Działania niepożądane
Exbol 75 mg + 650 mg

Lek Exbol, zawierający tramadol chlorowodorek (75 mg) i paracetamol (650 mg), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować w trakcie terapii. Najczęściej obserwowane działania to nudności, zawroty głowy i senność (>10% pacjentów). Istotnym ryzykiem jest rozwój uzależnienia, nawet przy dawkach terapeutycznych, co wymaga indywidualnej oceny pacjenta pod kątem czynników ryzyka oraz czasu trwania terapii. Wśród działań o nieznanej częstości występowania szczególną uwagę zwraca zespół serotoninowy, stan potencjalnie zagrażający życiu. Nagłe odstawienie leku może wywołać objawy odstawienne, takie jak pobudzenie, lęk, bezsenność, drżenie czy objawy ze strony przewodu pokarmowego, a w rzadkich przypadkach napady lęku panicznego i omamy. Bardzo rzadko zgłaszano ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka.

Działania niepożądane leku Exbol (75 mg + 650 mg)

Lek Exbol, zawierający połączenie tramadolu chlorowodorku (75 mg) i paracetamolu (650 mg) w formie tabletek, może powodować szereg działań niepożądanych o różnym stopniu nasilenia i częstości występowania. Monitorowanie działań niepożądanych stanowi istotny element bezpieczeństwa farmakoterapii i wymaga szczególnej uwagi personelu medycznego.1

Najczęściej występujące działania niepożądane

W badaniach klinicznych z zastosowaniem kombinacji paracetamolu i tramadolu najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były: nudności, zawroty głowy i senność, które obserwowano u ponad 10% pacjentów.2

Ryzyko uzależnienia

Istotnym zagrożeniem związanym ze stosowaniem produktu Exbol jest możliwość rozwoju uzależnienia, nawet przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Należy podkreślić, że ryzyko uzależnienia może różnić się w zależności od indywidualnych czynników ryzyka u pacjenta, stosowanej dawki oraz czasu trwania terapii opioidowej.3

Zespół serotoninowy

Wśród działań niepożądanych o nieznanej częstości występowania należy zwrócić szczególną uwagę na zespół serotoninowy, który jest potencjalnie zagrażającym życiu stanem wynikającym z nadmiernej aktywności serotoninergicznej w ośrodkowym układzie nerwowym.4

Objawy odstawienne

Po nagłym odstawieniu leku mogą wystąpić objawy reakcji odstawiennych, podobne do obserwowanych po odstawieniu opiatów. Należą do nich: pobudzenie, lęk, nerwowość, bezsenność, hiperkineza, drżenie oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego. Bardzo rzadko po nagłym odstawieniu tramadolu obserwowano: napady lęku panicznego, silny niepokój, omamy, parestezje, szumy uszne i nietypowe objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego.5

Ciężkie reakcje skórne

Zgłaszano bardzo rzadkie przypadki ciężkich reakcji skórnych związanych ze stosowaniem paracetamolu, w tym zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz osutka krostkowa, które mogą stanowić zagrożenie dla życia pacjenta.6

Zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono szczegółową tabelę działań niepożądanych zgodnie z klasyfikacją częstości ich występowania: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (< 1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Exbol" data-section="Działania niepożądane" title="Poniżej wymieniono działania niepożądane według częstości ich występowania zgodnie z następującą klasyfikacją: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (7

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Hipoglikemia Nieznana Obniżenie poziomu glukozy we krwi, które może być niebezpieczne szczególnie u pacjentów z cukrzycą
Zaburzenia psychiczne Splątanie, zmiany nastroju (lęk, nerwowość, euforia), zaburzenia snu Często Mogą manifestować się jako dezorientacja, problemy z koncentracją i adekwatną oceną sytuacji
Depresja, omamy, koszmary senne Niezbyt często Obniżenie nastroju, zaburzenia percepcji i przeżywanie nieistniejących doznań wzrokowych, słuchowych lub dotykowych
Majaczenie, uzależnienie od leku Rzadko Poważne zaburzenia świadomości z dezorientacją, omamami i pobudzeniem psychoruchowym
Zmiany aktywności, zachowania i zdolności poznawczych Różna (przy stosowaniu tramadolu) Mogą występować zmiany nastroju (zazwyczaj euforia, bardzo rzadko dysforia), zmiany aktywności (zwykle osłabienie, sporadycznie zwyżka) oraz zaburzenia poznawcze i czuciowe
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy, senność Bardzo często Mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Ból głowy, drżenie Często Drżenie może dotyczyć kończyn, szczególnie górnych
Mimowolne skurcze mięśni, parestezje, niepamięć Niezbyt często Parestezje mogą objawiać się jako mrowienie, drętwienie lub uczucie pieczenia skóry
Ataksja, drgawki, omdlenie Rzadko Ataksja objawia się zaburzeniami koordynacji ruchów ciała i chodu
Zaburzenia mowy, zespół serotoninowy Nieznana Zespół serotoninowy to potencjalnie zagrażający życiu stan objawiający się pobudzeniem, halucynacjami, przyspieszeniem rytmu serca, gorączką, nadmiernym poceniem się, drżeniem i sztywnością mięśni
Zaburzenia oka Niewyraźne widzenie, mioza Rzadko Mioza to zwężenie źrenic mogące prowadzić do pogorszenia widzenia w warunkach słabego oświetlenia
Rozszerzenie źrenic Nieznana Może powodować nadwrażliwość na światło
Zaburzenia ucha i błędnika Szum w uszach Niezbyt często Odczuwanie dźwięków przy braku zewnętrznego źródła dźwięku
Zaburzenia serca Kołatanie serca, tachykardia, zaburzenia rytmu serca Niezbyt często Tachykardia to przyspieszenie akcji serca powyżej 100 uderzeń na minutę
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie, uderzenia gorąca Niezbyt często Uderzenia gorąca mogą objawiać się nagłym zaczerwienieniem twarzy i uczuciem gorąca
Niedociśnienie ortostatyczne Nieobserwowane w badaniach klinicznych (dla tramadolu) Spadek ciśnienia tętniczego przy zmianie pozycji ciała z leżącej na stojącą
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność Niezbyt często Subiektywne uczucie trudności w oddychaniu lub braku powietrza
Czkawka Nieznana Mimowolne, gwałtowne skurcze przepony
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Bardzo często Nieprzyjemne uczucie dyskomfortu w żołądku z towarzyszącą potrzebą wymiotowania
Wymioty, zaparcie, suchość jamy ustnej, biegunka, bóle brzucha, niestrawność, wzdęcia Często Zaparcie może prowadzić do dyskomfortu i bólu brzucha
Zaburzenia połykania, smoliste stolce Niezbyt często Smoliste stolce mogą wskazywać na krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Nadmierne pocenie, świąd Często Świąd może być objawem reakcji alergicznej
Odczyny skórne (np. wysypka, pokrzywka) Niezbyt często Manifestacja reakcji alergicznej lub nadwrażliwości na składniki leku
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Albuminuria, zaburzenia oddawania moczu (trudności i ból przy oddawaniu moczu oraz zatrzymanie moczu) Niezbyt często Albuminuria to obecność białka w moczu, mogąca wskazywać na zaburzenia czynności nerek
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Dreszcze, ból w klatce piersiowej Niezbyt często Ból w klatce piersiowej wymaga różnicowania z bólem o podłożu sercowym
Badania diagnostyczne Podwyższenie aktywności aminotransferaz wątrobowych Niezbyt często Może wskazywać na uszkodzenie komórek wątrobowych

Szczególne ostrzeżenia dotyczące działań niepożądanych

Ciężkie reakcje skórne – szczegółowe informacje

Podczas stosowania paracetamolu zgłaszano bardzo rzadkie przypadki ciężkich reakcji skórnych o potencjalnie śmiertelnym przebiegu. Do takich reakcji należą:8

  • Zespół Stevensa-Johnsona (SJS) – ciężka reakcja nadwrażliwości charakteryzująca się zmianami pęcherzowymi na błonach śluzowych i skórze
  • Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) – najcięższa postać skórnych reakcji polekowych, charakteryzująca się rozległym złuszczaniem naskórka
  • Osutka krostkowa – wysypka skórna z obecnością krostek wypełnionych płynem

Zaburzenia hematologiczne

Istnieją doniesienia o przypadkach zaburzeń składu krwi związanych ze stosowaniem paracetamolu, w tym małopłytkowości (zmniejszenie liczby płytek krwi) i agranulocytozy (zmniejszenie liczby granulocytów). Należy jednak podkreślić, że związek przyczynowo-skutkowy z przyjmowaniem paracetamolu nie został jednoznacznie ustalony.9

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi

Po wprowadzeniu tramadolu do obrotu zaobserwowano rzadkie przypadki zaburzenia działania warfaryny, w tym wydłużenie czasu protrombinowego. Istnieją również doniesienia wskazujące, że paracetamol może wywoływać hipoprotrombinemię przy jednoczesnym stosowaniu z lekami typu warfaryna. W innych badaniach nie wykazano jednak wpływu na czas protrombinowy.10

Reakcje alergiczne związane z tramadolem

Rzadko obserwowano reakcje uczuleniowe z objawami ze strony dróg oddechowych (np. duszność, skurcz oskrzeli, świszczący oddech, obrzęk naczynioruchowy) oraz reakcje anafilaktyczne. Odnotowano również zgłoszenia dotyczące zaostrzenia astmy, choć nie ustalono związku przyczynowo-skutkowego.11

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Wszystkie podejrzewane działania niepożądane powinny być zgłaszane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.12

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl