śpiączka hiperglikemiczna hiperosmolarna

Śpiączka hiperglikemiczna hiperosmolarna (HHS, Hyperosmolar Hyperglycemic State) to ostre powikłanie cukrzycy, charakteryzujące się ekstremalnie wysokim stężeniem glukozy we krwi (>600 mg/dl), hiperosmolarnością osocza (>320 mOsm/kg) oraz ciężkim odwodnieniem, ale bez istotnej ketozy i kwasicy metabolicznej.

Stan ten występuje głównie u pacjentów z cukrzycą typu 2, szczególnie u osób starszych. Najczęstszym czynnikiem wyzwalającym jest infekcja, a innymi przyczynami mogą być: udar mózgu, zawał serca, ostre zapalenie trzustki, stosowanie niektórych leków (kortykosteroidy, diuretyki tiazydowe, leki przeciwpsychotyczne) oraz niedostateczne przyjmowanie płynów.

Objawy rozwijają się powoli, przez kilka dni do tygodni i obejmują: poliurię, polidypsję, odwodnienie, zaburzenia świadomości (od senności do śpiączki), objawy neurologiczne (drgawki, hemiparezy, afazja). Śmiertelność w HHS jest wysoka (10-20%) i zależy głównie od chorób współistniejących oraz wieku pacjenta.

Leczenie obejmuje intensywną insulinoterapię dożylną, rehydratację (początkowo roztworem 0,9% NaCl), wyrównanie zaburzeń elektrolitowych, identyfikację i leczenie choroby wyzwalającej oraz profilaktykę powikłań zakrzepowo-zatorowych. Płynoterapia stanowi kluczowy element terapii, a tempo nawadniania należy dostosować do stanu hemodynamicznego, wieku pacjenta i chorób współistniejących.

Powiązane wpisy

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl