Leki w grupie
„leki stosowane w immunoterapii alergenowej”

Immunoterapia alergenowa (ITA), znana również jako odczulanie, to terapia polegająca na podawaniu stopniowo zwiększanych dawek alergenu w celu wywołania tolerancji immunologicznej. Leki stosowane w immunoterapii alergenowej działają poprzez modulację odpowiedzi immunologicznej organizmu, zmniejszając nadwrażliwość na określone alergeny i łagodząc objawy alergii. Mechanizm działania polega na przesunięciu równowagi immunologicznej z dominacji limfocytów Th2 (odpowiedzialnych za reakcje alergiczne) w kierunku limfocytów Th1 oraz indukcji limfocytów T regulatorowych.

Główne grupy preparatów do immunoterapii alergenowej to wyciągi alergenowe standaryzowane, które dzielimy na preparaty do immunoterapii podskórnej (SCIT) oraz podjęzykowej (SLIT). W Polsce dostępne są liczne preparaty komercyjne zawierające standaryzowane alergeny, m.in.: Allergovit, Alutard SQ, Phostal (do podania podskórnego) oraz Staloral, Oralair, Grazax, Acarizax (do podania podjęzykowego).

Do najważniejszych preparatów stosowanych w immunoterapii alergenowej należą wyciągi alergenów roztoczy kurzu domowego (Dermatophagoides pteronyssinus, Dermatophagoides farinae), pyłków traw (mieszanki traw, tymotka łąkowa), drzew (brzoza, olcha), chwastów (bylica), a także jady owadów błonkoskrzydłych (pszczoła miodna, osa pospolita).

Największą zaletą immunoterapii alergenowej jest jej przyczynowy charakter – jako jedyna metoda leczenia alergii wpływa na naturalny przebieg choroby, a nie tylko łagodzi objawy. Skuteczna immunoterapia zmniejsza zapotrzebowanie na leki objawowe, poprawia jakość życia pacjentów i może zapobiegać rozwojowi nowych uczuleń oraz progresji choroby, np. przejściu od alergicznego nieżytu nosa do astmy oskrzelowej.

Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem immunoterapii alergenowej obejmują ryzyko wystąpienia reakcji niepożądanych, w tym reakcji miejscowych (obrzęk, świąd, zaczerwienienie w miejscu podania) oraz ogólnoustrojowych (od łagodnych objawów, jak pokrzywka, po ciężkie reakcje anafilaktyczne). Dlatego immunoterapia podskórna powinna być prowadzona wyłącznie przez doświadczonych specjalistów, z zachowaniem 30-minutowej obserwacji pacjenta po podaniu preparatu i z dostępem do sprzętu ratunkowego.

Immunoterapia alergenowa dzieli się na dwie główne podgrupy ze względu na drogę podania: immunoterapia podskórna (SCIT) – tradycyjna metoda podawania iniekcji podskórnych, wymagająca regularnych wizyt w gabinecie lekarskim; oraz immunoterapia podjęzykowa (SLIT) – nowsza metoda, polegająca na aplikacji preparatu pod język w warunkach domowych, po początkowym podaniu pierwszej dawki pod nadzorem lekarza. Dodatkowo można wyróżnić formy preparatów: wodne roztwory alergenów, alergeny adsorbowane na wodorotlenku glinu lub fosforanie wapnia (depot) oraz tabletki lub roztwory podjęzykowe.

Lista leków w tej grupie

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl