Właściwości farmakokinetyczne
Xenna jedna saszetka zawiera 0,9

Lek Xenna zawiera liście senesu, których główną substancją czynną są glikozydy hydroksyantracenowe, przeliczone na 30 mg sennozydu B w jednej saszetce (0,9-1,1 g liści). Sennozydy nie ulegają wchłanianiu w jelicie cienkim ani degradacji przez enzymy trawienne, natomiast w jelicie grubym są metabolizowane przez florę bakteryjną do aktywnego reinoantronu. Metabolity te, w tym reina i sennidyny, występują we krwi głównie jako glukuroniany i siarczany. Wchłanianie reinoantronu jest ograniczone (<10%), a wydalanie metabolitów odbywa się głównie drogą jelitową (ok. 90% w kale), z mniejszym udziałem dróg nerkowej (3-6%) i żółciowej. Maksymalne stężenie reiny we krwi u ludzi po podaniu 20 mg sennozydów przez 7 dni wynosiło 100 ng/ml, bez obserwacji kumulacji.

Właściwości farmakokinetyczne leku Xenna

Lek Xenna zawiera liście senesu (Sennae foliolum), których główną substancją czynną są glikozydy hydroksyantracenowe w przeliczeniu na sennozyd B. Jedna saszetka zawiera 0,9-1,1 g liści senesu, co odpowiada 30 mg glikozydów hydroksyantracenowych. Farmakokinetyka tych związków ma charakterystyczny przebieg, obejmujący szereg procesów metabolicznych zachodzących głównie w przewodzie pokarmowym.
1

Metabolizm w przewodzie pokarmowym

β-O-glikozydy (sennozydy), stanowiące główne składniki aktywne leku Xenna, wykazują specyficzny szlak metaboliczny. Związki te nie ulegają wchłanianiu w jelicie cienkim ani degradacji przez ludzkie enzymy trawienne. Dopiero w jelicie grubym, pod wpływem bakteryjnej flory jelitowej, sennozydy są przekształcane do aktywnego metabolitureinoantronu, który jest właściwą substancją wywołującą efekt farmakologiczny.
2

Wchłanianie i dalsze przemiany

Metabolizm sennozydu jest wieloetapowy. Podczas gdy aglikony mogą być wchłaniane w jelicie cienkim, badania doświadczalne na zwierzętach z wykorzystaniem znakowanego reinoantronu podawanego bezpośrednio do kątnicy wykazały, że wchłanianiu ulega mniej niż 10% tej substancji. W warunkach fizjologicznych, w obecności tlenu, reinoantron ulega dalszemu utlenianiu do reiny i sennidyn, które można wykryć we krwi głównie w postaci glukuronianów i siarczanów.
3

Wydalanie metabolitów

Metabolity sennozydu są wydalane z organizmu kilkoma drogami:

  • Drogą nerkową – około 3-6% metabolitów jest wydalane z moczem po doustnym podaniu sennozydów
  • Drogą żółciową – jedynie niewielka ilość jest wydalana z żółcią
  • Drogą jelitową – większość sennozydów (około 90%) jest wydalana w kale w postaci polimerów (polichinonów)

W kale można również wykryć 2-6% sennozydów w postaci niezmienionej, sennidyn, reinoantronu i reiny.
4

Badania farmakokinetyczne u ludzi

W badaniach farmakokinetycznych prowadzonych u ludzi, którym podawano doustnie sproszkowane strąki senesu w dawce odpowiadającej 20 mg sennozydów codziennie przez 7 dni, maksymalne stężenie reiny we krwi wynosiło 100 ng/ml. Co istotne z klinicznego punktu widzenia, nie zaobserwowano zjawiska kumulacji reiny przy codziennym stosowaniu przez ten okres.
5

Przenikanie przez bariery biologiczne

Znaczenie kliniczne ma także zdolność metabolitów sennozydu do przenikania przez bariery biologiczne:

  • Bariera krew-mleko – aktywne metabolity, w tym reina, przenikają do mleka matki, jednak w niewielkich ilościach
  • Bariera łożyskowa – badania na zwierzętach wykazały, że reina może przenikać przez łożysko, choć również w małych ilościach

Powyższe informacje mają istotne znaczenie przy rozważaniu stosowania leku u kobiet w ciąży oraz w okresie laktacji.
6

Parametr farmakokinetyczny Właściwości
Wchłanianie sennozydu Nie są wchłaniane w jelicie cienkim
Metabolizm Przekształcenie przez bakterie jelitowe do reinoantronu, następnie utlenienie do reiny i sennidyn
Wchłanianie reinoantronu <10% (na podstawie badań na zwierzętach)
Formy we krwi Głównie jako glukuroniany i siarczany reiny i sennidyn
Wydalanie z moczem 3-6% metabolitów
Wydalanie z kałem Ok. 90% w postaci polimerów, 2-6% w postaci niezmienionej i jako metabolity
Maksymalne stężenie reiny we krwi u ludzi 100 ng/ml (przy dawce 20 mg sennozydów przez 7 dni)
Przenikanie do mleka matki W niewielkich ilościach
Przenikanie przez łożysko W małych ilościach (badania na zwierzętach)
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl