Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
Rokowania, prognozy i postęp choroby

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (meningitis) jest stanem o wysokiej śmiertelności i ryzyku trwałych powikłań neurologicznych, szczególnie w przypadku bakteryjnego podłoża, gdzie śmiertelność może sięgać nawet 100% bez leczenia, a przy terapii pozostaje na poziomie około 5%. Kluczowymi czynnikami prognostycznymi są młody wiek, płeć męska, zaburzenia świadomości, drgawki, wstrząs, niewydolność oddechowa, przedłużająca się gorączka oraz etiologia, z dominującą rolą Streptococcus pneumoniae jako czynnika negatywnego. W kryptokokowym zapaleniu opon istotne są wysokie miana antygenu (≥1:1024), niskie stężenie glukozy i wysokie mleczanów w PMR, wodogłowie oraz zapalenie naczyń OUN. Opóźnienie rozpoczęcia leczenia powyżej 3 dni (AOR=4,24, p=0,001) oraz brak stosowania deksametazonu (AOR=2,33, p=0,002) znacząco pogarszają rokowanie. Choroby współistniejące, zwłaszcza przewlekła choroba wątroby (OR=3,583, p=0,013) i nowotwory złośliwe, zwiększają śmiertelność. Wskaźnik śmiertelności w gruźliczym zapaleniu opon wynosi 24,7% (95%CI: 18,7-31,9), a powikłania neurologiczne u 50,9% przeżyłych.

Wprowadzenie do prognozy zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (meningitis) stanowi poważny stan kliniczny związany z infekcją ośrodkowego układu nerwowego, który charakteryzuje się wysoką śmiertelnością i ryzykiem trwałych powikłań neurologicznych. Skuteczne przewidywanie rokowania ma kluczowe znaczenie dla optymalnego postępowania terapeutycznego i wczesnej identyfikacji pacjentów z grupy wysokiego ryzyka.12

W przypadku nieleczonego bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych śmiertelność zbliża się do 100%, a nawet przy optymalnym leczeniu choroba ta wiąże się ze znaczącą chorobowością i śmiertelnością. Wczesna identyfikacja pacjentów zagrożonych niekorzystnym rokowaniem jest niezbędna do wdrożenia odpowiedniego leczenia i potencjalnego zapobiegania powikłaniom.31

Wskaźniki prognostyczne w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych

Czynniki demograficzne i kliniczne

Badania zidentyfikowały szereg istotnych czynników prognostycznych związanych z podwyższonym ryzykiem zgonu lub trwałych powikłań neurologicznych po przebytym zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych. Do najważniejszych czynników należą:45

  • Młody wiek pacjenta
  • Płeć męska
  • Zaburzenia świadomości lub śpiączka przy przyjęciu
  • Drgawki w trakcie choroby
  • Wstrząs lub niewydolność krążenia obwodowego
  • Ciężka niewydolność oddechowa
  • Przedłużająca się gorączka
  • Przedłużające się napady drgawkowe

56

Powyższe parametry kliniczne wskazują na ciężki przebieg choroby w fazie ostrej, co przyczynia się do zwiększonej śmiertelności związanej z zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych i długotrwałych powikłań neurologicznych.6

Czynnik etiologiczny jako wskaźnik prognostyczny

Istotnym czynnikiem prognostycznym jest również patogen wywołujący zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. Streptococcus pneumoniae okazał się szczególnie istotnym negatywnym czynnikiem prognostycznym, sugerującym większą zjadliwość tego gatunku w porównaniu z innymi bakteriami.46

W przypadku kryptokokowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, wyższe miana antygenu kryptokokowego w surowicy (≥1:1024) wskazują na gorsze rokowanie. Inne negatywne czynniki prognostyczne w tym typie zapalenia opon to niskie stężenie glukozy w płynie mózgowo-rdzeniowym, wysokie stężenie mleczanów w płynie mózgowo-rdzeniowym, wodogłowie oraz zapalenie naczyń ośrodkowego układu nerwowego.7

Czynniki związane z leczeniem

Badania wykazały, że wdrożenie leczenia ma kluczowe znaczenie dla rokowania. Pacjenci, którzy rozpoczęli leczenie z opóźnieniem (ponad 3 dni od wystąpienia objawów), mieli znacząco gorsze wyniki leczenia w porównaniu z tymi, którzy otrzymali wczesną interwencję (iloraz szans skorygowany AOR=4,24, p=0,001).8

Stosowanie deksametazonu okazało się również istotnym czynnikiem wpływającym na rokowanie. Pacjenci, którzy nie otrzymali deksametazonu, wykazywali gorsze wyniki leczenia (AOR=2,33, p=0,002).8

Choroby współistniejące

Obecność chorób współistniejących znacząco wpływa na rokowanie pacjentów z zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych. Badania wykazały, że pacjenci z chorobami współistniejącymi mieli znacznie gorsze rokowanie (AOR=4,21, p≤0,001).8 Szczególnie przewlekła choroba wątroby miała istotny statystycznie związek ze śmiertelnością w analizie wieloczynnikowej (OR=3,583, p=0,013).9

W przypadku kryptokokowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych u pacjentów bez zakażenia HIV, nowotwory złośliwe (p=0,018), gorączka (p=0,031), zaburzenia świadomości (p=0,001), dodatnie posiewy krwi (p≤0,001) i wysokie miano antygenu kryptokokowego w surowicy (1:512) (p=0,021) były związane z wyższą śmiertelnością 90-dniową.10

Modele predykcyjne w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych

W celu wczesnej identyfikacji pacjentów zagrożonych bakteryjnym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych opracowano szereg modeli predykcyjnych. Modele te mogą być pomocne w ocenie prawdopodobieństwa wystąpienia choroby i potencjalnych powikłań.1112

Skuteczność modeli predykcyjnych

Walidacja 23 modeli predykcyjnych w kohorcie 450 pacjentów z podejrzeniem infekcji ośrodkowego układu nerwowego wykazała, że pola pod krzywą ROC (AUC) wahały się od 0,69 do 0,94 (mediana 0,83, zakres międzykwartylowy [IQR] 0,79-0,87). W przypadku dzieci w wieku powyżej 28 dni, AUC wahało się od 0,74 do 0,96 (mediana 0,89, IQR 0,82-0,92), natomiast u noworodków od 0,58 do 0,91 (mediana 0,79, IQR 0,75-0,82).11

Modele predykcyjne wykazały dobre do doskonałych charakterystyki testowe w wykluczaniu bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych u dzieci i mogą być pomocne w diagnostyce pacjentów pediatrycznych z podejrzeniem infekcji ośrodkowego układu nerwowego. Jednak ważne jest podkreślenie, że nie mogą one zastąpić dokładnego wywiadu, badania fizykalnego i testów dodatkowych.1112

Ograniczenia istniejących modeli predykcyjnych

Pomimo zidentyfikowania wielu potencjalnie istotnych czynników prognostycznych dla przewidywania śmiertelności lub powikłań po zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych, niemożność przeprowadzenia analizy zbiorczej sprawia, że dokładna (niezależna) wartość predykcyjna tych czynników pozostaje niepewna. Jakość badań dotyczących czynników prognostycznych jest zróżnicowana, a heterogeniczność danych uniemożliwia konstruowanie całościowych modeli predykcyjnych.1314

Kalibracja tych modeli wykazała istotne przeszacowanie lub niedoszacowanie bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych przez wszystkie modele. Ze względu na dramatyczne konsekwencje przeoczenia tej choroby, wymagana jest czułość na poziomie 100% dla wdrożenia w opiece klinicznej.12

Wskaźniki rokowania w różnych typach zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych

Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych u dzieci jest śmiertelną i wyniszczającą chorobą, z wskaźnikami śmiertelności między 4% a 21%, a powikłania neurologiczne występują u nawet jednej trzeciej osób, które przeżyły. Wczesne rozpoczęcie leczenia ma kluczowe znaczenie dla rokowania, ponieważ opóźnienie w podaniu antybiotyków wiąże się z niekorzystnymi wynikami.12

Wskaźnik śmiertelności w przypadku bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych wynosi około 5%, a długoterminowa zachorowalność, głównie składająca się z utrzymujących się powikłań neurologicznych, wynosi 15%. Do najczęstszych powikłań należą: czuciowo-nerwowy ubytek słuchu, drgawki, problemy motoryczne, wodogłowie i upośledzenie umysłowe, a także bardziej subtelne następstwa, takie jak problemy poznawcze, akademickie i behawioralne.12

Gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

Gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych charakteryzuje się szczególnie złym rokowaniem. W analizie zbiorczej ryzyko zgonu wynosiło 24,7% (95%CI: 18,7-31,9), a ryzyko powikłań neurologicznych wśród osób, które przeżyły, wynosiło 50,9% (95%CI: 40,2-61,5).15

Pacjenci zdiagnozowani w stadium III lub zakażeni wirusem HIV byli znacznie bardziej narażeni na zgon (odpowiednio 64,8% i 53,4%) podczas leczenia. Wczesna diagnoza, szybkie leczenie przeciwgruźlicze i kortykosteroidy są głównymi determinantami wyniku w gruźliczym zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych.15

Kryptokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

W przypadku kryptokokowego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych opracowano spersonalizowane narzędzia do przewidywania ryzyka śmiertelności, takie jak modele PERISKOPE-CM. Modele te dokładnie przewidywały ryzyko śmiertelności wśród pacjentów z kryptokokowym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych związanym z HIV i wykazywały uogólnioną wydajność w różnych warunkach badań w Afryce.16

Śmiertelność w kryptokokowym zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych u pacjentów bez HIV była najwyższa w grupie pacjentów bez przeszczepu narządów (27%) w porównaniu z grupą po przeszczepie narządów (14%) i grupą zakażoną HIV (20%).7

Długoterminowe następstwa zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych

Długoterminowe powikłania neurologiczne są częste u osób, które przeżyły zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. W jednym z badań powikłania neurologiczne przy wypisie były obecne u 24 (34%) pacjentów, a niekorzystny wynik u 19 (25%) i ubytek słuchu (głuchota) u dwóch (3%) osób, które przeżyły bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.17

Powikłania neurologiczne

Długoterminowe powikłania neurologiczne obserwowano u 19/60 (32%) dzieci z bakteryjnym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, przy czym afazja/dysfazja była najczęstsza i występowała u 10 (17%) dzieci.17

W krajach o wysokim dochodzie wskaźnik śmiertelności wynosi około 3-10%, a osoby, które przeżyły zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, są narażone na wysokie ryzyko długoterminowych powikłań neurologicznych powodujących niepełnosprawność, z szacunkami wahającymi się od 20 do 50%.18

Najczęstszymi długoterminowymi powikłaniami neurologicznymi były afazja/dysfazja, a następnie trudności w uczeniu się i izolowana hipotonia/opóźnienie motoryczne.18

Utrata słuchu

Częstość występowania ubytku słuchu (3%) w niektórych badaniach była niższa w porównaniu z wcześniejszymi doniesieniami, gdzie było to najczęstsze powikłanie neurologiczne (14-35%).18

Prognozy w różnych populacjach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami odporności

Pacjenci z zaburzeniami odporności, którzy nie są zakażeni HIV, mają gorsze rokowanie w przypadku zakażeń kryptokokowych. W retrospektywnym badaniu obejmującym 302 pacjentów zdiagnozowanych z kryptokokozą, śmiertelność była najwyższa w grupie pacjentów bez HIV i bez przeszczepu (27%) w porównaniu z grupą po przeszczepie narządów (14%) i grupą zakażoną HIV (20%).7

W innym badaniu wskaźnik śmiertelności był najwyższy wśród pacjentów z hematologicznymi nowotworami złośliwymi (63%), a następnie po przeszczepie narządów miąższowych (50%) i pacjentów z HIV (20%).10

Dzieci vs. dorośli

Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych u dzieci jest śmiertelną i wyniszczającą chorobą, z wskaźnikami śmiertelności między 4% a 21%, a powikłania neurologiczne występują u nawet jednej trzeciej osób, które przeżyły.12

Wskaźnik AUC dla modeli predykcyjnych różnił się między dziećmi a noworodkami. U dzieci powyżej 28 dni życia modele wykazywały lepszą wartość predykcyjną (mediana AUC 0,89) w porównaniu z noworodkami (mediana AUC 0,79).11

Podsumowanie czynników prognostycznych

Na podstawie przeglądu dostępnych danych dotyczących prognozowania wyników zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych można zidentyfikować następujące kluczowe czynniki prognostyczne:

  • Czynniki demograficzne: młody wiek, płeć męska
  • Czynniki kliniczne: zaburzenia świadomości, drgawki, wstrząs, niewydolność oddechowa, przedłużająca się gorączka
  • Czynnik etiologiczny: S. pneumoniae wiąże się z gorszym rokowaniem
  • Parametry diagnostyczne: niskie stężenie glukozy w płynie mózgowo-rdzeniowym, wysokie stężenie białka, wysokie miano antygenu w przypadku zakażeń kryptokokowych
  • Czas do rozpoczęcia leczenia: opóźnienie >3 dni wiąże się z gorszym rokowaniem
  • Stosowanie kortykosteroidów: brak zastosowania deksametazonu pogarsza rokowanie
  • Choroby współistniejące: obecność chorób towarzyszących, szczególnie przewlekłych chorób wątroby i nowotworów
  • Status immunologiczny: zakażenie HIV lub inne zaburzenia odporności

45810

Wczesne rozpoznanie i szybkie wdrożenie odpowiedniego leczenia pozostają kluczowymi determinantami korzystnego rokowania w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych. Modele prognostyczne mogą wspomagać decyzje kliniczne, ale nie mogą zastąpić dokładnej oceny klinicznej i odpowiedniej diagnostyki.1119

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl

Materiały źródłowe

  • #1 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies
    https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2921388/
    Bacterial meningitis (BM) is a severe infection responsible for high mortality and disabling sequelae. Early identification of patients at high risk of these outcomes is necessary to prevent their occurrence by adequate treatment as much as possible. For this reason, several prognostic models have been developed. The objective of this study is to summarize the evidence regarding prognostic factors predicting death or sequelae due to BM in children 0-18 years of age. […] The mortality rate is approximately 5%, and the long-term morbidity, mainly consisting of persistent neurological sequelae, is 15%. Sensorineural hearing loss, seizures, motor problems, hydrocephalus and mental retardation, as well as more subtle outcomes like cognitive, academic and behavioral problems are observed in post-meningitis children.
  • #2 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies | BMC Infectious Diseases | Full Text
    https://bmcinfectdis.biomedcentral.com/articles/10.1186/1471-2334-10-232
    Bacterial meningitis (BM) is a severe infection responsible for high mortality and disabling sequelae. Early identification of patients at high risk of these outcomes is necessary to prevent their occurrence by adequate treatment as much as possible. For this reason, several prognostic models have been developed. The objective of this study is to summarize the evidence regarding prognostic factors predicting death or sequelae due to BM in children 0-18 years of age. […] The mortality rate is approximately 5%, and the long-term morbidity, mainly consisting of persistent neurological sequelae, is 15%. […] In pediatric care, the goal must be to prevent these sequelae as much as possible. Therefore, early recognition of children with BM with high risk for the development of sequelae is mandatory.
  • #3 Initial therapy and prognosis of community-acquired bacterial meningitis in adults – UpToDate
    https://www.uptodate.com/contents/initial-therapy-and-prognosis-of-community-acquired-bacterial-meningitis-in-adults
    Initial therapy and prognosis of community-acquired bacterial meningitis in adults […] Bacterial meningitis is a medical emergency, and immediate steps must be taken to establish the specific cause and initiate effective therapy. The mortality rate of untreated disease approaches 100 percent, and even with optimal therapy, it is associated with significant morbidity and mortality. […] The initial therapy and prognosis of community-acquired bacterial meningitis will be reviewed here. […] PROGNOSIS […] Mortality […] Neurologic complications […] Prediction of risk
  • #4 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies
    https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2921388/
    In pediatric care, the goal must be to prevent these sequelae as much as possible. Therefore, early recognition of children with BM with high risk for the development of sequelae is mandatory. […] Although several important prognostic factors for the prediction of mortality or sequelae after BM were identified, the inability to perform a pooled analysis makes the exact (independent) predictive value of these factors uncertain. This emphasizes the need for additional well-conducted prognostic studies. […] The presence of these clinical and diagnostic factors in our study demonstrates that severe illness at admission contributes to BM-related mortality and long-term sequelae. In addition, young age was also considered an important prognostic factor. […] Another prognostic factor which we also demonstrated to be related to severity was the causative pathogen of BM. S. pneumoniae seemed to be an important prognostic factor, suggesting a more pathogenic potency of this species in comparison to other bacteria.
  • #5 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies | springermedizin.de
    https://www.springermedizin.de/predicting-sequelae-and-death-after-bacterial-meningitis-in-chil/9442100
    Therefore, early recognition of children with BM with high risk for the development of sequelae is mandatory. […] The aim of the present study was to systematically review the available evidence regarding prognostic factors predicting death or sequelae due to BM in children aged 0-18 years in both developing and developed countries. […] We identified 31 studies in the literature on prognostic factors predicting sequelae or death due to BM in children 0-18 years of age. The included studies have presented a large number of potentially important prognostic factors. Only those factors reported in more than one moderate/high quality study were considered as showing some evidence of being important. These factors included several clinical parameters: coma/impaired consciousness, seizures, shock, peripheral circulatory failure, severe respiratory distress, (prolonged) fever and prolonged duration of seizures, which are all signs of severity during the acute phase of the disease.
  • #6 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies | springermedizin.de
    https://www.springermedizin.de/predicting-sequelae-and-death-after-bacterial-meningitis-in-chil/9442100
    The presence of these clinical and diagnostic factors in our study demonstrates that severe illness at admission contributes to BM-related mortality and long-term sequelae. […] Another prognostic factor which we also demonstrated to be related to severity was the causative pathogen of BM. S. pneumoniae seemed to be an important prognostic factor, suggesting a more pathogenic potency of this species in comparison to other bacteria. […] Finally, male gender was found as an important prognostic factor, for which we do not have an explanation. All of these factors might be important to assess in children with BM when trying to identify those at the highest risk for the development of sequelae.
  • #7 Cryptococcosis in Non-HIV Immunocompromised Hosts: Epidemiology, Pathogenesis, and Management | IntechOpen
    https://www.intechopen.com/online-first/1213803
    In cryptococcosis, serum CrAg is now a well-accepted diagnostic biomarker for detecting or confirming cryptococcal infection; like in HIV patients with cryptococcus infection, high titers herald a poor prognosis. […] Regarding cryptococcus meningitis in non-HIV patients, over the years there have been described significant prognostic factors, including low CSF glucose, high CSF lactate, high CSF cryptococcal antigen titer ( or = 1:1024), initial level of consciousness, the presence of seizure, hydrocephalus, and central nervous system vasculitis. […] Non-HIV immunosuppressed hosts have been noted to have a poorer prognosis. […] In a retrospective study that included 302 patients diagnosed with cryptococcosis between 1996 and 2010, mortality was highest in the NHNT group (27%) vs. SOT (14%) and HIV (20%).
  • #8 Treatment outcome and determinant factors of bacterial meningitis at pediatric ward: a multicenter study from Northwest Ethiopia | Scientific Reports
    https://www.nature.com/articles/s41598-025-91340-1
    The study findings indicated that early diagnosis and efficient treatment strategies of comorbid conditions and proper use of combined therapies such as dexamethasone meaningfully improve the treatment outcomes. […] The duration of symptoms plays a substantial role in determining the prognosis compared to the patients who presented to the treatment initiation lately after experiencing symptoms for more than three days duration. […] Those who seek treatment earlier showed good outcomes (Adjusted Odds Ratio (AOR)=4.24, p=0.001) compared to those treated earlier. […] The presence of coexisting diseases was significantly associated with undesirable outcomes (AOR=4.21, p=0.001). […] In addition, dexamethasone administration was also reported as a crucial factor since patients who hadn’t received dexamethasone resulted in poor outcomes (AOR=2.33, p=0.002).
  • #9 Cryptococcosis in Non-HIV Immunocompromised Hosts: Epidemiology, Pathogenesis, and Management | IntechOpen
    https://www.intechopen.com/online-first/1213803
    A 12-year review at a tertiary care center (University of Kentucky HealthCare system) included 114 patients with cryptococcosis; 23 (20.2%) had HIV infection, 11 (9.6%) had transplants (nine patients had SOT and two had stem cell transplants), and 80 (70.2%) were NHNT patients. […] Overall, mortality was 28.1% (32/114), and relapse occurred in 10.5% (12/114) of patients. […] The mortality trend was higher (OR = 2.346, p = 0.287) in the transplant group (45.5%, 5/11) than in the HIV (26.1%, 6/23) and NHNT groups (26.3%, 21/80). […] Chronic liver disease had a large and statistically significant association with mortality on multivariate analysis (OR = 3.583, p = 0.013), which was more pronounced than the HIV or transplant groups.
  • #10 Cryptococcosis in Non-HIV Immunocompromised Hosts: Epidemiology, Pathogenesis, and Management | IntechOpen
    https://www.intechopen.com/online-first/1213803
    On univariate analyses, prognostic factors positively associated with 90-day mortality included cancer (P = 0.018), fever (P = 0.031), altered mental status (P = 0.001), positive blood cultures (P 0.001), and high (1:512) serum CrAg (P = 0.021). […] In multivariable logistic regression analyses, cryptococcemia [odds ratio (OR) 5.09, 95% confidence interval (CI) 2.5410.22; P 0.001], baseline opening pressure of 25 cm H2O (OR 2.93, 95% CI 1.256.88; P = 0.013), and altered mental status (OR 1.96, 95% CI 0.983.91; P = 0.057) were associated with increased odds of mortality. […] Another retrospective study included 28 confirmed cryptococcal infections between 2005 and 2017. […] The case fatality rate was highest among patients with underlying hematologic malignancies (63%), followed by SOT (50%) and HIV patients (20%).
  • #11 Diagnostic prediction models for bacterial meningitis in children with a suspected central nervous system infection: a systematic review and prospective validation study – PubMed
    https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39117411/
    Objectives: Diagnostic prediction models exist to assess the probability of bacterial meningitis (BM) in paediatric patients with suspected meningitis. To evaluate the diagnostic accuracy of these models in a broad population of children suspected of a central nervous system (CNS) infection, we performed external validation. […] Results: In total, 23 prediction models were validated in a cohort of 450 patients suspected of a CNS infection included between 2012 and 2015. In 75 patients (17%), the final diagnosis was a CNS infection including 30 with BM (7%). AUCs ranged from 0.69 to 0.94 (median 0.83, interquartile range [IQR] 0.79-0.87) overall, from 0.74 to 0.96 (median 0.89, IQR 0.82-0.92) in children aged 28 days and from 0.58 to 0.91 (median 0.79, IQR 0.75-0.82) in neonates. […] Conclusions: Prediction models show good to excellent test characteristics for excluding BM in children and can be of help in the diagnostic workup of paediatric patients with a suspected CNS infection, but cannot replace a thorough history, physical examination and ancillary testing.
  • #12 Diagnostic prediction models for bacterial meningitis in children with a suspected central nervous system infection: a systematic review and prospective validation study | BMJ Open
    https://bmjopen.bmj.com/content/14/8/e081172
    Bacterial meningitis (BM) in children is lethal and debilitating, with mortality rates between 4% and 21% and neurological sequelae occurring in up to one-third of survivors. Early start of treatment is crucial for the prognosis as delay in antibiotic treatment is associated with adverse outcomes. […] Prediction models show good to excellent test characteristics for excluding BM in children and can be of help in the diagnostic workup of paediatric patients with a suspected CNS infection, but cannot replace a thorough history, physical examination and ancillary testing. […] We validated 23 clinical and laboratory-based diagnostic prediction models for bacterial meningitis, identified in a systematic review, using a cohort of 450 children with a suspected CNS infection. Quality of the included studies varied widely regarding study design, statistical analyses and reporting on model-building procedures. Discrimination was excellent in two models and good in 6 out of 13 models (4 out of 13 in neonates). Calibration showed relevant overestimation or underestimation of BM by all models. However, a sensitivity of 100% is required for implementation in clinical care due to the devastating consequences of missing this disease. Therefore, the results of these prediction models should always be incorporated with all information from the patients history, physical examination and ancillary investigations, and although some of these models provide valuable diagnostic information, they should not be used as a stand-alone test. […] To date, a large amount of prediction models for BM have been developed but none showed excellent discrimination and calibration when validated in a broader population of all patients suspected of a CNS infection.
  • #13 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies
    https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2921388/
    The main concern about the interpretation of the prognostic factors is the fact that due to limited quality of the included studies and heterogeneity of the data it is impossible to perform a meta-analysis and to construct an overall prediction model. […] Several plausible and important prognostic factors for the prediction of sequelae or mortality after BM in childhood were proposed. Because of the limited quality of most studies and the heterogeneous nature of study characteristics and results, findings must be interpreted critically and the prognostic factors found may be used only with caution. This demonstrates that more high quality prognostic studies on factors related to sequelae or death after BM in childhood are clearly needed.
  • #14 Predicting sequelae and death after bacterial meningitis in childhood: A systematic review of prognostic studies | BMC Infectious Diseases | Full Text
    https://bmcinfectdis.biomedcentral.com/articles/10.1186/1471-2334-10-232
    Although several important prognostic factors for the prediction of mortality or sequelae after BM were identified, the inability to perform a pooled analysis makes the exact (independent) predictive value of these factors uncertain. This emphasizes the need for additional well-conducted prognostic studies. […] We identified 31 studies in the literature on prognostic factors predicting sequelae or death due to BM in children 0-18 years of age. The included studies have presented a large number of potentially important prognostic factors. […] Several plausible and important prognostic factors for the prediction of sequelae or mortality after BM in childhood were proposed. Because of the limited quality of most studies and the heterogeneous nature of study characteristics and results, findings must be interpreted critically and the prognostic factors found may be used only with caution. This demonstrates that more high quality prognostic studies on factors related to sequelae or death after BM in childhood are clearly needed.
  • #15 Treatment outcomes of tuberculous meningitis in adults: a systematic review and meta-analysis | BMC Pulmonary Medicine | Full Text
    https://bmcpulmmed.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12890-019-0966-8
    Tuberculous meningitis is the most devastating presentation of disease with Mycobacterium tuberculosis. We sought to evaluate treatment outcomes for adult patients with this disease. In a pooled analysis, the risk of death was 24.7% (95%CI: 18.731.9). The risk of neurological sequelae among survivors was 50.9% (95%CI: 40.261.5). Patients diagnosed in stage III or human immunodeficiency virus (HIV) positive were significantly more likely to die (64.8, 53.4% respectively) during treatment. Despite anti-tuberculosis treatment, adult tuberculous meningitis has very poor outcomes. The mortality rate of patients diagnosed in stage III or HIV co-infection increased significantly during treatment. Early diagnosis, prompt anti-tuberculosis treatment and corticosteroids are the main determinants of outcome in tuberculous meningitis. A previous systematic review of research showed that the prognosis of tuberculous meningitis in children are very poor, especially for patients in stage III. Our primary objective was to establish risks of death in adult tuberculous meningitis patients during treatment. The findings suggested that the treatment outcomes for adult patients with tuberculous meningitis are poor. More importantly, our subgroup analyses indicated that mortality increased with the severity of the disease. The more serious the disease was, the worse the treatment outcome was. Furthermore, tuberculous meningitis patients who were HIV positive had higher mortality. The high mortality in stage III and HIV co-infection among tuberculous meningitis patients also suggested that the severity of tuberculous meningitis and HIV co-infection are associated with treatment outcome. Treatment outcomes for adult tuberculous meningitis are very poor, especially for patients diagnosed in stage III or HIV co-infection.
  • #16 Personalised risk prediction tools for cryptococcal meningitis mortality to guide treatment stratification; a pooled analysis of two randomised-controlled trials | medRxiv
    https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2024.07.10.24310212v1.full-text
    Cryptococcal meningitis is a leading cause of adult community-acquired meningitis in sub-Saharan Africa with high mortality rates in the first 10 weeks post diagnosis. Practical tools to stratify mortality risk may help to tailor effective treatment strategies. […] We developed two models, basic and research, to enable use in both resource-limited and research settings (where additional prognostic markers such as measurements of cerebrospinal fluid (CSF) opening pressure and CSF fungal burden may also be available). […] Both models accurately predict mortality, were generalisable across African trial settings, and have potential to be incorporated into future treatment stratification approaches in low and middle-income settings. […] The personalised risk predictor for cryptococcal meningitis (PERISKOPE-CM) models accurately predicted mortality risk among patients with HIV-associated cryptococcal meningitis and demonstrated generalisable performance across trial settings in Africa. Predictions from the models could be utilised to direct treatment stratification approaches in future clinical trials, with patients at lowest predicted risk receiving less intensive and less toxic therapy.
  • #17
    https://link.springer.com/article/10.1007/s00431-024-05788-w
    The purpose of this study is to evaluate childhood bacterial meningitis (BM): incidence, clinical presentation, causative pathogens, diagnostics, and outcome (neurological sequelae, hearing loss, and death). […] Neurological sequelae at discharge were present in 24 (34%) patients, unfavourable outcome in 19 (25%), and hearing loss (deafness) in two (3%) survivors of BM. […] Long-term neurological sequelae were observed in 19/60 (32%), aphasia/dysphasia being the most common in 10 (17%) BM children. […] The risk for a fatal course of BM is still remarkable. Neurological sequelae persisted in a substantial proportion of BM survivors in long-term follow-up, aphasia/dysphasia being the most common. Hearing loss (deafness) occurred in 3%. However, no specific risk factors predicting the long-term sequelae were found.
  • #18
    https://link.springer.com/article/10.1007/s00431-024-05788-w
    In high-income countries, the fatality rate is approximately 3-10% and survivors of BM have a high risk for long-term disabling neurological sequelae, with estimates varying from 20 to 50%. […] Long-term neurological sequelae were common in our series, being present in 32% of BM survivors. […] The most common long-term neurological sequelae were aphasia/dysphasia, followed by learning difficulties and isolated hypotonia/motor delay. […] The incidence of hearing loss (3%) in our study was lower compared with previous reports, where it has been the most common neurological sequela (14-35%). […] This study highlights the high fatality risk in childhood BM. Furthermore, long-term neurological sequelae persist among BM survivors, with aphasia/dysphasia being the most common. The incidence of profound hearing loss was 3%.
  • #19 Treatment outcome and determinant factors of bacterial meningitis at pediatric ward: a multicenter study from Northwest Ethiopia | Scientific Reports
    https://www.nature.com/articles/s41598-025-91340-1
    The study results exhibited that the majority of the patients showed improvement to their treatment indicated, but still a significant portion of patients required antibiotic regimens changes or poor outcomes and lengthy recovery times, which highlights the necessity for tailored therapeutic approaches. […] The finding verdicts also highlighted the significance of early intervention, comprehensive treatment approaches, and evidence-based treatment strategies to augment patient outcomes in meningitis treatment.