złożona hipercholesterolemia
Wskazanie
Złożona hipercholesterolemia (hypercholesterolemia composita) to stan charakteryzujący się podwyższonym stężeniem całkowitego cholesterolu oraz lipoprotein o niskiej gęstości (LDL-C) we krwi, któremu towarzyszy również podwyższony poziom trójglicerydów. Jest to zaburzenie metaboliczne, które może mieć podłoże genetyczne (hipercholesterolemia rodzinna) lub być nabyte wskutek nieprawidłowej diety, otyłości, cukrzycy, niedoczynności tarczycy czy stosowania niektórych leków.
W leczeniu złożonej hipercholesterolemii stosuje się przede wszystkim statyny, które hamują syntezę cholesterolu w wątrobie. Do najczęściej stosowanych w Polsce należą: Atoris, Sortis, Tulip (atorwastatyna), Roswera, Crestor (rozuwastatyna), Simvasterol, Simvacard (simwastatyna). W przypadku niedostatecznej skuteczności monoterapii stosuje się leczenie skojarzone, dodając ezetimib (Ezetrol, Symezet), który hamuje wchłanianie cholesterolu w jelitach. Dostępne są również preparaty złożone, jak Atozet, Euvascor (atorwastatyna + ezetimib) czy Rosulip Plus (rozuwastatyna + ezetimib).
W terapii złożonej hipercholesterolemii z podwyższonym poziomem trójglicerydów stosuje się również fibraty (Lipanthyl, Fenoratio – fenofibrat), które skutecznie obniżają poziom trójglicerydów i podnoszą stężenie HDL-C. W przypadkach opornych na standardowe leczenie farmakologiczne, szczególnie u pacjentów z hipercholesterolemią rodzinną, stosuje się inhibitory PCSK9 (Praluent – alirokumab, Repatha – ewolokumab) podawane w iniekcjach podskórnych.
Największe trudności w leczeniu złożonej hipercholesterolemii obejmują uzyskanie docelowych wartości lipidów u pacjentów z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, nietolerancję statyn (bóle mięśniowe występujące u 5-20% pacjentów), niestosowanie się pacjentów do zaleceń terapeutycznych oraz wysokie koszty nowoczesnych terapii. Kluczową rolę odgrywa również modyfikacja stylu życia, w tym dieta uboga w tłuszcze nasycone i cholesterol, regularna aktywność fizyczna oraz zaprzestanie palenia tytoniu, co często stanowi wyzwanie dla pacjentów.