Działania niepożądane leku Combodiab (50 mg sytagliptyny + 850 mg metforminy)

Lek Combodiab, zawierający sytagliptynę (50 mg) i metforminę (850 mg), podlega szczegółowemu monitorowaniu bezpieczeństwa klinicznego. Mimo że nie prowadzono specyficznych badań klinicznych dla samego produktu Combodiab, wykazano jego biorównoważność z jednoczesnym podawaniem sytagliptyny i metforminy jako osobnych preparatów.¹

Profil bezpieczeństwa ogólny

Profil bezpieczeństwa leku Combodiab obejmuje działania niepożądane raportowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu. Wśród poważnych działań niepożądanych zgłaszano zapalenie trzustki oraz reakcje nadwrażliwości. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hipoglikemii, które wzrasta w przypadku leczenia skojarzonego z pochodnymi sulfonylomocznika (13,8%) lub insuliną (10,9%).²

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania w następujący sposób:<sup data-drug="Combodiab" data-section="Działania niepożądane" title="Częstości występowania określono jako występujące: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do < 1/10); niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100); rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000); bardzo rzadko (3

• Bardzo często: ≥ 1/10 przypadków
• Często: ≥ 1/100 do < 1/10 przypadków
• Niezbyt często: ≥ 1/1000 do < 1/100 przypadków
• Rzadko: ≥ 1/10 000 do < 1/1000 przypadków
• Bardzo rzadko: < 1/10 000 przypadków
• Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

* Działania niepożądane zgłaszane po wprowadzeniu sitagliptyny z metforminą do obrotu.
† Wymagające szczególnej uwagi, opisane w ostrzeżeniach.
‡ Potwierdzone w badaniu bezpieczeństwa sercowo-naczyniowego TECOS.

Szczegółowe informacje na temat wybranych działań niepożądanych

Działania niepożądane w terapii skojarzonej

Obserwowano zwiększoną częstość występowania niektórych działań niepożądanych przy stosowaniu sytagliptyny i metforminy w terapii skojarzonej z innymi lekami przeciwcukrzycowymi. Do najważniejszych zaliczamy:⁴

• Hipoglikemia – występuje bardzo często w leczeniu skojarzonym z pochodnymi sulfonylomocznika lub insuliną
• Zaparcia – występują często przy stosowaniu z pochodnymi sulfonylomocznika
• Obrzęki obwodowe – występują często przy stosowaniu z pioglitazonem
• Ból głowy i suchość w ustach – występują niezbyt często przy stosowaniu z insuliną

Działania niepożądane sytagliptyny w monoterapii

W badaniach dotyczących porównania sytagliptyny stosowanej w monoterapii w dawce 100 mg raz na dobę do placebo, odnotowano następujące działania niepożądane:⁵

• Ból głowy
• Hipoglikemia
• Zaparcia
• Zawroty głowy

Ponadto, u pacjentów leczonych sytagliptyną z częstością co najmniej 5% raportowano zakażenia górnych dróg oddechowych oraz zapalenie błony śluzowej nosogardła. Z częstością niezbyt często (>0,5% większą niż w grupie kontrolnej) występowały zapalenie kości i stawów oraz ból kończyn. ^{0,5% większą u pacjentów leczonych sytagliptyną niż w grupie kontrolnej).”>6}

Działania niepożądane metforminy

Objawy ze strony układu pokarmowego są bardzo często raportowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu metforminy do obrotu. Typowe działania niepożądane metforminy obejmują:⁷

• Objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, utrata apetytu) – występują najczęściej na początku leczenia i zazwyczaj ustępują samoistnie
• Metaliczny posmak w ustach – występuje często
• Kwasica mleczanowa – bardzo rzadko
• Zaburzenia czynności wątroby i zapalenie wątroby – bardzo rzadko
• Reakcje skórne (pokrzywka, rumień, świąd) – bardzo rzadko

Długotrwałe leczenie metforminą może prowadzić do zmniejszenia wchłaniania witaminy B12, co bardzo rzadko może skutkować klinicznie istotnym niedoborem witaminy B12, manifestującym się jako niedokrwistość megaloblastyczna.⁸

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

W badaniach klinicznych z zastosowaniem produktu Combodiab u dzieci i młodzieży w wieku 10-17 lat z cukrzycą typu 2, profil działań niepożądanych był zasadniczo porównywalny z profilem obserwowanym u dorosłych. Istotna różnica dotyczy zwiększonego ryzyka hipoglikemii u dzieci i młodzieży bez względu na przyjmowanie insuliny bazowej.⁹

Badanie bezpieczeństwa sercowo-naczyniowego TECOS

Badanie TECOS (Trial Evaluating Cardiovascular Outcomes with Sitagliptin) dostarczyło ważnych danych dotyczących bezpieczeństwa sercowo-naczyniowego sytagliptyny. Przeprowadzono je z udziałem 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną w dawce 100 mg na dobę (lub 50 mg na dobę przy eGFR ≥ 30 i < 50 ml/min/1,73 m²) oraz 7339 pacjentów otrzymujących placebo.<sup data-drug="Combodiab" data-section="Działania niepożądane" title="Do badania TECOS (ang. TECOS, Trial Evaluating Cardiovascular Outcomes with Sitagliptin), oceniającego wpływ sitagliptyny na układ sercowo-naczyniowy włączono 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną w dawce 100 mg na dobę (lub 50 mg na dobę, jeśli wartość początkowa eGFR wynosi ≥ 30-i 10

Wyniki badania wykazały, że całkowita częstość występowania ciężkich działań niepożądanych u pacjentów otrzymujących sytagliptynę była podobna do tej obserwowanej u pacjentów otrzymujących placebo.¹¹

W zakresie ryzyka hipoglikemii zaobserwowano:¹²

• U pacjentów stosujących na początku badania insulinę i/lub sulfonylomocznik:
  • Ciężka hipoglikemia w grupie sytagliptyny: 2,7%
  • Ciężka hipoglikemia w grupie placebo: 2,5%
• U pacjentów niestosujących na początku badania insuliny i/lub sulfonylomocznika:
  • Ciężka hipoglikemia w grupie sytagliptyny: 1,0%
  • Ciężka hipoglikemia w grupie placebo: 0,7%

Częstość występowania obiektywnie potwierdzonych przypadków zapalenia trzustki w grupie leczonej sytagliptyną wynosiła 0,3%, a w grupie placebo 0,2%.¹³

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po wprowadzeniu leku Combodiab do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego.¹⁴

Działania niepożądane należy zgłaszać za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:¹⁵

• Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
• Tel.: +48 22 49-21-301
• Fax: +48 22 49-21-309
• Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.¹⁶