Interakcje leku
Fluticomb (25 mcg + 50 mcg)/dawkę odmierzoną

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Fluticomb, jako preparat zawierający salmeterol (w postaci salmeterolu ksynafonianu) i flutykazonu propionian, może wchodzić w różne interakcje lekowe, które wymagają szczególnej uwagi ze strony personelu medycznego. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji dla obu substancji czynnych wchodzących w skład preparatu, z uwzględnieniem ich znaczenia klinicznego.¹

Interakcje dotyczące salmeterolu

Leki blokujące receptory β-adrenergiczne (β-adrenolityki) mogą znacząco osłabiać lub całkowicie antagonizować działanie salmeterolu. Dotyczy to zarówno leków wybiórczo, jak i niewybiórczo blokujących receptory β-adrenergiczne, które zasadniczo nie powinny być stosowane u pacjentów z astmą, chyba że istnieją inne przyczyny kliniczne uzasadniające ich zastosowanie.²

Jednoczesne stosowanie innych leków działających na receptory β-adrenergiczne może potencjalnie prowadzić do działania addycyjnego, nasilając efekt terapeutyczny oraz ewentualne działania niepożądane.³

Szczególnie istotne są interakcje z silnymi inhibitorami CYP3A4. Badania wykazały, że jednoczesne podawanie ketokonazolu (400 mg raz na dobę, doustnie) i salmeterolu (50 mikrogramów dwa razy na dobę, wziewnie) przez 7 dni powoduje znaczące zwiększenie stężenia salmeterolu w osoczu – 1,4-krotne zwiększenie Cₘₐₓ i aż 15-krotne zwiększenie AUC. Taka interakcja może prowadzić do zwiększenia częstości występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych salmeterolu, takich jak wydłużenie odstępu QTc czy kołatania serca.⁴ Warto zaznaczyć, że pomimo tych interakcji, nie zaobserwowano klinicznie znaczących zmian ciśnienia tętniczego krwi, częstości bicia serca, stężenia glukozy i stężenia potasu we krwi. Jednoczesne podawanie z ketokonazolem nie powodowało również wydłużenia okresu półtrwania w fazie eliminacji salmeterolu ani nie zwiększyło jego kumulacji po podaniu wielokrotnym.⁵

Z uwagi na powyższe, należy unikać jednoczesnego stosowania leku z ketokonazolem, chyba że korzyści przeważają nad potencjalnym zwiększeniem ryzyka wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych salmeterolu. Podobne ryzyko interakcji dotyczy prawdopodobnie również innych silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak itrakonazol, telitromycyna czy rytonawir.⁶

W przypadku inhibitorów CYP3A4 o umiarkowanej sile działania, takich jak erytromycyna, interakcje są mniej nasilone. Badania wykazały, że jednoczesne podawanie erytromycyny (500 mg trzy razy na dobę, doustnie) i salmeterolu (50 mikrogramów dwa razy na dobę, wziewnie) przez 6 dni powodowało małe, nieistotne statystycznie zwiększenie ekspozycji na salmeterol (1,4-krotne zwiększenie Cₘₐₓ i 1,2-krotne zwiększenie AUC). Co ważne, jednoczesne podawanie z erytromycyną nie było związane z wystąpieniem ciężkich działań niepożądanych.⁷

Istotne ryzyko interakcji występuje także przy jednoczesnym stosowaniu salmeterolu z pochodnymi ksantyny, steroidami i lekami moczopędnymi. Leki te mogą nasilać potencjalnie ciężką hipokaliemię wywoływaną przez β₂-agonistów. Należy zachować szczególną ostrożność w ostrych, ciężkich przypadkach astmy, kiedy ryzyko tego działania niepożądanego jest zwiększone.⁸

Interakcje dotyczące flutykazonu propionianu

W normalnych warunkach po podaniu wziewnym flutykazonu propionianu, jego stężenie w osoczu krwi jest niewielkie. Wynika to z nasilonego metabolizmu pierwszego przejścia oraz dużego klirensu osoczowego, zależnego od aktywności izoenzymu 3A4 cytochromu P450 w jelicie i wątrobie. Z tego powodu znaczące klinicznie interakcje flutykazonu propionianu są zazwyczaj mało prawdopodobne.⁹

Istotne interakcje mogą jednak wystąpić przy jednoczesnym stosowaniu z silnymi inhibitorami izoenzymu CYP3A4. Badania interakcji flutykazonu propionianu podawanego donosowo zdrowym ochotnikom wykazały, że rytonawir (bardzo silny inhibitor izoenzymu 3A4 cytochromu P450) w dawce 100 mg dwa razy na dobę powoduje kilkusetrotne zwiększenie stężenia flutykazonu propionianu w osoczu. Konsekwencją tego jest znaczące zmniejszenie stężenia kortyzolu w surowicy.¹⁰

Choć brak jest szczegółowych danych dotyczących tej interakcji w odniesieniu do podawanego wziewnie flutykazonu propionianu, można spodziewać się podobnego, znacznego zwiększenia jego stężenia w osoczu. Odnotowano przypadki zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy przy jednoczesnym stosowaniu flutykazonu z rytonawirem. Z tego powodu należy unikać stosowania takiego skojarzenia leków, chyba że oczekiwana korzyść przewyższa ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.¹¹

Podobne interakcje, choć o mniejszym nasileniu, obserwowano z ketokonazolem. W badaniu przeprowadzonym u zdrowych ochotników, ketokonazol (nieco słabszy inhibitor CYP3A niż rytonawir) spowodował zwiększenie ekspozycji na flutykazonu propionian o 150% po podaniu wziewnym pojedynczej dawki. Skutkowało to większym zmniejszeniem stężenia kortyzolu w osoczu w porównaniu do podania samego flutykazonu propionianu.¹²

Jednoczesne stosowanie flutykazonu z innymi silnymi inhibitorami CYP3A, takimi jak itrakonazol i produkty lecznicze zawierające kobicystat, a także z inhibitorami CYP3A o umiarkowanej sile działania, jak erytromycyna, może również spowodować zwiększenie ekspozycji ogólnoustrojowej na flutykazonu propionian i zwiększyć ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych. W tych przypadkach zalecana jest ostrożność i jeśli to możliwe, należy unikać długotrwałego stosowania takich kombinacji lekowych.¹³

Interakcje z alkoholem

W dostępnych źródłach naukowych brak jest szczegółowych danych dotyczących bezpośrednich interakcji preparatu Fluticomb z alkoholem. Jednakże, z uwagi na ogólne zasady farmakoterapii, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu i stosowaniu wziewnych preparatów zawierających glikokortykosteroidy i długo działające β₂-mimetyki.

Alkohol może potencjalnie:

• Nasilać ogólnoustrojowe działania niepożądane flutykazonu propionianu (szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu z inhibitorami CYP3A4)
• Zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony układu nerwowego
• Potencjalnie zwiększać ryzyko arytmii przy jednoczesnym stosowaniu z salmeterolem

Z tych względów zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu lub całkowitą abstynencję podczas terapii preparatem Fluticomb, szczególnie u pacjentów stosujących wysokie dawki leku lub leczonych dodatkowo inhibitorami CYP3A4.

Tabela interakcji lekowych i ich znaczenie kliniczne