Przedawkowanie
Efectin ER 37,5 37,5 mg
Przedawkowanie wenlafaksyny, dostępnej w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu (Efectin ER) w dawkach 37,5 mg, 75 mg i 150 mg, stanowi poważne zagrożenie dla życia, szczególnie przy dawkach przekraczających 3 g. Charakterystyczne objawy zatrucia obejmują tachykardię (>1000 mg), zaburzenia świadomości od senności do śpiączki (>3000 mg), drgawki (>2000 mg), zmiany w EKG (wydłużenie QT, blok odnogi pęczka Hisa, poszerzenie zespołu QRS przy dawkach >3000 mg), tachykardię komorową, bradykardię, niedociśnienie tętnicze (>2000 mg), hipoglikemię oraz zawroty głowy. Przedawkowanie wenlafaksyny wiąże się z wyższym ryzykiem zgonu niż w przypadku SSRI, choć niższym niż trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, a pacjenci leczeni wenlafaksyną wykazują większe obciążenie czynnikami ryzyka samobójstwa.
Przedawkowanie leku Efectin ER (wenlafaksyna)
Przedawkowanie wenlafaksyny stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Lek Efectin ER, dostępny w dawkach 37,5 mg, 75 mg i 150 mg w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu, zawiera chlorowodorek wenlafaksyny jako substancję czynną, który przy przyjęciu w nadmiernych ilościach może prowadzić do szeregu niebezpiecznych objawów, włącznie ze skutkiem śmiertelnym1.
Kliniczna manifestacja przedawkowania
Na podstawie danych z monitorowania bezpieczeństwa po wprowadzeniu produktu do obrotu, zidentyfikowano charakterystyczny obraz kliniczny przedawkowania wenlafaksyny. Szczególnie niebezpieczne sytuacje odnotowano w przypadkach jednoczesnego spożycia alkoholu i/lub innych leków2. U osób dorosłych objawy ciężkiego zatrucia mogą wystąpić już po przyjęciu około 3 gramów wenlafaksyny3.
Ryzyko śmiertelności w przypadku przedawkowania
Dane z badań retrospektywnych wskazują, że przedawkowanie wenlafaksyny wiąże się z wyższym ryzykiem zgonu w porównaniu do leków z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), jednak niższym niż w przypadku trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych4. Warto zaznaczyć, że badania epidemiologiczne wykazały, iż pacjenci leczeni wenlafaksyną charakteryzują się wyższym obciążeniem czynnikami ryzyka samobójstwa w porównaniu do pacjentów otrzymujących SSRI5. Nie zostało jednoznacznie ustalone, w jakim stopniu zwiększone ryzyko zgonu można przypisać toksyczności samej wenlafaksyny, a w jakim innym czynnikom charakteryzującym populację pacjentów leczonych tym lekiem6.
| Objaw przedawkowania | Opis | Potencjalna dawka wywołująca |
|---|---|---|
| Tachykardia | Przyspieszenie rytmu serca powyżej normy fizjologicznej | Może wystąpić przy dawkach >1000 mg |
| Zaburzenia świadomości | Spektrum od senności do śpiączki | Narastające wraz ze zwiększaniem dawki, śpiączka możliwa przy dawkach >3000 mg |
| Rozszerzenie źrenic | Mydriaza wynikająca z wpływu na układ adrenergiczny | Może wystąpić przy różnych dawkach |
| Drgawki | Napady drgawkowe związane z nadmierną stymulacją ośrodkowego układu nerwowego | Częściej przy dawkach >2000 mg |
| Wymioty | Reakcja układu pokarmowego na toksyczne stężenie leku | Mogą wystąpić przy różnych dawkach |
| Zmiany w EKG | Wydłużenie odstępu QT, blok odnogi pęczka Hisa, poszerzenie zespołu QRS | Bardziej prawdopodobne przy dawkach >3000 mg |
| Tachykardia komorowa | Zagrażająca życiu arytmia pochodzenia komorowego | Może wystąpić przy znacznym przedawkowaniu, szczególnie >3000 mg |
| Bradykardia | Zwolnienie rytmu serca poniżej normy fizjologicznej | Może wystąpić w późniejszych fazach zatrucia |
| Niedociśnienie tętnicze | Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi, mogące prowadzić do wstrząsu | Częściej przy dawkach >2000 mg |
| Hipoglikemia | Obniżenie stężenia glukozy we krwi poniżej wartości prawidłowych | Może wystąpić przy różnych dawkach |
| Zawroty głowy | Zaburzenia równowagi i orientacji przestrzennej | Mogą wystąpić już przy niewielkim przedawkowaniu |
Postępowanie w przypadku przedawkowania
W sytuacji ciężkiego zatrucia wenlafaksyną konieczne jest wdrożenie złożonego leczenia ratunkowego i starannego monitorowania funkcji życiowych pacjenta7. W przypadku podejrzenia przedawkowania leku Efectin ER zaleca się niezwłoczny kontakt z właściwym regionalnym ośrodkiem toksykologii lub specjalistą w zakresie leczenia zatruć8.
Zalecane metody leczenia
W postępowaniu z pacjentem po przedawkowaniu wenlafaksyny należy zastosować następujące działania9:
- Leczenie wspomagające i objawowe – podstawa postępowania z pacjentem zatrutym wenlafaksyną10
- Monitorowanie parametrów życiowych – szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie rytmu serca i innych istotnych funkcji fizjologicznych11
- Płukanie żołądka – może być wskazane, jeżeli zostanie przeprowadzone wkrótce po przyjęciu leku lub u pacjentów prezentujących objawy kliniczne zatrucia12. Należy pamiętać, że wywołanie wymiotów nie jest zalecane, jeśli istnieje ryzyko zachłyśnięcia13
- Podanie węgla aktywowanego – może zmniejszyć wchłanianie substancji czynnej z przewodu pokarmowego14
Nieskuteczne metody leczenia
W przypadku zatrucia wenlafaksyną następujące metody prawdopodobnie nie będą skuteczne15:
- Wymuszona diureza – zwiększenie objętości wydalanego moczu nie prowadzi do istotnego zwiększenia eliminacji wenlafaksyny
- Dializa – wenlafaksyna i jej aktywny metabolit nie są efektywnie usuwane tą metodą
- Hemoperfuzja – technika oczyszczania krwi nie wykazuje wysokiej skuteczności w usuwaniu wenlafaksyny
- Transfuzja wymienna – wymiana osocza lub krwi pacjenta nie jest zalecana z powodu braku dowodów na skuteczność
Warto podkreślić, że dla wenlafaksyny nie jest znane swoiste antidotum16, co dodatkowo podkreśla wagę szybkiego wdrożenia odpowiedniego leczenia objawowego i wspomagającego w przypadku przedawkowania tego leku.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania