Działania niepożądane
Fervex malinowy (500 mg + 200 mg + 25 mg)/sasz.

Fervex o smaku malinowym zawiera paracetamol (500 mg), kwas askorbinowy (200 mg) oraz maleinian feniraminy (25 mg), które mogą wywoływać liczne działania niepożądane. Maleinian feniraminy, jako lek przeciwhistaminowy, najczęściej powoduje uspokojenie lub senność, szczególnie na początku terapii, oraz objawy antycholinergiczne takie jak suchość błon śluzowych, zaparcia, zaburzenia akomodacji, rozszerzenie źrenic, kołatanie serca, ryzyko zatrzymania moczu i niedociśnienie ortostatyczne. Ponadto feniramina może wywoływać zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, zaburzenia pamięci i koncentracji, zaburzenia koordynacji ruchowej, drżenia), reakcje psychiczne (niepokój ruchowy, nerwowość, bezsenność) oraz rzadkie, ale poważne reakcje skórne i alergiczne, w tym rumień, pokrzywkę, obrzęk Quinckego i wstrząs anafilaktyczny. Feniramina może także wpływać na układ krwiotwórczy, powodując leukocytopenię, neutropenię, małopłytkowość oraz niedokrwistość hemolityczną.

Działania niepożądane leku Fervex o smaku malinowym

Lek Fervex o smaku malinowym, zawierający paracetamol (500 mg), kwas askorbowy (200 mg) i maleinian feniraminy (25 mg), może powodować szereg działań niepożądanych, które należy rozważyć przy jego przepisywaniu i stosowaniu w praktyce klinicznej. Działania niepożądane zależą głównie od składników aktywnych leku, szczególnie maleinianu feniraminy (będącego lekiem przeciwhistaminowym) oraz paracetamolu. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę działań niepożądanych z uwzględnieniem ich nasilenia, częstotliwości występowania oraz charakterystyki klinicznej.1

Działania niepożądane związane z feniraminą

Maleinian feniraminy, jako składnik przeciwhistaminowy, może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które podzielono na następujące kategorie:2

Działania neurowegetatywne

  • Uspokojenie lub senność – zwykle bardziej nasilone w początkowej fazie leczenia. Jest to jeden z najczęstszych objawów związanych z działaniem przeciwhistaminowym.3
  • Objawy antycholinergiczne – wynikające z blokady receptorów muskarynowych:
    • Suchość błon śluzowych
    • Zaparcia
    • Zaburzenia akomodacji
    • Rozszerzenie źrenic
    • Kołatanie serca
    • Ryzyko zatrzymania moczu

    4

  • Niedociśnienie ortostatyczne – spadek ciśnienia tętniczego krwi przy zmianie pozycji ciała z leżącej lub siedzącej na stojącą.5
  • Zaburzenia neurologiczne:
    • Zaburzenia równowagi
    • Zawroty głowy
    • Zaburzenia pamięci lub koncentracji uwagi (występują częściej u pacjentów w wieku podeszłym)

    6

  • Zaburzenia motoryczne:
    • Zaburzenia koordynacji ruchowej
    • Drżenia

    7

  • Zaburzenia świadomości:
    • Splątanie
    • Omamy

    8

  • Objawy pobudzenia (rzadziej występujące):
    • Niepokój ruchowy
    • Nerwowość
    • Bezsenność

    9

Reakcje nadwrażliwości związane z feniraminą

Reakcje te występują rzadko, lecz mogą mieć poważny przebieg:10

  • Objawy skórne:
    • Rumień
    • Świąd
    • Wyprysk
    • Plamica
    • Pokrzywka

    11

  • Obrzęki:
    • Obrzęk różnego pochodzenia
    • Obrzęk Quinckego (rzadziej)

    12

  • Wstrząs anafilaktyczny – najcięższa postać reakcji alergicznej zagrażająca życiu.13

Działania hematologiczne związane z feniraminą

Feniramina może wpływać na układ krwiotwórczy, powodując:14

  • Leukocytopenię – zmniejszenie liczby leukocytów we krwi obwodowej
  • Neutropenię – zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych
  • Małopłytkowość – zmniejszenie liczby płytek krwi
  • Niedokrwistość hemolityczną – niedokrwistość wywołana nadmiernym rozpadem krwinek czerwonych

15

Działania niepożądane związane z paracetamolem

Paracetamol, jako składnik przeciwbólowy i przeciwgorączkowy, może powodować następujące działania niepożądane:16

  • Reakcje nadwrażliwości (rzadkie, ale potencjalnie poważne):
    • Wstrząs anafilaktyczny
    • Obrzęk Quinckego
    • Rumień
    • Pokrzywka
    • Wysypka skórna

    17

  • Zaburzenia hematologiczne (wyjątkowo rzadkie):
    • Małopłytkowość
    • Leukocytopenia
    • Neutropenia

    18

Uwaga kliniczna: W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości na paracetamol, należy natychmiast zaprzestać podawania leku Fervex o smaku malinowym oraz innych leków zawierających paracetamol.19

Tabela działań niepożądanych leku Fervex o smaku malinowym

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Związane ze składnikiem Charakterystyka kliniczna
Ośrodkowy układ nerwowy Uspokojenie lub senność Często Feniramina Bardziej nasilone w początkowym okresie leczenia
Splątanie, omamy Niezbyt często Feniramina Mogą wymagać odstawienia leku
Układ autonomiczny (antycholinergiczne) Suchość błon śluzowych Często Feniramina Może powodować dyskomfort
Zaburzenia akomodacji, rozszerzenie źrenic Często Feniramina Zaburzenia widzenia, nadwrażliwość na światło
Ryzyko zatrzymania moczu Niezbyt często Feniramina Szczególnie u pacjentów z przerostem prostaty
Układ sercowo-naczyniowy Niedociśnienie ortostatyczne, kołatanie serca Niezbyt często Feniramina Może prowadzić do zawrotów głowy i upadków
Układ nerwowy Zaburzenia równowagi, zawroty głowy Często Feniramina Szczególne ryzyko u osób starszych
Zaburzenia pamięci lub koncentracji Często Feniramina Częściej u osób w wieku podeszłym
Układ motoryczny Zaburzenia koordynacji ruchowej, drżenia Niezbyt często Feniramina Mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie
Zaburzenia psychiczne Niepokój ruchowy, nerwowość, bezsenność Rzadko Feniramina Paradoksalne reakcje pobudzenia
Skóra i reakcje alergiczne Rumień, świąd, pokrzywka, wyprysk, plamica Rzadko Feniramina, Paracetamol Reakcje nadwrażliwości skórnej
Obrzęk Quinckego Bardzo rzadko Feniramina, Paracetamol Zagrażający życiu, wymaga natychmiastowej interwencji
Wstrząs anafilaktyczny Bardzo rzadko Feniramina, Paracetamol Stan zagrożenia życia
Układ krwiotwórczy Leukocytopenia Bardzo rzadko Feniramina, Paracetamol Może zwiększać ryzyko infekcji
Neutropenia Bardzo rzadko Feniramina, Paracetamol Zwiększone ryzyko infekcji bakteryjnych
Małopłytkowość Bardzo rzadko Feniramina, Paracetamol Zwiększone ryzyko krwawień
Niedokrwistość hemolityczna Bardzo rzadko Feniramina Rozpad krwinek czerwonych prowadzący do anemii
Układ pokarmowy Zaparcia Często Feniramina Wynikają z działania antycholinergicznego

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych w ramach systemu monitorowania bezpieczeństwa farmakoterapii. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.20

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181 C, 02-222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

21

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.22

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl