stan splątania u pacjenta w podeszłym wieku
Wskazanie

Stan splątania u pacjenta w podeszłym wieku, znany również jako majaczenie (delirium), to ostra dysfunkcja poznawcza charakteryzująca się zaburzeniami świadomości, uwagi, percepcji i orientacji. U osób starszych występuje znacznie częściej ze względu na wielochorobowość, polipragmazję oraz fizjologiczne zmiany w układzie nerwowym związane z procesem starzenia.

Majaczenie może być wywołane różnorodnymi przyczynami, wśród których najczęstsze to: infekcje (szczególnie układu moczowego i oddechowego), zaburzenia metaboliczne, odwodnienie, efekty uboczne leków, zaburzenia elektrolitowe, niedotlenienie, udar mózgu czy urazy głowy. U pacjentów hospitalizowanych w podeszłym wieku stan splątania może dotykać nawet 50% osób.

W farmakoterapii stanu splątania kluczowe jest leczenie przyczyny podstawowej. W przypadku konieczności zastosowania leków przeciwpsychotycznych, stosuje się małe dawki neuroleptyków atypowych, takich jak Rispolept (risperidon), Zyprexa (olanzapina) czy Seroquel (kwetiapina). W ciężkich przypadkach agitacji można zastosować haloperidol (Haloperidol WZF), jednak ze względu na profil działań niepożądanych powinien być stosowany krótkotrwale.

Trudności w leczeniu stanu splątania u osób starszych wynikają z konieczności różnicowania z innymi zaburzeniami poznawczymi, zwłaszcza z demencją. Dodatkowo, pacjenci w podeszłym wieku są bardziej podatni na działania niepożądane leków przeciwpsychotycznych, takie jak nasilenie objawów pozapiramidowych, sedacja, hipotonia ortostatyczna czy wydłużenie odcinka QT. Istotnym wyzwaniem jest również odpowiednie nawodnienie pacjenta i kontrola parametrów życiowych.

W postępowaniu z pacjentem w stanie splątania kluczową rolę odgrywa także leczenie niefarmakologiczne, obejmujące zapewnienie spokojnego otoczenia, obecność bliskich osób, wczesną mobilizację, korekcję deficytów sensorycznych (okulary, aparaty słuchowe) oraz utrzymanie prawidłowego rytmu dobowego. Takie wielokierunkowe podejście znacząco zwiększa szanse na skuteczne opanowanie majaczenia i zapobieganie jego nawrotom.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 25.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl