Działania niepożądane
Acarizax 12 SQ-HDM

ACARIZAX, zawierający standaryzowany wyciąg alergenowy roztoczy kurzu domowego Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae (12 SQ-HDM), jest stosowany w immunoterapii swoistej alergicznego nieżytu nosa i astmy alergicznej. Profil bezpieczeństwa leku charakteryzuje się głównie łagodnymi do umiarkowanych miejscowymi reakcjami alergicznymi, które pojawiają się najczęściej w ciągu pierwszych dni terapii i ustępują w ciągu minut do godzin. Istnieje jednak ryzyko ciężkich reakcji alergicznych, w tym anafilaksji, obrzęku naczynioruchowego oraz nagłego pogorszenia objawów astmy, co wymaga podania pierwszej dawki pod kontrolą lekarza i monitorowania pacjenta. Produkt nie jest wskazany u dzieci poniżej 12 lat ze względu na ograniczone dane dotyczące bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej.

Działania niepożądane leku ACARIZAX

ACARIZAX (standaryzowany wyciąg alergenowy roztoczy kurzu domowego Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae, 12 SQ-HDM) jako lek immunoterapii swoistej może wywoływać szereg działań niepożądanych, których znajomość jest kluczowa dla bezpiecznego prowadzenia terapii. Działania niepożądane wynikają z mechanizmu działania leku, który modyfikuje odpowiedź układu immunologicznego na alergeny roztoczy kurzu domowego.1

Profil bezpieczeństwa – ogólna charakterystyka

Podstawowym elementem profilu bezpieczeństwa produktu ACARIZAX są łagodne do umiarkowanych miejscowe reakcje alergiczne. Występują one najczęściej w ciągu kilku pierwszych dni leczenia i mogą nawracać w trakcie kontynuacji terapii (zwykle w okresie 1-3 miesięcy). Większość reakcji pojawia się w ciągu 5 minut po podaniu leku i ustępuje w ciągu minut do godzin. Istnieje jednak ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji alergicznych obejmujących jamę ustną i gardło.2

Szczególnie istotna jest informacja o zgłaszanych pojedynczych przypadkach nagłego, ciężkiego pogorszenia objawów astmy. Z tego powodu u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka (np. z niekontrolowaną astmą) nie należy rozpoczynać leczenia produktem ACARIZAX.3

Ciężkie reakcje niepożądane wymagające szczególnej uwagi

W trakcie stosowania produktu ACARIZAX odnotowano przypadki ciężkich systemowych reakcji alergicznych, w tym reakcji anafilaktycznych. Dlatego kluczowym środkiem ostrożności jest podanie pierwszej dawki liofilizatu podjęzykowego pod kontrolą lekarza. Należy pamiętać, że ciężkie, uogólnione reakcje alergiczne mogą wystąpić również po podaniu kolejnych dawek.4

Szczególnie niepokojące objawy, które wymagają natychmiastowego kontaktu z lekarzem to:

  • nagłe pogorszenie objawów astmy
  • ciężkie reakcje ogólnoustrojowe
  • obrzęk naczynioruchowy
  • trudności z przełykaniem
  • trudności z oddychaniem
  • zmiana głosu
  • niedociśnienie tętnicze krwi
  • uczucie pełności w gardle

Odnotowano również przypadki przełomu nadciśnieniowego w wyniku niewydolności oddechowej, które występowały krótko po podaniu produktu ACARIZAX. W takich sytuacjach leczenie powinno być przerwane na stałe lub do czasu, aż lekarz nie zaleci inaczej.5

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Produkt ACARIZAX nie jest wskazany do stosowania u dzieci poniżej 12 lat. Istnieją jedynie ograniczone dane dotyczące pacjentów w wieku 5-11 lat oraz całkowity brak danych dla dzieci poniżej 5 roku życia. Warto podkreślić, że częstość występowania, rodzaj oraz nasilenie działań niepożądanych zgłaszanych u młodzieży (12-17 lat) są podobne do obserwowanych u dorosłych pacjentów.6

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela zawiera działania niepożądane zgłaszane w kontrolowanych placebo badaniach klinicznych, w których oceniano leczenie produktem ACARIZAX u dorosłych pacjentów i młodzieży z alergicznym nieżytem nosa i/lub astmą alergiczną wywoływanymi przez alergeny roztoczy kurzu domowego, oraz działania niepożądane pochodzące ze spontanicznych doniesień po wprowadzeniu leku do obrotu.7

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działanie niepożądane Opis i charakterystyka
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Bardzo często (≥1/10) Zapalenie części nosowej gardła Infekcja górnych dróg oddechowych z objawami bólu gardła i nieżytu nosa
Często (≥1/100 do <1/10) Zapalenie oskrzeli Stan zapalny oskrzeli, często z produktywnym kaszlem
Zapalenie gardła, nieżyt nosa, zapalenie zatok Stany zapalne dotyczące górnych dróg oddechowych
Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Zapalenie krtani Stan zapalny krtani mogący powodować chrypkę i kaszel
Zaburzenia układu immunologicznego Niezbyt często Reakcja anafilaktyczna Nagła, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej
Zaburzenia układu nerwowego Często Zaburzenia smaku Zmienione odczuwanie smaków, często zgłaszane po aplikacji liofilizatu
Niezbyt często Zawroty głowy, parestezje Nieprawidłowe odczucia czucia, mrowienie, drętwienie
Zaburzenia oka Często Świąd oczu Uczucie swędzenia w obrębie oczu
Niezbyt często Alergiczne zapalenie spojówek Stan zapalny spojówek o podłożu alergicznym
Zaburzenia ucha i błędnika Bardzo często Świąd uszu Uczucie swędzenia w obrębie uszu
Niezbyt często Uczucie dyskomfortu w uszach Niespecyficzne nieprzyjemne odczucia w obrębie uszu
Zaburzenia serca Niezbyt często Kołatanie serca Subiektywne odczuwanie nieprawidłowego rytmu serca
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Bardzo często Podrażnienie gardła Uczucie dyskomfortu, drapania w gardle
Często Astma Nasilenie objawów astmy oskrzelowej
Kaszel* Odruch kaszlowy jako reakcja na podrażnienie układu oddechowego
Dysfonia Zaburzenia głosu, chrypka
Duszność, ból jamy ustnej i gardła, obrzęk gardła Subiektywne uczucie braku powietrza, ból i obrzęk w obrębie jamy ustnej i gardła
Niezbyt często Przekrwienie błony śluzowej nosa Obrzęk i zaczerwienienie błony śluzowej nosa
Uczucie dyskomfortu w nosie, obrzęk błony śluzowej nosa Nieprzyjemne odczucia i obrzęk w obrębie nosa
Rumień gardła, wyciek wodnisty z nosa, kichanie Zaczerwienienie gardła, wodnisty katar i napady kichania
Uczucie ucisku w gardle, przerost migdałków Nieprzyjemne odczucie ucisku w gardle i powiększenie migdałków
Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Obrzęk krtani, uczucie zatkanego nosa, obrzęk tchawicy Potencjalnie groźne obrzęki dróg oddechowych wymagające natychmiastowej interwencji
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Obrzęk warg, obrzęk ust, świąd jamy ustnej Reakcje miejscowe w obrębie jamy ustnej bezpośrednio związane z aplikacją liofilizatu
Często Ból brzucha, biegunka Dolegliwości żołądkowo-jelitowe
Zaburzenia połykania Trudności w przełykaniu spowodowane obrzękiem lub podrażnieniem
Niestrawność, refluks żołądkowo-przełykowy Zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego
Przeczulica języka, zapalenie języka, świąd warg Reakcje związane z kontaktem liofilizatu z błoną śluzową jamy ustnej
Owrzodzenia w jamie ustnej, ból w jamie ustnej, świąd języka Miejscowe reakcje zapalne w jamie ustnej
Nudności, uczucie dyskomfortu w jamie ustnej, rumień śluzówki jamy ustnej, parestezje w obrębie jamy ustnej, zapalenie jamy ustnej, obrzęk języka, wymioty Szereg reakcji miejscowych i ogólnoustrojowych związanych z ekspozycją na alergen
Niezbyt często Suchość w jamie ustnej Zmniejszenie wydzielania śliny
Ból warg, owrzodzenie warg Miejscowe reakcje zapalne w obrębie warg
Podrażnienie przełyku Stan zapalny błony śluzowej przełyku
Pęcherze na śluzówce jamy ustnej Pęcherzowe zmiany zapalne na błonie śluzowej jamy ustnej
Powiększenie ślinianek Obrzęk gruczołów ślinowych
Nadmierne wydzielanie śliny Zwiększone wydzielanie śliny jako reakcja na alergen
Rzadko Eozynofilowe zapalenie przełyku Stan zapalny przełyku z naciekiem eozynofilowym, mogący powodować trudności w połykaniu
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Często Świąd, pokrzywka Reakcje skórne o podłożu alergicznym
Niezbyt często Rumień Zaczerwienienie skóry
Rzadko Obrzęk naczynioruchowy Potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna z szybko narastającym obrzękiem
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Często Uczucie dyskomfortu w klatce piersiowej, uczucie zmęczenia Niespecyficzne dolegliwości ogólne
Niezbyt często Złe samopoczucie, odczucie ciała obcego Ogólne złe samopoczucie, subiektywne uczucie obecności ciała obcego

* Warto zaznaczyć, że w badaniach klinicznych kaszel obserwowano z taką samą częstością występowania u pacjentów stosujących produkt ACARIZAX, jak w grupie pacjentów przyjmujących placebo.8

Postępowanie w przypadku działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia wyraźnych objawów niepożądanych w trakcie leczenia produktem ACARIZAX, lekarz powinien rozważyć podanie leków przeciwalergicznych jako leczenia objawowego.9

Szczególnie istotne jest odpowiednie monitorowanie pacjenta podczas pierwszego podania leku, które powinno odbywać się pod kontrolą lekarza. W przypadku wystąpienia ciężkich reakcji alergicznych konieczne może być natychmiastowe przerwanie leczenia i wdrożenie odpowiedniego postępowania przeciwwstrząsowego.10

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49-21-301, fax: +48 22 49-21-309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.11

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl