Przeciwwskazania stosowania leku ADDIPHOS

Lek ADDIPHOS w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji, zawierający mieszaninę fosforanów (potasu diwodorofosforan, disodu fosforan dwuwodny) oraz potasu wodorotlenek, posiada ściśle określone przeciwwskazania, których przestrzeganie jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta. Koncentrat fosforanowy o wysokiej osmolalności (3200 mOsm/kg wody) i pH w zakresie 6,2-6,5 wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu, a w określonych stanach klinicznych jego podawanie jest bezwzględnie przeciwwskazane.¹

Stany kliniczne wykluczające stosowanie leku

Produktu leczniczego ADDIPHOS nie należy stosować u następujących grup pacjentów:²

• Pacjenci z hiperkaliemią związaną z niewydolnością nadnerczy – nadmierne stężenie potasu we krwi przy współistniejącej dysfunkcji nadnerczy stanowi bezwzględne przeciwwskazanie ze względu na zawartość 1,5 mmol potasu (59 mg) w każdym mililitrze koncentratu³
• Osoby z niewydolnością nerek – zaburzenia funkcji nerek prowadzą do upośledzenia wydalania elektrolitów, w tym fosforanów i potasu, przez co podawanie ADDIPHOS może prowadzić do niebezpiecznej hiperfosfatemii i hiperkaliemii⁴
• Pacjenci w stanie wstrząsu – zaburzenia hemodynamiczne i perfuzji narządowej w stanie wstrząsu mogą prowadzić do nagromadzenia elektrolitów w organizmie i pogorszenia funkcji nerek, co zwiększa ryzyko powikłań związanych z podaniem produktu ADDIPHOS⁵
• Pacjenci w stanie odwodnienia – odwodnienie organizmu może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych i hemodynaamicznych, które mogą ulec nasileniu po podaniu koncentratu ADDIPHOS zawierającego znaczne ilości elektrolitów⁶

Uzasadnienie przeciwwskazań w kontekście składu leku

Szczególne ryzyko związane ze stosowaniem produktu ADDIPHOS wynika z jego składu elektrolitowego. Każdy mililitr koncentratu zawiera:⁷

Powyższe stężenia jonów w preparacie ADDIPHOS wyjaśniają przeciwwskazania do jego stosowania u pacjentów z zaburzeniami gospodarki elektrolitowej, szczególnie z hiperkaliemią i w stanach mogących prowadzić do zaburzeń homeostazy elektrolitowej (niewydolność nerek, wstrząs, odwodnienie). W tych stanach klinicznych podawanie dodatkowych ilości potasu, sodu i fosforanów może prowadzić do zagrożenia życia pacjenta.⁸

Konsekwencje nieprzestrzegania przeciwwskazań

Podanie produktu ADDIPHOS pacjentom z wymienionymi przeciwwskazaniami może prowadzić do szeregu poważnych powikłań:

• Zaburzenia rytmu serca – związane z hiperkaliemią, mogące prowadzić do zagrożenia życia
• Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej – wynikające z nadmiernego stężenia fosforanów
• Pogorszenie funkcji nerek – u pacjentów z istniejącą niewydolnością nerek
• Zaburzenia hemodynamiczne – szczególnie u pacjentów we wstrząsie i odwodnionych

Kiedy odradzić stosowanie leku

Lekarz powinien odradzić stosowanie produktu ADDIPHOS w następujących okolicznościach:

1. Przy braku możliwości monitorowania stężenia elektrolitów (potasu, sodu, fosforanów) w surowicy pacjenta
2. W przypadku podejrzenia lub stwierdzenia niewydolności nadnerczy bez odpowiedniego leczenia przyczynowego
3. U pacjentów z ostrą niewydolnością nerek lub przewlekłą chorobą nerek w zaawansowanym stadium
4. W sytuacjach klinicznych przebiegających z niestabilnością hemodynamiczną (wstrząs różnego pochodzenia)
5. U pacjentów z objawami odwodnienia przed odpowiednią korektą zaburzeń wodno-elektrolitowych

Decyzja o zastosowaniu produktu ADDIPHOS zawsze powinna być poprzedzona wnikliwą oceną stanu klinicznego pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji nerek i gospodarki elektrolitowej.⁹