Wpływ fluoresceiny na płodność, ciążę i laktację

Ocena wpływu produktu leczniczego Fluorescite (100 mg/ml roztwór do wstrzykiwań) na płodność, przebieg ciąży oraz karmienie piersią wymaga szczególnej uwagi ze strony lekarzy kwalifikujących pacjentki do badań z użyciem tego środka diagnostycznego. Fluoresceina w postaci sodu fluoresceiny zawarta w produkcie leczniczym Fluorescite stosowana jest najczęściej podczas badań angiograficznych naczyń siatkówki i wymaga właściwego postępowania w przypadku specyficznych grup pacjentek.¹

Stosowanie fluoresceiny w okresie ciąży

Dostępne dane dotyczące stosowania produktu Fluorescite 100 mg/ml roztwór do wstrzykiwań u kobiet w ciąży są bardzo ograniczone lub nie istnieją. Baza wiedzy na temat bezpieczeństwa stosowania sodu fluoresceiny u ciężarnych nie jest wystarczająca do jednoznacznego określenia ryzyka dla płodu, dlatego należy zachować szczególną ostrożność. Przeprowadzone badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania teratogennego fluoresceiny, co stanowi pewną wskazówkę dotyczącą bezpieczeństwa, jednak nie eliminuje potencjalnego ryzyka u ludzi.²

Zgodnie z zasadą zachowania maksymalnej ostrożności w przypadku prowadzenia diagnostyki u kobiet ciężarnych, zaleca się unikanie stosowania produktu Fluorescite 100 mg/ml roztwór do wstrzykiwań w okresie ciąży. Jeśli wykonanie angiografii fluoresceinowej jest niezbędne, należy dokładnie rozważyć stosunek potencjalnych korzyści z przeprowadzenia badania do możliwego ryzyka dla rozwijającego się płodu.³

Fluoresceina podczas karmienia piersią

Na podstawie dostępnych danych klinicznych stwierdzono, że fluoresceina sodowa przenika do mleka kobiecego po podaniu ogólnoustrojowym. Obecność substancji w mleku utrzymuje się przez okres do 7 dni po wykonaniu badania diagnostycznego. Ze względu na to, że nie można wykluczyć potencjalnego zagrożenia dla karmionego piersią dziecka, konieczne jest wprowadzenie odpowiednich środków ostrożności.⁴

U pacjentek karmiących piersią, które muszą poddać się angiografii fluoresceinowej z użyciem produktu Fluorescite, należy zalecić czasowe przerwanie karmienia piersią na okres 7 dni po wykonaniu badania. W tym czasie matka powinna regularnie odciągać pokarm, który należy wylewać, nie podając go dziecku. Po upływie 7 dni od badania, gdy fluoresceina zostanie w całości wyeliminowana z organizmu, możliwe jest bezpieczne wznowienie karmienia piersią.⁵

Wpływ fluoresceiny na płodność

W odniesieniu do wpływu fluoresceiny podawanej dożylnie na płodność, należy zaznaczyć, że brak jest danych klinicznych w tym zakresie. Do chwili obecnej nie przeprowadzono ukierunkowanych badań naukowych, które oceniałyby potencjalny wpływ fluoresceiny podawanej drogą dożylną na zdolności rozrodcze zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Z tego powodu nie można jednoznacznie określić, czy Fluorescite 100 mg/ml roztwór do wstrzykiwań może wpływać na płodność u ludzi.⁶

Zalecenia praktyczne dla lekarzy

W praktyce klinicznej, przed przeprowadzeniem angiografii fluoresceinowej z zastosowaniem produktu Fluorescite 100 mg/ml u kobiet w wieku rozrodczym, należy:

• Wykluczyć ciążę przed podaniem produktu leczniczego
• Poinformować pacjentkę o potencjalnym ryzyku związanym z zastosowaniem fluoresceiny w okresie ciąży
• W przypadku kobiet karmiących piersią, przekazać szczegółowe instrukcje dotyczące konieczności przerwania karmienia na okres 7 dni po badaniu
• Wyjaśnić konieczność odciągania i wylewania pokarmu w okresie eliminacji fluoresceiny z organizmu
• Rozważyć alternatywne metody diagnostyczne, jeżeli ryzyko związane z ekspozycją na fluoresceinę przewyższa potencjalne korzyści z badania

Dokładna edukacja pacjentki oraz właściwa dokumentacja przekazanych informacji stanowią kluczowe elementy postępowania lekarskiego w przypadku stosowania fluoresceiny u kobiet w okresie ciąży lub karmienia piersią.⁷