Specjalne ostrzeżenia
Furosemidum Polfarmex

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Furosemidum Polfarmex

Stosowanie furosemidu wymaga spełnienia podstawowego warunku – pacjent nie może mieć zaburzeń oddawania moczu. W przypadkach uszkodzenia nerek spowodowanego substancjami nefrotoksycznymi oraz u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, stosowanie dużych dawek leku powinno być poprzedzone dokładną analizą stosunku korzyści do ryzyka.¹

Grupy pacjentów wymagających szczególnego nadzoru

Podczas terapii furosemidem szczególny nadzór medyczny jest konieczny w następujących przypadkach:²

• Niedociśnienie tętnicze – furosemid może powodować objawowe niedociśnienie z zawrotami głowy, omdleniami lub utratą przytomności. Szczególnie narażeni są pacjenci w podeszłym wieku, osoby przyjmujące jednocześnie inne leki hipotensyjne oraz pacjenci ze schorzeniami predysponującymi do niedociśnienia.³
• Cukrzyca jawna lub utajona – konieczne jest regularne monitorowanie stężenia glukozy we krwi ze względu na możliwość zaburzeń metabolizmu węglowodanów.⁴
• Dna moczanowa – należy regularnie kontrolować stężenie kwasu moczowego we krwi, ponieważ furosemid może powodować hiperuykemię.⁵
• Zaburzenia oddawania moczu (np. rozrost gruczołu krokowego, zwężenie cewki moczowej) – w takich przypadkach furosemid może być stosowany wyłącznie przy zapewnieniu niezakłóconego odpływu moczu, gdyż nagły napływ moczu może prowadzić do zatrzymania moczu z nadmiernym rozszerzeniem pęcherza.⁶
• Hipoproteinemia, np. w zespole nerczycowym – zaleca się ostrożne dawkowanie ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.⁷
• Marskość wątroby z równoczesnym pogorszeniem czynności nerek (zespół wątrobowo-nerkowy) – wymaga szczególnej ostrożności przy dawkowaniu.⁸
• Pacjenci zagrożeni udarem lub zawałem mięśnia sercowego w przypadku znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego, szczególnie osoby z zaburzeniami ukrwienia mózgu lub chorobą niedokrwienną serca.⁹
• Przedwcześnie urodzone noworodki – istnieje niebezpieczeństwo rozwoju wapnicy nerek i kamicy nerkowej, co wymaga monitorowania czynności nerek i wykonywania badań USG nerek.¹⁰

Szczególne populacje pacjentów

U przedwcześnie urodzonych noworodków z zespołem zaburzeń oddychania, podawanie furosemidu w pierwszych tygodniach życia może zwiększać ryzyko wystąpienia przetrwałego przewodu tętniczego Botalla.¹¹

W leczeniu nadciśnienia tętniczego, ze względu na silne działanie diuretyczne (mogące prowadzić do odwodnienia z zawrotami głowy i oszołomieniem), furosemid powinien być stosowany wyłącznie u pacjentów z prawidłową czynnością nerek i po dokładnym rozważeniu stosunku korzyści do ryzyka.¹²

Monitorowanie parametrów podczas terapii

Podczas leczenia furosemidem konieczne jest systematyczne monitorowanie następujących parametrów:¹³

• czynność nerek
• stężenia elektrolitów (szczególnie potasu, sodu, wapnia)
• stężenie wodorowęglanów
• stężenie kreatyniny
• stężenie mocznika
• stężenie kwasu moczowego
• stężenie glukozy w osoczu
• morfologia krwi

Szczególnie dokładne monitorowanie wymagane jest u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka zaburzeń elektrolitowych lub w przypadkach znacznej dodatkowej utraty płynów, np. z powodu wymiotów, biegunki lub intensywnego pocenia się. W takich sytuacjach należy korygować hipowolemię lub odwodnienie oraz zaburzenia gospodarki elektrolitowej i kwasowo-zasadowej, co czasem może wymagać tymczasowego przerwania leczenia furosemidem.¹⁴

Kontrola masy ciała i gospodarki wodno-elektrolitowej

Wywołane zwiększonym wydalaniem moczu zmniejszenie masy ciała nie powinno przekraczać 1 kg na dobę, niezależnie od nasilenia diurezy.¹⁵

W przypadku małego stężenia sodu w surowicy może dochodzić do zmniejszenia przesączania kłębuszkowego oraz osłabienia działania diuretycznego furosemidu. Wyrównanie stężenia sodu może prowadzić do przywrócenia prawidłowego działania diuretycznego leku.¹⁶

Interakcje z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi

U pacjentów, u których leczenie furosemidem prowadzi do hipowolemii lub w przypadku odwodnienia, jednoczesne stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) może spowodować ostrą niewydolność nerek.¹⁷

Suplementacja potasu

Ponieważ stosowanie furosemidu może prowadzić do hipokalemii, zalecana jest dieta bogata w potas, zawierająca:¹⁸

• chude mięso
• ziemniaki
• banany
• pomidory
• kalafior
• szpinak
• suszone owoce

Suplementacja tiaminy

W przypadku długotrwałego stosowania furosemidu należy uzupełniać niedobór tiaminy. Często obserwowany niedobór tej witaminy, spowodowany zwiększonym wydalaniem moczu wywołanym przez furosemid, może prowadzić do pogorszenia czynności serca.¹⁹

Choroby autoimmunologiczne

Podczas stosowania furosemidu istnieje ryzyko nasilenia lub aktywacji tocznia rumieniowatego układowego, co wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z wywiadem lub podejrzeniem tej choroby.²⁰