Polipy żołądka – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Polipy żołądka
Rokowania, prognozy i postęp choroby

Polipy żołądka wykazują zróżnicowany potencjał złośliwości, z ogólnym wskaźnikiem malignizacji poniżej 2%. Czynniki ryzyka obejmują rozmiar polipa powyżej 20 mm, zaawansowany wiek pacjenta oraz obecność licznych gruczolaków, zwłaszcza w kontekście zespołów genetycznych takich jak Rodzinna Polipowatość Gruczolakowata (FAP). Polipy gruczołów fundusowych, często związane z długotrwałym stosowaniem inhibitorów pompy protonowej, są zwykle małe i o niskim ryzyku transformacji nowotworowej, choć polipy >1 cm oraz te powiązane z FAP/MAP wykazują dysplazję w 54% przypadków. Polipy hiperplastyczne, szczególnie >5 mm, wymagają endoskopowego usunięcia i eradykacji Helicobacter pylori ze względu na ryzyko progresji zgodnie z sekwencją gruczolak-rak. Gruczolaki, choć rzadkie, mają najwyższe ryzyko złośliwości i powinny być usuwane en-bloc, zwłaszcza większe i płaskie zmiany, ze względu na powiązanie z metaplazją jelitową i gruczolakorakiem żołądka.

Polipy żołądka – rokowanie (przewidywanie wyników)

Czynniki wpływające na rokowanie
Rokowanie w zależności od typu polipów
Polipy żołądka w zespołach genetycznych
Inne typy polipów
Wczesny rak żołądka (EGC)
Inne czynniki wpływające na rokowanie
Nowa klasyfikacja polipów żołądka
Zalecenia dotyczące kontroli
Kolejne rozdziały

Polipy żołądka – rokowanie (przewidywanie wyników)

Polipy żołądka (Gastric Polyps) stanowią grupę zmian o zróżnicowanym charakterze histologicznym i potencjale złośliwości. Ich wykrycie najczęściej następuje przypadkowo, podczas badań wykonywanych z innych przyczyn. Rokowanie w przypadku większości polipów żołądka jest korzystne, ponieważ badania wskazują, że ogólny wskaźnik złośliwości wynosi mniej niż 2%.¹²³

Czynniki wpływające na rokowanie

Istnieją jednak określone cechy polipów, które mogą wskazywać na gorsze rokowanie. Należą do nich:¹³

Duży rozmiar polipu (szczególnie powyżej 20 mm)
Zaawansowany wiek pacjenta
Obecność licznych gruczolaków (adenoma)

¹³

Ryzyko dysplazji lub transformacji złośliwej znacząco wzrasta w przypadku zmian większych niż 20 mm, u starszych pacjentów oraz w przypadkach chorób genetycznych, takich jak Rodzinna Polipowatość Gruczolakowata (FAP), która wiąże się z wyższym ryzykiem rozwoju gruczolakoraka.¹³

Rokowanie w zależności od typu polipów

Polipy gruczołów fundusowych (FGPs)

Polipy gruczołów fundusowych są często spotykane u osób regularnie przyjmujących inhibitory pompy protonowej w celu zmniejszenia wydzielania kwasu żołądkowego. Te polipy są zazwyczaj małe i nie stanowią powodu do niepokoju.⁴ Jednakże, polip gruczołu fundusowego o średnicy większej niż około 1 cm niesie za sobą niewielkie ryzyko transformacji nowotworowej.⁴ W przypadkach, gdy FGPs są związane z FAP/MAP, dysplazja występuje nawet w 54% przypadków, choć ryzyko rozwoju złośliwości pozostaje niskie.⁵⁶

Polipy hiperplastyczne (GHPs)

Polipy hiperplastyczne przez długi czas były uważane za łagodne zmiany, jednak ich rozwój w środowisku przewlekłego zapalenia może zwiększać ryzyko transformacji nowotworowej zgodnie z sekwencją gruczolak-rak.⁷⁶ W związku z tym wszystkie polipy o wielkości przekraczającej 5 mm powinny być usunięte endoskopowo, a u wszystkich pacjentów z infekcją Helicobacter pylori należy zastosować odpowiednie leczenie w celu eradykacji zakażenia.⁶

Gruczolaki żołądka (GAs)

Gruczolaki są najrzadszym typem polipów żołądka, ale jednocześnie typem najbardziej narażonym na transformację nowotworową. Z tego powodu są one zazwyczaj usuwane.⁴ Gruczolaki żołądka powinny być całkowicie wycięte en-bloc w celu identyfikacji ewentualnych ognisk złośliwych.⁷⁸ Prawdopodobieństwo złośliwości wzrasta wraz z wielkością gruczolaka i jest szczególnie podwyższone w przypadku płaskich gruczolaków.⁷⁸ Obecność gruczolaków żołądka jest silnie związana z oddzielnymi ogniskami metaplazji jelitowej, dysplazji oraz synchronicznym lub metachronicznym gruczolakorakiem żołądka.⁸

Polipy neuroendokrynne

Rokowanie polipów neuroendokrynnych zależy od podtypu:¹

Typ I – nie skracają długości życia ani nie zwiększają chorobowości
Typ II – w momencie diagnozy przerzuty do węzłów chłonnych stwierdza się w 10-30% przypadków; przeżywalność 5-letnia wynosi 60-75%
Typ III – bardziej agresywne, z 50% ryzykiem przerzutów i 70% wskaźnikiem przeżycia 5-letniego⁷
Typ IV – zwykle diagnozowane w zaawansowanym stadium z rozległymi przerzutami; wskaźnik przeżycia 1-rocznego wynosi 50%

Po resekcji G-NETs typu 3, ważne jest włączenie zarówno badania endoskopowego, jak i obrazowania przekrojowego w proces kontroli, chociaż dokładny protokół postępowania nie jest jeszcze dobrze zdefiniowany.⁸

Polipy żołądka w zespołach genetycznych

Rokowanie w przypadku polipów żołądka związanych z zespołami genetycznymi różni się w zależności od zespołu:⁹

Zespół Cowdena – polipy żołądka są zwykle łagodne, ale pacjenci są narażeni na ryzyko raka w innych lokalizacjach
Zespół Peutza-Jeghersa – polipy żołądka trudno odróżnić od polipów hiperplastycznych i mają potencjał złośliwy
Polipowatość młodzieńcza – pacjenci mają 50% ryzyko zachorowania na raka żołądka w ciągu życia

⁹

Inne typy polipów

Rokowanie w przypadku podścieliskowego guza przewodu pokarmowego (GIST) jest określane na podstawie rozmiaru, indeksu mitotycznego i lokalizacji.⁹ Polipy włóknisto-zapalne i ektopowa trzustka w żołądku są procesami łagodnymi.⁹

Wczesny rak żołądka (EGC)

Wczesny rak żołądka (EGC) definiuje się jako raka żołądka ograniczonego do błony śluzowej lub podśluzowej, niezależnie od przerzutów do węzłów chłonnych.⁷¹⁰ Niezwykle ważne jest zapoznanie się z takimi objawami, ponieważ pomaga to w kierowaniu diagnostyką i oferuje najlepszą terapię poprawiającą przeżywalność.⁷¹⁰ Morfologia polipów powinna być opisywana zgodnie z klasyfikacją paryską, ponieważ jest ona powiązana z inwazyjnością raka.¹⁰

Inne czynniki wpływające na rokowanie

Dane wskazują na istotną zależność między obecnością polipów żołądka a wyższą częstością występowania gruczolaków jelita grubego, szczególnie zaawansowanych gruczolaków jelita grubego.¹¹ Badanie kolonoskopowe może być rozważane u pacjentów z polipami żołądka, bez względu na płeć, po ukończeniu 40 roku życia.¹¹

Pacjenci powyżej 40 roku życia z polipami żołądka mieli wyższą częstość występowania gruczolaków jelita grubego niż osoby bez polipów (40-49 lat: OR=1,81, 95% CI=1,02-3,21, p=0,04; 50-59 lat: OR=1,88, 95% CI=1,26-2,81, p<0,001; 60-74 lat: OR=2,62, 95% CI=1,73-3,98, p<0,001).¹¹ To odkrycie ma kliniczne znaczenie ze względu na potencjał złośliwości gruczolaków jelita grubego.¹¹

Nowa klasyfikacja polipów żołądka

Nowa klasyfikacja kategoryzuje polipy żołądka jako „dobre”, „złe” i „brzydkie” w oparciu o prawdopodobieństwo ich przekształcenia w zmiany złośliwe.⁵¹² Jest niezwykle ważne, aby nie lekceważyć zmian o potencjale złośliwym i odpowiednio je leczyć.⁵¹² Głębokie zrozumienie diagnostyki, klasyfikacji i zarządzania polipami żołądka ma kluczowe znaczenie dla prognozy pacjenta.¹²

Zalecenia dotyczące kontroli

Nadzór po usunięciu polipów hiperplastycznych powinien opierać się na histologii polipa (tj. dysplazji) i ryzyku raka z powodu równoczesnej infekcji H. pylori, autoimmunologicznego zapalenia żołądka, historii rodzinnej raka żołądka, migrantów z obszarów o wysokiej zapadalności na raka żołądka i ocenie operacyjnego połączenia stopnia zapalenia żołądka.⁸ Okresowa kontrola sporadycznych polipów gruczołów fundusowych zwykle nie jest zalecana.⁶

To podejście może ostatecznie zmniejszyć wskaźniki śmiertelności i zachorowalności, jednocześnie optymalizując wykorzystanie zasobów.¹⁰

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

Materiały źródłowe

#1 Gastric Polyp – StatPearls – NCBI Bookshelf
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK560704/
Gastric polyps are often benign and prognostically favorable but represent a spectrum of histology and malignant potential. Study results note an overall malignancy rate of less than 2%. Characteristics of polyps that indicate a poorer prognosis include large size, advanced patient age, and the presence of multiple adenomas. The risk of dysplasia or malignancy increases in lesions larger than 20 cm in older patients and in genetic conditions such as FAP, which carries a higher risk for the development of adenocarcinoma. […] The prognosis of neuroendocrine polyps depends on the subtype. Type I neuroendocrine polyps do not shorten lifespan or increase morbidity. However, those with type II neuroendocrine polyps are found to have lymph node metastases 10% to 30% of the time upon diagnosis, and survival is 60% to 75% at 5 years. Persons with type IV polyps are usually diagnosed at an advanced stage with extensive metastases and have a 50% 1-year survival rate.
#2 Stomach Polyps: Symptoms, Causes, Types & Treatment
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/17797-stomach-polyps
Many of the most common types of stomach polyps have little to no cancerous potential. Some types are precancerous, so they usually aren’t yet cancerous when a healthcare provider finds them. Polyps take a long time to turn into cancer. Healthcare providers remove them to prevent this from happening. […] The chance of finding stomach cancer in a polyp is less than 2%.
#3 Gastric Polyp – MD Searchlight
https://mdsearchlight.com/gut-health/gastric-polyp/
Generally, if gastric polyps, or abnormal tissue growths in the stomach, are found, the prognosis tends to be quite good. Some studies have found that less than 2% of investigated polyps have turned out to be cancerous. […] However, certain characteristics can point to a normally benign polyp having a poorer prognosis. These include large-size polyps, old age of the patient, and the discovery of multiple adenomas, which are benign tumors that could potentially become cancerous. Its been observed that the risk of these polyps turning into pre-cancerous or cancerous lesions increases significantly when theyre larger than 20mm, found in older patients, or if multiple adenomas are present. […] Multiple adenomas might point toward a condition known as Familial Adenomatous Polyposis (FAP). FAP can greatly increase the risk of developing a type of cancer called adenocarcinoma.
#4 Stomach polyps – Symptoms & causes – Mayo Clinic
https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/stomach-polyps/symptoms-causes/syc-20377992
Stomach polyps are most often discovered when your health care provider is examining you for some other reason. […] Most stomach polyps don’t become cancerous. But certain types can increase your risk of stomach cancer. Depending on the type of stomach polyp you have, treatment might involve removing the polyp or monitoring it for changes. […] Adenomas are the least common type of stomach polyp but the type most likely to become cancerous. For that reason, they are generally removed. […] Fundic gland polyps are common among people who regularly take proton pump inhibitors to reduce stomach acid. These polyps are generally small and aren’t a cause for concern. […] A fundic gland polyp with a diameter larger than about 2/5 inch (1 centimeter) carries a small risk of cancer. Your health care provider might recommend stopping proton pump inhibitors or removing the polyp or both.
#5 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://www.wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
Gastric polyps (GPs) are increasingly common. […] While most polyps are non-neoplastic and do not require treatment, some carry a risk of malignancy or are already malignant. Therefore, understanding the diagnosis, classification, and management of GPs is crucial for patient prognostication. […] Our new classification categorizes GPs into „good”, „bad”, and „ugly” based on their likelihood of becoming malignant. […] It is crucial not to underestimate lesions with malignant potential and to treat them appropriately. […] The suggested management of sporadic FGPs on OGD is to take biopsies of one or more representative FGPs, while carefully inspecting the remaining polyps. […] In cases where FGPs are associated with FAP/MAP, it has been reported that dysplasia occurs in up to 54% of cases. Nevertheless, the risk of developing malignancy in these cases remains low.
#6 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
The suggested management of sporadic FGPs on OGD is to take biopsies of one or more representative FGPs, while carefully inspecting the remaining polyps. […] Although bleeding from FGPs is rare, it can be treated with polyp resection and PPIs therapy discontinuation. […] Periodic surveillance for sporadic FGPs is not typically recommended. […] In cases where FGPs are associated with FAP/MAP, it has been reported that dysplasia occurs in up to 54% of cases. Nevertheless, the risk of developing malignancy in these cases remains low. […] GHPs have long been considered to be benign growths, however, their development within a background of chronic inflammation may increase the risk of neoplastic transformation, following the adenoma-carcinoma sequence. […] All polyps greater than 5 mm in size should be removed endoscopically and all patients with H. pylori infection should be adequately treated to eradicate the infection.
#7 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://www.wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
GHPs have long been considered to be benign growths, however, their development within a background of chronic inflammation may increase the risk of neoplastic transformation, following the adenoma-carcinoma sequence. […] GAs should be completely excised en-bloc to identify the presence of any malignant foci. […] The likelihood of malignancy rises with the size of the adenoma and is particularly elevated in flat adenomas. […] Type 3 G-NETs are more aggressive, with a 50% risk of metastasis and a 70% 5-year survival rate. […] EGC is defined as gastric cancer confined to the mucosa or submucosa, regardless of lymph node metastasis. […] It is extremely important to be familiar with such findings, as it helps guide diagnosis and offers the best therapy for improving survival.
#8 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
Surveillance after removal of GHPs should be based on polyp histology (i.e., dysplasia) and cancer risk due to concurrent H. pylori infection, autoimmune gastritis, family history of gastric cancer, migrants from areas with high gastric cancer incidence and operative link of gastritis assessment stage. […] GAs should be completely excised en-bloc to identify the presence of any malignant foci. […] The likelihood of malignancy rises with the size of the adenoma and is particularly elevated in flat adenomas. […] The presence of GAs is strongly associated with separate foci of intestinal metaplasia, dysplasia and synchronous or metachronous gastric adenocarcinoma. […] After the resection of type 3 G-NETS, it is important to include both endoscopic examination and cross-sectional imaging in the follow-up process, although the exact protocol for this is not yet well-defined.
#9 Gastric Polyp – StatPearls – NCBI Bookshelf
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK560704/
The gastric polyps associated with Cowden Syndrome are usually benign, but these patients are at risk of cancer in other locations. Peutz-Jeghers gastric polyps are difficult to differentiate from hyperplastic polyps and have malignant potential. Those with juvenile polyposis carry a 50% lifetime risk of gastric cancer. […] The prognosis for a gastrointestinal stromal tumor is determined by size, mitotic index, and site. Inflammatory fibroid polyps and ectopic pancreas in the stomach are benign processes.
#10 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
EGC is defined as gastric cancer confined to the mucosa or submucosa, regardless of lymph node metastasis. […] It is extremely important to be familiar with such findings, as it helps guide diagnosis and offers the best therapy for improving survival. […] The morphology of polyps should be described in accordance with the Paris classification, as it is linked to the invasiveness of cancer. […] Ultimately, this approach can reduce mortality and morbidity rates while optimizing resource utilization.
#11 Patients with Gastric Polyps need Colonoscopy Screening at Younger Age: A Large Prospective Cross-Sectional Study in China
https://www.jcancer.org/v10p4623.htm
The presence of gastric polyps is significantly associated with a higher prevalence of colorectal adenomas, especially advanced colorectal adenomas. Colonoscopy might be considered in patients with gastric polyps, of any gender, and over the age of 40. […] Patients over the age of 40 with gastric polyps had a higher prevalence of colorectal adenomas than those without (40-49yr: OR=1.81, 95% CI=1.02-3.21, p=0.04; 50-59yr: OR=1.88, 95% CI=1.26-2.81, p0.001; 60-74yr: OR=2.62, 95% CI=1.73-3.98, p0.001). […] The finding that higher prevalence of colorectal adenomas among patients with gastric polyps in this study are of clinical significance, because of the malignancy potential of colorectal adenomas. […] We recommend screening colonoscopy in patients of both sexes over the age of 40 with gastric polyps.
#12 Novel classification of gastric polyps: The good, the bad and the ugly
https://wjgnet.com/1007-9327/full/v30/i31/3640.htm
Gastric polyps (GPs) are increasingly common. […] While most polyps are non-neoplastic and do not require treatment, some carry a risk of malignancy or are already malignant. Therefore, understanding the diagnosis, classification, and management of GPs is crucial for patient prognostication. […] Our new classification categorizes GPs into „good”, „bad”, and „ugly” based on their likelihood of becoming malignant. […] It is crucial not to underestimate lesions with malignant potential and to treat them appropriately. […] Therefore, a deep understanding of the diagnosis, classification, and management of GPs is crucial for patient prognostication. […] We aim to provide descriptions of the endoscopic appearance, pathology, treatment, and follow-up for different gastrointestinal polyps, as well as a clinical management flowchart.