diagnostyka angiograficzna dna oka
Wskazanie
Diagnostyka angiograficzna dna oka to specjalistyczna procedura okulistyczna polegająca na wykonaniu serii zdjęć dna oka po uprzednim podaniu barwnika dożylnie. Badanie to pozwala na dokładną ocenę naczyń krwionośnych siatkówki, naczyniówki oraz tarczy nerwu wzrokowego. Jest kluczowe w diagnostyce wielu schorzeń okulistycznych, szczególnie tych związanych z nieprawidłowościami naczyniowymi.
Wskazaniami do wykonania angiografii dna oka są: retinopatia cukrzycowa, zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem (AMD), niedrożność naczyń żylnych lub tętniczych siatkówki, choroby zapalne naczyń siatkówki, a także podejrzenie nowotworów wewnątrzgałkowych. Badanie to jest również niezbędne przy kwalifikacji pacjentów do leczenia iniekcjami doszklistkowymi czy laseroterapii.
W Polsce najczęściej stosowanym barwnikiem w angiografii jest fluoresceina (angiografia fluoresceinowa – AF), rzadziej zieleń indocyjaninowa (angiografia indocyjaninowa – ICGA). Badanie wykonuje się przy użyciu specjalistycznego sprzętu – funduskamery z odpowiednimi filtrami i oprogramowaniem. W niektórych ośrodkach dostępna jest również angiografia OCT, będąca nieinwazyjną alternatywą dla klasycznej angiografii.
Największe trudności podczas diagnostyki angiograficznej dna oka związane są z potencjalnymi reakcjami alergicznymi na podany barwnik (od łagodnych, jak nudności, po ciężkie reakcje anafilaktyczne), koniecznością dobrej współpracy pacjenta podczas badania (unieruchomienie głowy, utrzymanie oka otwartego) oraz prawidłową interpretacją uzyskanych obrazów, która wymaga dużego doświadczenia klinicznego. Dodatkowym utrudnieniem może być zmętnienie ośrodków optycznych oka (np. zaćma), które pogarsza jakość uzyskanych obrazów.
Leki stosowane w trakcie lub po diagnostyce angiograficznej to głównie preparaty rozszerzające źrenice (np. Tropicamidum WZF, Mydrum), krople znieczulające (np. Alcaine, Proxymetacain WZF) oraz – w razie wystąpienia reakcji alergicznych – leki przeciwalergiczne (np. Clemastin, Phenazolinum). W przypadku wykrycia zmian wymagających leczenia, w zależności od diagnozy stosuje się iniekcje doszklistkowe leków anty-VEGF (np. Eylea, Lucentis, Avastin) lub steroidy (np. Ozurdex).