stan predeliryjny
Wskazanie

Stan predeliryjny (pre-delirium) to wczesna faza zespołu majaczeniowego, charakteryzująca się subtelnymi zmianami w funkcjonowaniu poznawczym i behawioralnym pacjenta, które mogą poprzedzać pełnoobjawowe delirium. Objawy te obejmują narastające zaburzenia uwagi, dezorientację, zmiany w rytmie dobowym, niepokój psychoruchowy i zaburzenia percepcji. Stan predeliryjny występuje często u osób hospitalizowanych, szczególnie starszych, pacjentów pooperacyjnych oraz przebywających na oddziałach intensywnej terapii.

Wczesna identyfikacja stanu predeliryjnego jest kluczowa, ponieważ umożliwia interwencję zapobiegającą rozwojowi pełnoobjawowego delirium, które wiąże się z wyższą śmiertelnością, dłuższym pobytem w szpitalu i pogorszeniem rokowania. W diagnostyce wykorzystuje się skale oceny takie jak CAM (Confusion Assessment Method), 4AT czy ICDSC (Intensive Care Delirium Screening Checklist).

W farmakoterapii stanu predeliryjnego stosuje się przede wszystkim leki przeciwpsychotyczne w niskich dawkach. W Polsce najczęściej wykorzystywane są: Haloperidol (Decaldol), Risperidon (Rispolept, Orizon), Olanzapina (Zolafren, Zalasta, Olzapin) oraz Kwetiapina (Ketrel, Ketipinor, Kwetiapina). W przypadku pobudzenia można rozważyć krótkotrwałe zastosowanie benzodiazepin, takich jak Lorazepam (Lorafen) czy Midazolam (Dormicum), jednak należy je stosować ostrożnie ze względu na ryzyko pogłębienia zaburzeń poznawczych.

Największą trudnością w leczeniu pacjentów w stanie predeliryjnym jest jego właściwa i wczesna identyfikacja, gdyż objawy bywają subtelne i często mylone z innymi stanami (np. demencją czy depresją). Wyzwaniem jest również ustalenie równowagi między leczeniem farmakologicznym a interwencjami niefarmakologicznymi, które obejmują zapewnienie orientacji pacjenta, wczesną mobilizację, prawidłowy sen, nawodnienie oraz unikanie niepotrzebnych procedur medycznych. Dodatkową trudność stanowi ocena skuteczności terapii ze względu na fluktuujący charakter objawów i nakładanie się ich na obrazy innych chorób współistniejących.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl