Przedawkowanie
Scopolan compositum 10 mg + 250 mg

Przedawkowanie leku Scopolan compositum, zawierającego metamizol sodowy jednowodny (250 mg) oraz butylobromek hioscyny (10 mg), prowadzi do wieloukładowych objawów toksycznych. Wśród symptomów ośrodkowego układu nerwowego dominują zawroty głowy, szum w uszach, zaburzenia słuchu, pobudzenie psychoruchowe, a w cięższych przypadkach zaburzenia świadomości, śpiączka i drgawki. Objawy obwodowe wynikają głównie z działania antycholinergicznego butylobromku hioscyny i obejmują suchość w jamie ustnej, zaburzenia widzenia (rozszerzenie źrenic, światłowstręt), tachykardię (>100 uderzeń/min), hipotensję, dysfagię oraz bolesne parcie na pęcherz. Metamizol sodowy jednowodny dodatkowo wywołuje silne bóle brzucha, nudności i wymioty, które mogą prowadzić do zaburzeń wodno-elektrolitowych.

Przedawkowanie leku Scopolan compositum (10 mg + 250 mg)

Przedawkowanie leku Scopolan compositum stanowi stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Objawy przedawkowania są wynikiem złożonego oddziaływania dwóch substancji czynnych wchodzących w skład leku: metamizolu sodowego jednowodnego (250 mg) oraz butylobromku hioscyny (10 mg). Manifestacja kliniczna przedawkowania obejmuje zarówno objawy ośrodkowe, jak i obwodowe, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta.1

Objawy ośrodkowe przedawkowania

Przedawkowanie leku Scopolan compositum prowadzi do wystąpienia objawów ze strony ośrodkowego układu nerwowego (OUN), które są głównie związane z działaniem metamizolu sodowego jednowodnego. Należą do nich:2

Po przyjęciu znacznie przekraczających zalecane dawek leku mogą pojawić się poważniejsze powikłania neurologiczne:3

Objawy obwodowe przedawkowania

Manifestacja obwodowa przedawkowania obejmuje zarówno skutki działania butylobromku hioscyny, jak i metamizolu sodowego jednowodnego. Charakterystyczne objawy związane z przedawkowaniem butylobromku hioscyny to:4

Dodatkowo, metamizol sodowy jednowodny odpowiada za wystąpienie następujących objawów obwodowych:5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku zdiagnozowania przedawkowania leku Scopolan compositum należy natychmiast wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne. Podstawowe działania obejmują:6

  • Natychmiastowe odstawienie leku – zapobieganie dalszej absorpcji substancji czynnych
  • Leczenie objawowe – ukierunkowane na łagodzenie wystających objawów klinicznych
  • Monitorowanie parametrów życiowych – kontrola czynności serca, ciśnienia tętniczego, funkcji oddechowej
  • Wyrównywanie zaburzeń wodno-elektrolitowych – szczególnie istotne przy intensywnych wymiotach
  • Rozważenie płukania żołądka – w przypadku niedawnego przyjęcia leku (do 1 godziny)
  • Podanie węgla aktywowanego – w celu zahamowania dalszego wchłaniania substancji czynnych

Szczegółowa charakterystyka objawów przedawkowania

Objawy przedawkowania Opis kliniczny Substancja odpowiedzialna Nasilenie objawów
Zawroty głowy Uczucie wirowania lub niestabilności, mogące upośledzać zdolność utrzymania równowagi Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane do ciężkiego
Szum w uszach Subiektywne wrażenie dźwięku przy braku zewnętrznego źródła Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane
Zaburzenia słuchu Pogorszenie zdolności percepcji dźwięków Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane do ciężkiego
Pobudzenie psychoruchowe Wzmożona aktywność ruchowa i psychiczna, niepokój Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane do ciężkiego
Zaburzenia świadomości Spektrum od dezorientacji do pogłębiających się zaburzeń świadomości Metamizol sodowy jednowodny Ciężkie (po bardzo dużych dawkach)
Śpiączka Stan głębokiej nieprzytomności z brakiem reakcji na bodźce Metamizol sodowy jednowodny Bardzo ciężkie (po bardzo dużych dawkach)
Drgawki Napady padaczkowe z towarzyszącymi skurczami mięśni Metamizol sodowy jednowodny Bardzo ciężkie (po bardzo dużych dawkach)
Suchość w jamie ustnej Znaczne zmniejszenie wydzielania śliny Butylobromek hioscyny Łagodne do umiarkowanego
Zaburzenia widzenia Obejmujące rozszerzenie źrenic, niewyraźne widzenie, światłowstręt Butylobromek hioscyny Umiarkowane do ciężkiego
Tachykardia Przyspieszona czynność serca > 100 uderzeń/min Butylobromek hioscyny Umiarkowane do ciężkiego
Hipotensja Spadek ciśnienia tętniczego krwi Butylobromek hioscyny Umiarkowane do ciężkiego
Utrudnione połykanie Dysfagia związana z hamowaniem perystaltyki i zmniejszeniem wydzielania śliny Butylobromek hioscyny Umiarkowane
Bolesne parcie na pęcherz Zaburzenia w oddawaniu moczu, zatrzymanie moczu Butylobromek hioscyny Łagodne do umiarkowanego
Silne bóle brzucha Ból o charakterze skurczowym, mogący imitować ostrą patologię jamy brzusznej Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane do ciężkiego
Nudności Nieprzyjemne uczucie potrzeby zwymiotowania Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane
Wymioty Gwałtowne opróżnianie żołądka przez usta, często uporczywe Metamizol sodowy jednowodny Umiarkowane do ciężkiego

Wnioski kliniczne

Przedawkowanie leku Scopolan compositum stanowi złożony problem kliniczny ze względu na podwójny mechanizm działania jego składników aktywnych. W postępowaniu klinicznym kluczowa jest wczesna diagnostyka oraz kompleksowe monitorowanie pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji ośrodkowego układu nerwowego oraz parametrów hemodynamicznych. Należy pamiętać, że w przypadku znacznego przedawkowania stan pacjenta może gwałtownie się pogarszać, prowadząc do zagrażających życiu powikłań wymagających intensywnej terapii.7

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl