

Stosowanie tiotepy wiąże się jednak z istotnymi zagrożeniami. Lek ten powoduje silną mielosupresję (zahamowanie czynności szpiku kostnego), która może prowadzić do ciężkiej neutropenii, trombocytopenii i anemii. Może również wywoływać poważne działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, w tym nudności, wymioty i zapalenie błon śluzowych. Długotrwałe stosowanie tiotepy zwiększa ryzyko wystąpienia wtórnych nowotworów złośliwych. Z uwagi na toksyczność, tiotepa powinna być podawana wyłącznie pod ścisłym nadzorem specjalistów w ośrodkach posiadających doświadczenie w stosowaniu chemioterapii wysokodawkowej.