Właściwości farmakokinetyczne
Lercanidipine Medreg 10 mg

Lerkanidypina, będąca lipofilnym i naczyniowo-selektywnym blokerem kanałów wapniowych, charakteryzuje się całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym w dawkach 10-20 mg, z maksymalnymi stężeniami w osoczu (Cmax) wynoszącymi odpowiednio 3,3 ng/ml ± 2,09 dla 10 mg oraz 7,66 ng/ml ± 5,90 dla 20 mg, osiąganymi w czasie 1,5-3 godzin (Tmax). Biodostępność leku jest ograniczona efektem pierwszego przejścia wątrobowego i wynosi około 10% po posiłku oraz 3,3% na czczo, co wskazuje na konieczność przyjmowania leku przed posiłkiem w celu stabilizacji farmakokinetyki. Lek występuje w formie dwóch enancjomerów o podobnym profilu farmakokinetycznym, z nieznaczną przewagą S-enancjomeru w zakresie Cmax i AUC (1,2-krotnie wyższe). Lerkanidypina wykazuje silne (>98%) wiązanie z białkami osocza oraz intensywny metabolizm wątrobowy głównie przez CYP3A4, z eliminacją w postaci nieaktywnych metabolitów (około 50% dawki wydalane z moczem). Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 8-10 godzin, a działanie terapeutyczne utrzymuje się do 24 godzin dzięki silnemu wiązaniu z lipidami błon komórkowych.

Właściwości farmakokinetyczne lerkanidypiny – charakterystyka ogólna

Lerkanidypina jest blokerem kanałów wapniowych o szczególnym profilu farmakokinetycznym, charakteryzującym się wysoką lipofilnością i selektywnością naczyniową. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę właściwości farmakokinetycznych lerkanidypiny, obejmującą procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji z organizmu.1

Wchłanianie

Po podaniu doustnym w dawkach 10-20 mg, lerkanidypina ulega całkowitemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) dla dawki 10 mg wynoszą średnio 3,3 ng/ml ± 2,09, natomiast dla dawki 20 mg osiągają wartość 7,66 ng/ml ± 5,90. Czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego (Tmax) mieści się w zakresie 1,5-3 godzin po podaniu.2

Biodostępność i wpływ pokarmu

Biodostępność lerkanidypiny jest znacząco ograniczona przez efekt pierwszego przejścia przez wątrobę. Po podaniu doustnym u pacjentów po posiłku całkowita biodostępność wynosi około 10%, natomiast u zdrowych ochotników na czczo ulega ona istotnemu obniżeniu do wartości około 3,3% (1/3 wartości po posiłku). Dostępność biologiczna lerkanidypiny wzrasta czterokrotnie, gdy lek jest przyjmowany do 2 godzin po posiłku wysokotłuszczowym. Z tego względu zaleca się przyjmowanie lerkanidypiny przed posiłkiem, aby uniknąć nieprzewidywalnych wahań biodostępności.3

Profil enancjomerów

Lerkanidypina występuje w postaci dwóch enancjomerów, które wykazują zbliżony profil farmakokinetyczny. Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu jest identyczny dla obu enancjomerów. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) oraz pole pod krzywą zależności stężenia od czasu (AUC) są średnio 1,2-krotnie wyższe dla S-enancjomeru w porównaniu z R-enancjomerem. Okresy półtrwania w fazie eliminacji obu enancjomerów są porównywalne. Co istotne, nie zaobserwowano interkonwersji enancjomerów in vivo.4

Dystrybucja

Lerkanidypina charakteryzuje się szybką i intensywną dystrybucją z osocza do tkanek i narządów, co wynika z jej wysokiej lipofilności. Stopień wiązania z białkami osocza przekracza 98%, co powoduje, że tylko niewielka frakcja leku pozostaje w postaci wolnej w osoczu. Warto zaznaczyć, że u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub wątroby, u których stężenie białek osocza jest obniżone, może dojść do zwiększenia stężenia niezwiązanej, farmakologicznie aktywnej frakcji leku.5

Metabolizm

Lerkanidypina podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie, głównie za pośrednictwem izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Lek przekształcany jest przede wszystkim do nieaktywnych metabolitów. W moczu i kale nie stwierdza się obecności macierzystej, niezmienionej formy lerkanidypiny. Około 50% podanej dawki leku jest wydalane z moczem w postaci metabolitów.6

Potencjał interakcji enzymatycznych

Badania in vitro z wykorzystaniem mikrosomów wątroby ludzkiej wykazały, że lerkanidypina może hamować aktywność enzymów CYP3A4 i CYP2D6, jednak efekt ten występuje dopiero przy stężeniach odpowiednio 160 i 40 razy wyższych niż maksymalne stężenia osiągane w osoczu po podaniu dawki 20 mg. Badania interakcji u ludzi potwierdziły brak wpływu lerkanidypiny na stężenia osoczowe midazolamu (typowego substratu CYP3A4) oraz metoprololu (typowego substratu CYP2D6). W związku z tym, przy stosowaniu terapeutycznych dawek lerkanidypiny, nie przewiduje się zahamowania biotransformacji leków metabolizowanych przez wymienione izoenzymy cytochromu P450.7

Eliminacja

Eliminacja lerkanidypiny zachodzi głównie na drodze biotransformacji wątrobowej. Średni okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosi 8-10 godzin. Pomimo relatywnie krótkiego okresu półtrwania, działanie terapeutyczne utrzymuje się przez 24 godziny, co wynika z silnego wiązania lerkanidypiny z lipidami błon komórkowych. Po podaniu wielokrotnym nie obserwuje się kumulacji leku w organizmie.8

Nieliniowa farmakokinetyka

Lerkanidypina charakteryzuje się farmakokinetyką nieliniową, co oznacza, że stężenia leku w osoczu nie wzrastają wprost proporcjonalnie do podanej dawki. Po doustnym podaniu dawek 10, 20 i 40 mg, maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) rosną w stosunku 1:3:8, natomiast pola powierzchni pod krzywymi zależności stężenia w osoczu od czasu (AUC) zwiększają się w proporcji 1:4:18. Taka dysproporcja wskazuje na postępujące wysycenie metabolizmu pierwszego przejścia, w wyniku czego biodostępność lerkanidypiny wzrasta wraz ze zwiększaniem dawki.9

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Profil farmakokinetyczny lerkanidypiny w określonych grupach pacjentów przedstawia się następująco:

  • Pacjenci w podeszłym wieku – parametry farmakokinetyczne są zbliżone do obserwowanych w ogólnej populacji pacjentów10
  • Pacjenci z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności nerek – farmakokinetyka porównywalna z profilem u osób z prawidłową czynnością nerek11
  • Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub poddawani dializoterapii – obserwuje się znacząco podwyższone (o około 70%) stężenie leku w osoczu12
  • Pacjenci z łagodną do umiarkowanej niewydolnością wątroby – farmakokinetyka porównywalna do profilu u osób z prawidłową czynnością wątroby13
  • Pacjenci z umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności wątroby – prawdopodobnie zwiększona ogólna biodostępność lerkanidypiny, ze względu na intensywny metabolizm wątrobowy leku14

Główne parametry farmakokinetyczne lerkanidypiny

Parametr Wartość dla dawki 10 mg Wartość dla dawki 20 mg
Cmax (stężenie maksymalne) 3,3 ng/ml ± 2,09 7,66 ng/ml ± 5,90
Tmax (czas do osiągnięcia Cmax) 1,5-3 godziny
Biodostępność po posiłku około 10%
Biodostępność na czczo około 3,3% (1/3 wartości po posiłku)
Wiązanie z białkami osocza >98%
Okres półtrwania w fazie eliminacji 8-10 godzin
Czas działania terapeutycznego do 24 godzin
Główny enzym metabolizujący CYP3A4
Wydalanie z moczem (jako metabolity) około 50% dawki
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl