Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Produkt leczniczy Lesinelle (3 mg drospirenonu + 0,02 mg etynyloestradiolu) może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami, co wymaga szczególnej uwagi ze strony lekarza przepisującego lek. Podczas identyfikacji potencjalnych interakcji konieczne jest uwzględnienie informacji dotyczących wszystkich produktów leczniczych przepisywanych do jednoczesnego stosowania.¹

Wpływ innych produktów leczniczych na działanie Lesinelle

Szczególnie istotne są interakcje z produktami leczniczymi indukującymi enzymy mikrosomalne, które mogą prowadzić do zwiększenia klirensu hormonów płciowych. Konsekwencją takich interakcji może być pojawienie się krwawienia śródcyklicznego oraz potencjalna utrata skuteczności antykoncepcyjnej produktu Lesinelle.²

Indukcja enzymów może pojawić się już po kilku dniach od rozpoczęcia leczenia, a maksymalne nasilenie tego procesu obserwuje się zwykle w ciągu kilku tygodni. Co istotne, po zakończeniu terapii lekiem indukującym enzymy, efekt indukcji może utrzymywać się jeszcze przez około 4 tygodnie.³

Zalecenia postępowania przy interakcjach

W przypadku krótkoterminowego leczenia produktami indukującymi enzymy, pacjentki stosujące produkt Lesinelle powinny dodatkowo zabezpieczać się metodą mechaniczną lub inną metodą antykoncepcji. Dodatkowe zabezpieczenie musi być stosowane zarówno podczas całego okresu terapii skojarzonej, jak i przez 28 dni po jej zakończeniu.⁴

Jeżeli leczenie lekiem indukującym enzymy trwa dłużej niż do końca przyjmowania tabletek zawierających substancje czynne z bieżącego opakowania Lesinelle, należy pominąć tabletki placebo i od razu rozpocząć przyjmowanie tabletek z kolejnego opakowania.⁵

Przy długoterminowym leczeniu produktami indukującymi enzymy wątrobowe, zaleca się całkowitą zmianę metody antykoncepcji na niehormonalną metodę zapobiegania ciąży.⁶

Leki zwiększające klirens Lesinelle

Istnieje szereg produktów leczniczych, które poprzez indukcję enzymów mogą zmniejszać skuteczność antykoncepcyjną Lesinelle. Do najważniejszych należą:⁷

• Leki przeciwpadaczkowe: karbamazepina, fenytoina, prymidon, felbamat, okskarbazepina, topiramat
• Leki przeciwinfekcyjne: ryfampicyna, gryzeofulwina
• Leki przeciwwirusowe stosowane w leczeniu HIV: rytonawir, newirapina, efawirenz
• Inne leki: barbiturany, bosentan
• Preparaty ziołowe: dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)

Warto zaznaczyć, że równoczesne stosowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych z inhibitorami proteazy HIV i nienukleozydowymi inhibitorami odwrotnej transkryptazy, włączając kombinacje z inhibitorami HCV, może prowadzić do zwiększenia lub zmniejszenia stężenia estrogenów lub progestagenów w osoczu. Zmiany te mogą mieć w niektórych przypadkach znaczenie kliniczne.⁸

Leki zmniejszające klirens Lesinelle

Główne metabolity drospirenonu w osoczu ludzkim powstają bez udziału układu enzymatycznego cytochromu P450, co ogranicza prawdopodobieństwo wpływu inhibitorów tego układu na metabolizm drospirenonu.⁹ Jednakże kliniczne znaczenie potencjalnych interakcji z inhibitorami enzymów pozostaje nieznane.¹⁰

Jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4 może zwiększać stężenie estrogenów lub progestagenów lub obu substancji w osoczu.¹¹ W badaniu wielodawkowym z zastosowaniem kombinacji drospirenon (3 mg/dobę)/etynyloestradiol (0,02 mg/dobę), dodanie ketokonazolu (silnego inhibitora CYP3A4) przez 10 dni spowodowało zwiększenie AUC drospirenonu i etynyloestradiolu odpowiednio 2,7 i 1,4-krotnie.¹²

Etorykoksyb w dawce 60-120 mg/dobę stosowany jednocześnie ze złożoną antykoncepcją doustną zawierającą 0,035 mg etynyloestradiolu może zwiększać stężenie etynyloestradiolu w osoczu od 1,4 do 1,6-krotnie.¹³

Wpływ Lesinelle na działanie innych produktów leczniczych

Złożone doustne środki antykoncepcyjne, w tym Lesinelle, mogą wpływać na metabolizm innych substancji aktywnych. Stężenia osoczowe i tkankowe tych substancji mogą zarówno zwiększyć się (np. w przypadku cyklosporyny), jak i ulec zmniejszeniu (np. w przypadku lamotryginy).¹⁴

Analiza interakcji in vivo w grupie ochotniczek leczonych omeprazolem, symwastatyną oraz midazolamem jako substratami markerowymi wskazuje, że ryzyko klinicznie istotnego wpływu drospirenonu w dawce 3 mg na metabolizm innych substancji aktywnych szlakiem cytochromu P450 jest mało prawdopodobne.¹⁵

Dane kliniczne sugerują, że etynyloestradiol spowalnia klirens substratów CYP1A2, co prowadzi do niewielkiego (np. w przypadku tiklopidyny) lub umiarkowanego (np. w przypadku tizanidyny) zwiększenia ich stężenia w osoczu.¹⁶

Interakcje farmakodynamiczne

Szczególnie istotne interakcje dotyczą leków stosowanych w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby typu C (HCV). Podczas badań klinicznych z udziałem pacjentek leczonych na HCV schematami zawierającymi ombitaswir/parytaprewir/rytonawir i dazabuwir z rybawiryną lub bez rybawiryny, zaobserwowano znacząco częstsze występowanie podwyższonej aktywności AlAT powyżej 5-krotności górnej granicy normy u kobiet stosujących leki zawierające etynyloestradiol. Podobne obserwacje dotyczą pacjentek leczonych glekaprewirem/pibrentaswirem lub sofosbuwirem/welpataswirem/woksylaprewirem.¹⁷

Z tego powodu pacjentki stosujące Lesinelle muszą przed rozpoczęciem terapii wymienionymi lekami przeciw HCV przejść na alternatywne metody antykoncepcji (np. środki zawierające wyłącznie progestagen lub metody niehormonalne). Stosowanie Lesinelle można wznowić dopiero po upływie 2 tygodni od zakończenia leczenia przeciwwirusowego.¹⁸

Nie wykazano istotnego wpływu na stężenie potasu w surowicy podczas jednoczesnego stosowania drospirenonu oraz inhibitorów konwertazy angiotensyny lub niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentek bez niewydolności nerek. Należy jednak zauważyć, że nie prowadzono badań dotyczących leczenia produktem Lesinelle w kombinacji z antagonistami aldosteronu lub lekami moczopędnymi oszczędzającymi potas. W takich przypadkach zaleca się oznaczenie stężenia potasu w surowicy podczas pierwszego cyklu leczenia.¹⁹

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Steroidowe środki antykoncepcyjne, takie jak Lesinelle, mogą wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych, w tym:²⁰

• Parametry biochemiczne czynności wątroby
• Parametry funkcji tarczycy
• Parametry czynności nadnerczy i nerek
• Stężenia osoczowe białek nośnikowych (np. globuliny wiążącej kortykosteroidy)
• Stężenia frakcji lipidów lub lipoprotein
• Parametry metabolizmu węglowodanów
• Wskaźniki krzepnięcia oraz fibrynolizy

Warto podkreślić, że zmienione wyniki badań laboratoryjnych zazwyczaj pozostają w granicach wartości prawidłowych. Drospirenon wywołuje zwiększenie aktywności reninowej osocza i zwiększenie stężenia aldosteronu ze względu na swoje niewielkie działanie antagonistyczne wobec mineralokortykosteroidów.²¹

Interakcje z alkoholem

Chociaż bezpośrednie interakcje między produktem Lesinelle a alkoholem nie zostały szczegółowo zbadane, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania ze względu na potencjalne ryzyko. Alkohol może wpływać na metabolizm wątrobowy hormonów i teoretycznie może zmniejszać skuteczność antykoncepcyjną w przypadku nadmiernego spożycia.

Ponadto, u niektórych pacjentek jednoczesne spożywanie alkoholu i stosowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych może nasilać objawy niepożądane takie jak nudności czy wymioty, co może prowadzić do nieprawidłowego przyjmowania tabletek i dalszego zmniejszenia skuteczności antykoncepcyjnej.

Zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas stosowania Lesinelle oraz informowanie pacjentek o potencjalnym ryzyku zmniejszenia skuteczności antykoncepcyjnej w przypadku epizodów nadmiernego spożycia alkoholu.

Tabela interakcji