smółka w płynie owodniowym
Smółka w płynie owodniowym, nazywana również zespołem aspiracji smółki (meconium aspiration syndrome, MAS), to poważne powikłanie okołoporodowe. Występuje, gdy płód wydala pierwsze stolce (smółkę) jeszcze w trakcie życia wewnątrzmacicznego, a następnie dochodzi do zanieczyszczenia płynu owodniowego i potencjalnej aspiracji tego materiału do dróg oddechowych płodu.
Obecność smółki w płynie owodniowym jest obserwowana w około 10-15% porodów, szczególnie u ciąż po terminie lub w sytuacjach stresu płodowego, jak niedotlenienie czy zakażenie wewnątrzmaciczne. Smółka jest lepką, ciemnozieloną substancją zawierającą komórki nabłonka jelitowego, śluz, sole żółciowe i wodę, która w normalnych warunkach stanowi pierwszą zawartość jelit noworodka.
Aspiracja smółki może prowadzić do mechanicznej obturacji dróg oddechowych, chemicznego zapalenia płuc, inaktywacji surfaktantu oraz nadciśnienia płucnego. Klinicznie MAS objawia się zaburzeniami oddychania u noworodka, sinicą, tachypnoe i wzrostem zapotrzebowania na tlen. Diagnostyka obejmuje badanie radiologiczne klatki piersiowej, gazometrię oraz ocenę parametrów życiowych.
Postępowanie w przypadku stwierdzenia smółki w płynie owodniowym obejmuje odsysanie z górnych dróg oddechowych bezpośrednio po porodzie, tlenoterapię, a w cięższych przypadkach wentylację mechaniczną, podawanie surfaktantu, tlenoterapię wysokimi przepływami (HFOV) oraz leczenie nadciśnienia płucnego tlenkiem azotu. Profilaktyka MAS opiera się na właściwym monitorowaniu ciąży i porodu oraz szybkiej interwencji w przypadku objawów niedotlenienia płodu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Angusta 25 mcg
Lek Angusta, zawierający mizoprostol w dawce 25 μg, stosowany w indukcji porodu, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, których częstość i charakterystyka kliniczna zależą od schematu dawkowania. W badaniach klinicznych i programie indywidualnego stosowania (łącznie ponad 32 000 kobiet) najczęściej obserwowano działania ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty – bardzo często przy dawce 50 μg co 4 godziny oraz często przy dawce 25 μg co 2 godziny. Inne objawy to zawroty głowy (niezbyt często), biegunka (niezbyt często), dreszcze i gorączka (niezbyt często), a także swędząca wysypka (niezbyt często). Szczególnie istotne klinicznie są działania związane z przebiegiem ciąży i porodu, w tym nadmierna stymulacja macicy (często przy dawce 25 μg co 2 godziny), krwotok poporodowy (bardzo często przy 25 μg co 2 godziny, często przy 50 μg co 4 godziny) oraz obecność smółki w płynie owodniowym (niezbyt często). Poważne, choć o nieznanej częstości, są przypadki przedwczesnego odklejenia łożyska i pęknięcia macicy.
biegunka, dreszcze i gorączka, indukcja porodu, krwotok poporodowy, kwasica płodu, mizoprostol, nudności i wymioty, odklejenie łożyska, pęknięcie macicy, sinica noworodka, skala Apgar, smółka w płynie owodniowym, stymulacja macicy, świąd skóry, zaburzenia tętna płodu, zamartwica noworodka, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Dinoproston – Działania niepożądane
Dinoproston (Prostaglandyna E2) jest szeroko stosowany w położnictwie do indukcji porodu i przygotowania szyjki macicy, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, zarówno u matki, jak i płodu. Najczęstsze działania niepożądane obejmują zaburzenia rytmu serca płodu (6,9%), nieprawidłowe skurcze macicy (6,2%) oraz nieprawidłową akcję porodową wpływającą na stan płodu (2,6%). Do poważnych powikłań należą pęknięcie macicy, przedwczesne odklejenie łożyska, zator tętnicy płucnej lub płynem owodniowym, atonia macicy oraz krwotok poporodowy (>500 ml). U matki mogą wystąpić również reakcje anafilaktyczne, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia ciśnienia tętniczego (niedociśnienie lub nadciśnienie), a także objawy ze strony układu oddechowego (astma, skurcz oskrzeli, duszność) i przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka). Wśród innych działań niepożądanych obserwuje się ból głowy, świąd, wysypkę, gorączkę, ból pleców oraz przejściowe zwiększenie liczby leukocytów.
anafilaktoidalny zespół ciążowy, atonia macicy, dinoproston, encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna, hiperbilirubinemia noworodka, hipertonia, kernicterus, krwotok poporodowy, kwasica płodu, mózgowe porażenie dziecięce, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowe skurcze macicy, pęknięcie macicy, prostaglandyna E2, przedwczesne odklejenie łożyska, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, skurcz oskrzeli, smółka w płynie owodniowym, tachysystole, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs hipowolemiczny, zaburzenia rytmu serca płodu, zapalenie błon płodowych, zator płynem owodniowym, zator tętnicy płucnej, zatrzymanie akcji serca, zespół zaburzeń oddychania noworodka