zakażenie skóry i błon śluzowych wywołane wirusem opryszczki u osoby z wrodzonym upośledzeniem odporności
Wskazanie

Zakażenie skóry i błon śluzowych wywołane wirusem opryszczki (HSV-1 lub HSV-2) u osoby z wrodzonym upośledzeniem odporności stanowi poważne wyzwanie kliniczne. W tej grupie pacjentów infekcje opryszczkowe mogą przebiegać w sposób bardziej nasilony, przedłużony i oporny na standardowe leczenie. Pacjenci z pierwotnymi niedoborami odporności, takimi jak ciężki złożony niedobór odporności (SCID), przewlekła choroba ziarniniakowa (CGD) czy zespół Wiskotta-Aldricha, są szczególnie narażeni na rozległe i nawracające zakażenia.

Zmiany opryszczkowe u osób z upośledzoną odpornością często manifestują się jako rozległe, bolesne owrzodzenia skóry i błon śluzowych, które mogą się utrzymywać tygodniami lub miesiącami. W najcięższych przypadkach może dojść do rozsiewu narządowego z zajęciem wątroby, płuc, ośrodkowego układu nerwowego czy przełyku. Zakażenie może mieć charakter pierwotny lub reaktywacji wirusa pozostającego w stanie latencji.

W leczeniu zakażeń HSV u pacjentów z wrodzonym upośledzeniem odporności stosuje się przede wszystkim leki przeciwwirusowe. Acyklowir (Zovirax, Hascovir) jest lekiem pierwszego wyboru, podawanym dożylnie w dawkach wyższych niż standardowe. W przypadkach oporności na acyklowir można zastosować foskarnet (Foscavir) lub cidofowir (Vistide). U pacjentów z przewlekłymi nawracającymi infekcjami stosuje się długotrwałą profilaktykę doustnymi lekami przeciwwirusowymi, takimi jak walacyklowir (Valtrex) lub famcyklowir (Famvir).

Największą trudnością w leczeniu tych pacjentów jest ryzyko rozwoju oporności wirusa na leki przeciwwirusowe, co znacząco komplikuje terapię. Problemem jest również toksyczność długotrwałego leczenia przeciwwirusowego, zwłaszcza dla nerek i szpiku kostnego. Ponadto, ze względu na upośledzenie odporności, gojenie zmian jest znacznie wydłużone, a ryzyko nadkażeń bakteryjnych – zwiększone. W ciężkich przypadkach może być konieczne jednoczesne stosowanie immunoglobulin dożylnych (IVIG) w celu wsparcia układu odpornościowego. W niektórych przypadkach rozważa się również przeszczepienie szpiku kostnego jako metodę leczenia podstawowego niedoboru odporności.

Kompleksowa opieka nad pacjentem wymaga ścisłej współpracy immunologa klinicznego, dermatologa i specjalisty chorób zakaźnych. Regularne monitorowanie stanu klinicznego, okresowe badania wirusologiczne i dostosowywanie terapii do aktualnej sytuacji klinicznej są niezbędne dla zapewnienia optymalnego postępowania u tych szczególnie wrażliwych pacjentów.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 25.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl