Przedawkowanie leku Rysperydon

Przedawkowanie rysperydonu w postaci pozajelitowej (Risperidone Teva, 37,5 mg, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu) występuje rzadziej niż w przypadku postaci doustnych, jednak konsekwencje mogą być równie poważne i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Objawy przedawkowania są wynikiem nasilenia farmakologicznego działania substancji czynnej i mogą stanowić zagrożenie dla życia pacjenta.¹

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie rysperydonu prowadzi do wystąpienia objawów wynikających z nasilenia jego działania farmakologicznego. Obserwowane objawy obejmują przede wszystkim zaburzenia ze strony ośrodkowego układu nerwowego, układu sercowo-naczyniowego oraz mogą powodować poważne zaburzenia rytmu serca.²

Należy szczególną uwagę zwrócić na możliwość wystąpienia częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, który raportowano przy jednoczesnym przedawkowaniu rysperydonu w postaci doustnej i paroksetyny. W każdym przypadku ostrego przedawkowania należy rozważyć możliwość jednoczesnego zatrucia wieloma substancjami leczniczymi.³

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Ze względu na brak swoistego antidotum dla rysperydonu, leczenie przedawkowania ma charakter objawowy i podtrzymujący. Schemat postępowania powinien obejmować następujące działania:⁴

1. Zabezpieczenie drożności dróg oddechowych – należy uzyskać i utrzymać drożność dróg oddechowych oraz zapewnić odpowiednią podaż tlenu i wentylację, co stanowi podstawę postępowania resuscytacyjnego.⁵
2. Monitorowanie układu sercowo-naczyniowego – konieczne jest natychmiastowe rozpoczęcie kontroli czynności układu krążenia z ciągłym zapisem elektrokardiograficznym w celu wykrycia ewentualnych zaburzeń rytmu, szczególnie w kontekście możliwego wydłużenia odstępu QT.⁶
3. Leczenie niedociśnienia – w przypadku niedociśnienia i zapaści krążeniowej należy zastosować odpowiednie środki, takie jak dożylne podanie płynów infuzyjnych i/lub leków sympatykomimetycznych w celu stabilizacji parametrów hemodynamicznych.⁷
4. Leczenie objawów pozapiramidowych – w przypadku wystąpienia ciężkich objawów pozapiramidowych zaleca się wdrożenie leczenia antycholinergicznego, które może złagodzić nasilone objawy motoryczne.⁸
5. Monitorowanie pacjenta – konieczne jest dokładne obserwowanie pacjenta i monitorowanie parametrów życiowych do czasu całkowitego ustąpienia objawów zatrucia, co może wymagać przedłużonej obserwacji ze względu na długi okres półtrwania leku w postaci o przedłużonym uwalnianiu.⁹

Uwagi dotyczące postaci o przedłużonym uwalnianiu

Risperidone Teva w postaci zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu (37,5 mg) charakteryzuje się odmienną farmakokinetyką w porównaniu do postaci doustnych, co może wpływać na obraz kliniczny przedawkowania i czas utrzymywania się objawów. Każda fiolka zawiera 37,5 mg rysperydonu, a po rekonstytucji 1 ml zawiesiny zawiera 18,75 mg substancji czynnej.¹⁰

Ze względu na przedłużone uwalnianie substancji czynnej, w przypadku podania zbyt dużej dawki rysperydonu w postaci depot, objawy mogą utrzymywać się dłużej i wymagać przedłużonego monitorowania stanu klinicznego pacjenta oraz parametrów życiowych. Mimo że przedawkowanie postaci pozajelitowej jest mniej prawdopodobne niż postaci doustnej, konsekwencje mogą być poważniejsze ze względu na trudność w eliminacji już podanego leku.