czynnik prooksydacyjny

Czynnik prooksydacyjny to substancja lub związek, który promuje procesy oksydacyjne w organizmie, zwiększając produkcję reaktywnych form tlenu (RFT) lub zmniejszając zdolność układów antyoksydacyjnych do neutralizacji wolnych rodników. W warunkach fizjologicznych, RFT pełnią funkcje sygnalizacyjne, jednak ich nadmierna produkcja prowadzi do stresu oksydacyjnego i uszkodzenia komórek.

Do głównych czynników prooksydacyjnych zaliczamy metale przejściowe (żelazo, miedź), które katalizują reakcje oksydacyjne, zanieczyszczenia środowiskowe (smog, dym tytoniowy, promieniowanie UV), niektóre leki (doksorubicyna, paracetamol w wysokich dawkach), a także składniki diety (nadmiar tłuszczów nasyconych, alkohol). Przewlekła ekspozycja na czynniki prooksydacyjne jest związana z patogenezą wielu chorób przewlekłych, w tym miażdżycy, nowotworów i chorób neurodegeneracyjnych.

W praktyce klinicznej istotne jest identyfikowanie i minimalizowanie ekspozycji na czynniki prooksydacyjne, szczególnie u pacjentów z chorobami przewlekłymi lub predyspozycjami genetycznymi do zaburzeń równowagi oksydacyjno-redukcyjnej. Jednocześnie zaleca się wzbogacanie diety w antyoksydanty (witaminy C, E, polifenole), które przeciwdziałają szkodliwym efektom stresu oksydacyjnego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl