znieczulenie dooponowe
Wskazanie

Znieczulenie dooponowe (zewnątrzoponowe, epiduralne) to metoda analgezji polegająca na podaniu środka znieczulającego do przestrzeni zewnątrzoponowej kręgosłupa. Jest to przestrzeń zawierająca naczynia krwionośne, tkankę tłuszczową i nerwy rdzeniowe, znajdująca się pomiędzy oponą twardą rdzenia kręgowego a kanałem kręgowym.

Wskazania do znieczulenia dooponowego obejmują przede wszystkim zabiegi operacyjne w obrębie jamy brzusznej, miednicy i kończyn dolnych. Jest szczególnie przydatne w położnictwie podczas porodu naturalnego oraz cięcia cesarskiego. Wykorzystuje się je również w leczeniu ostrego i przewlekłego bólu, w tym bólu pooperacyjnego czy pourazowego.

Do najczęściej stosowanych leków w znieczuleniu dooponowym należą leki z grupy amidowych środków znieczulających miejscowo, takie jak: lidokaina (Lignocainum), bupiwakaina (Marcaine, Bupivacaine), ropiwakaina (Naropin) oraz lewobupiwakaina (Chirocaine). Często do leków znieczulających dodaje się opioidy, np. fentanyl (Fentanyl WZF), sufentanyl (Sufenta) czy morfina (Morphini Sulfas), co pozwala na zmniejszenie dawki środka znieczulającego miejscowo i wydłużenie działania przeciwbólowego.

Największe trudności podczas znieczulenia dooponowego związane są z możliwością wystąpienia powikłań, takich jak hipotonia (spadek ciśnienia tętniczego), bóle głowy popunkcyjne (w przypadku nieumyślnego przekłucia opony twardej), niepełne znieczulenie czy trudności techniczne w wykonaniu znieczulenia (np. u pacjentów otyłych lub ze zmianami zwyrodnieniowymi kręgosłupa). Istotnym problemem może być również zbyt rozległy blok, obejmujący wyższe segmenty niż planowano, co może prowadzić do zaburzeń oddychania.

Znieczulenie dooponowe wymaga stałego monitorowania parametrów życiowych pacjenta oraz dostępu do sprzętu i leków ratunkowych. Procedura powinna być wykonywana przez doświadczonego anestezjologa, który potrafi szybko zareagować na ewentualne powikłania.