Wskazania do stosowania
Rumianek

Rumianek (Matricaria recutita L.) jest szeroko stosowanym surowcem roślinnym o udokumentowanych właściwościach przeciwzapalnych, przeciwbakteryjnych, spazmolitycznych oraz łagodzących podrażnienia. W gastroenterologii znajduje zastosowanie w łagodnych dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, takich jak wzdęcia i skurcze o niewielkim nasileniu, m.in. w preparacie Gastrosan fix zawierającym 1,00 g kwiatu rumianku, 0,66 g korzenia prawoślazu oraz 0,34 g liścia mięty pieprzowej na saszetkę. W stomatologii rumianek jest wykorzystywany w leczeniu stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej i gardła, w tym zapalenia dziąseł i powierzchniowego zapalenia przyzębia, np. w preparacie Dentosept (wyciąg z koszyczka rumianku i innych ziół) oraz w Dentinox N (15% nalewka z rumianku, 0,34% lidokaina), stosowanym w łagodzeniu dolegliwości związanych z wyrzynaniem się zębów mlecznych.

Wskazania do stosowania substancji czynnej rumianek

Rumianek (Matricaria recutita L., Chamomilla recutita (L.) Rauschert) jest jedną z najczęściej wykorzystywanych roślin leczniczych w różnych postaciach farmaceutycznych. Jako substancja aktywna wchodzi w skład wielu preparatów leczniczych, których stosowanie opiera się głównie na tradycji i długotrwałym doświadczeniu klinicznym. Szeroki profil terapeutyczny rumianku wynika z jego właściwości przeciwzapalnych, przeciwbakteryjnych, spazmolitycznych oraz łagodzących podrażnienia.1

Dolegliwości żołądkowo-jelitowe

Rumianek wykazuje zastosowanie w objawowym leczeniu dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Szczególnie zalecany jest w przypadkach:2

  • Łagodnych dolegliwości żołądkowo-jelitowych
  • Wzdęć
  • Skurczów o niewielkim nasileniu

3

Preparatem zawierającym rumianek, wskazanym w dolegliwościach przewodu pokarmowego, jest Gastrosan fix. Produkt ten zawiera kombinację kwiatu rumianku (1,00 g), korzenia prawoślazu (0,66 g) oraz liścia mięty pieprzowej (0,34 g) w każdej saszetce. Preparat stosuje się tradycyjnie w stanach skurczowych w obrębie jamy brzusznej, we wzdęciach oraz pomocniczo w stanach zapalnych przewodu pokarmowego.4

Stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej i gardła

Rumianek znajduje zastosowanie w leczeniu stanów zapalnych błony śluzowej jamy ustnej i gardła. Do konkretnych wskazań należą:56

  • Niewielkie owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej
  • Stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej i gardła
  • Zapalenie dziąseł i jamy ustnej (w tym zapalenie języka)
  • Powierzchniowe zapalenie przyzębia
  • Skłonność do krwawienia z dziąseł
  • Pomocniczo w parodontozie

7

Przykładowym preparatem stosowanym w tych wskazaniach jest Dentosept – koncentrat do sporządzania roztworu do stosowania w jamie ustnej, zawierający złożony wyciąg z różnych ziół, w tym koszyczka rumianku. Preparat ten działa przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie, odkażająco i ściągająco.8

Łagodzenie dolegliwości związanych z bolesnym wyrzynaniem się zębów mlecznych

Dentinox N to preparat zawierający nalewkę z rumianku (15%), lidokainy chlorowodorek (0,34%) oraz makrogolu eter laurylowy (0,32%), który jest stosowany do łagodzenia dolegliwości związanych z wyrzynaniem się zębów mlecznych. Produkt pomaga w redukcji:9

  • Podrażnienia dziąseł
  • Dolegliwości bólowych związanych z wyrzynaniem się zębów mlecznych

10

Należy jednak pamiętać, że w przypadku pojawienia się silniejszego zaczerwienienia lub obrzęku dziąseł oraz w razie wystąpienia reakcji nadwrażliwości na skórze lub błonach śluzowych, należy skontaktować się z lekarzem. Podobnie należy postępować w przypadku wystąpienia wtórnych dolegliwości towarzyszących.11

Stany zapalne skóry i podrażnienia

Rumianek znajduje zastosowanie w leczeniu różnych stanów zapalnych skóry i błon śluzowych. Wskazania obejmują:1213

  • Podrażnienia skóry i błon śluzowych, w tym w okolicy odbytu oraz narządów płciowych (po wykluczeniu przez lekarza ciężkich dolegliwości)
  • Łagodne stany zapalne skóry, w tym oparzenia słoneczne
  • Rany powierzchniowe i niewielkie czyraki
  • Pomocniczo w innych stanach zapalnych skóry

1415

Maść rumiankowa to preparat przeznaczony do tradycyjnego stosowania pomocniczo w stanach zapalnych skóry. Skuteczność tego produktu opiera się wyłącznie na długim okresie stosowania i doświadczeniu.16

Stany zapalne okolic zewnętrznych narządów płciowych kobiecych

Preparat Azucalen, zawierający wyciąg płynny z kwiatu rumianku (0,5 ml) oraz wyciąg płynny z kwiatu nagietka (0,5 ml) w 1 ml płynu, jest tradycyjnym produktem leczniczym roślinnym stosowanym do przemywania okolicy zewnętrznych kobiecych narządów płciowych (wargi sromowe) w łagodnych stanach zapalnych. Jest on szczególnie zalecany u kobiet w okresie pomenopauzalnym.17

Wspomaganie leczenia przeziębień

Rumianek, jako składnik preparatów złożonych, jest również stosowany przy przeziębieniach. Imupret N to tradycyjny produkt leczniczy roślinny, który zawiera wyciąg złożony z kilku składników, w tym z kwiatu rumianku. Jest on stosowany tradycyjnie przy pierwszych oznakach oraz w czasie trwania przeziębienia.18

Stany napięcia nerwowego i zaburzenia snu

Rumianek, jako jeden ze składników preparatów złożonych, wykorzystywany jest również w preparatach o działaniu uspokajającym i nasennym. Do produktów takich należą:1920212223

  • Melissed – syrop zawierający wyciąg z ziela melisy, kwiatostanu głogu, kwiatu lipy i kwiatu rumianku, stosowany wspomagająco przy nadmiernej pobudliwości nerwowej oraz jako środek ułatwiający zasypianie. Może być również stosowany w dolegliwościach trawiennych na tle nerwowym.24
  • Melis-Tonic – płyn doustny zawierający wyciąg z liścia melisy, kwiatostanu głogu, koszyczka rumianku, korzenia arcydzięgla i owocu kminku, stosowany tradycyjnie pomocniczo w stanach nadmiernego napięcia nerwowego.25
  • Nervosan fix – zioła do zaparzania w saszetkach zawierające korzeń kozłka, ziele krwawnika, liść mięty pieprzowej, liść melisy i kwiat rumianku, stosowane w łagodnych stanach napięcia nerwowego oraz w okresowych trudnościach z zasypianiem.26
  • Nerwobonisol – płyn doustny zawierający intraktum z ziela melisy, nalewkę z szyszek chmielu, nalewkę z koszyczka rumianku, nalewkę z ziela serdecznika, nalewkę z kwiatostanu głogu i nalewkę z korzenia kozłka, stosowany tradycyjnie jako pomocniczy w stanach napięcia nerwowego oraz trudnościach w zasypianiu.27
  • Zioła uspokajające – zioła do zaparzania w saszetkach zawierające korzeń kozłka, kwiatostan głogu, liść melisy, szyszkę chmielu, liść mięty pieprzowej i kwiat rumianku, stosowane tradycyjnie w przejściowych, łagodnych stanach napięcia nerwowego oraz w okresowych trudnościach z zasypianiem.28

Zestawienie wskazań do stosowania preparatów zawierających rumianek

Produkt leczniczy Skład Postać Wskazania
Azucalen Wyciąg płynny z kwiatu rumianku (0,5 ml) i kwiatu nagietka (0,5 ml) w 1 ml Płyn na skórę Przemywanie okolicy zewnętrznych kobiecych narządów płciowych w łagodnych stanach zapalnych, szczególnie w okresie pomenopauzalnym
Dentinox N Nalewka z rumianku (15%), lidokainy chlorowodorek (0,34%), makrogolu eter laurylowy (0,32%) Żel do stosowania na dziąsła Łagodzenie dolegliwości związanych z bolesnym wyrzynaniem się zębów mlecznych
Dentosept Wyciąg płynny złożony z: koszyczka rumianku, kory dębu, liścia szałwii, ziela arniki, kłącza tataraku, ziela mięty pieprzowej, ziela tymianku Koncentrat do sporządzania roztworu do stosowania w jamie ustnej Stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej i gardła, zapalenie dziąseł i jamy ustnej, powierzchniowe zapalenie przyzębia, skłonność do krwawienia z dziąseł, pomocniczo w parodontozie
Gastrosan fix Kwiat rumianku (1,00 g), korzeń prawoślazu (0,66 g), liść mięty pieprzowej (0,34 g) w saszetce Zioła do zaparzania w saszetkach Stany skurczowe w obrębie jamy brzusznej, wzdęcia, pomocniczo w stanach zapalnych przewodu pokarmowego
Imupret N Wyciąg złożony z: ziela skrzypu, ziela krwawnika pospolitego, korzenia prawoślazu, liścia orzecha włoskiego, ziela mniszka lekarskiego, kwiatu rumianku, kory dębu Krople doustne Przy pierwszych oznakach oraz w czasie trwania przeziębienia
Maść rumiankowa Ekstrakt z kwiatu rumianku Maść Pomocniczo w stanach zapalnych skóry
Melissed Wyciąg płynny z ziela melisy, kwiatostanu głogu, kwiatu lipy, kwiatu rumianku Syrop Wspomagająco przy nadmiernej pobudliwości nerwowej, jako środek ułatwiający zasypianie, w dolegliwościach trawiennych na tle nerwowym
Melis-Tonic Wyciąg płynny z liścia melisy, kwiatostanu głogu, koszyczka rumianku, korzenia arcydzięgla, owocu kminku oraz miód Płyn doustny Pomocniczo w stanach nadmiernego napięcia nerwowego
Nervosan fix Korzeń kozłka, ziele krwawnika, liść mięty pieprzowej, liść melisy, kwiat rumianku Zioła do zaparzania w saszetkach Łagodne stany napięcia nerwowego oraz okresowe trudności z zasypianiem
Nerwobonisol Intraktum z ziela melisy, nalewka z szyszek chmielu, nalewka z koszyczka rumianku, nalewka z ziela serdecznika, nalewka z kwiatostanu głogu, nalewka z korzenia kozłka Płyn doustny Pomocniczo w stanach napięcia nerwowego oraz trudnościach w zasypianiu
Rumianek fix Kwiat rumianku (1,5 g) w saszetce Zioła do zaparzania w saszetkach Łagodne dolegliwości żołądkowo-jelitowe, stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej i gardła, podrażnienia skóry i błon śluzowych, łagodne stany zapalne skóry, rany powierzchniowe
Zioła uspokajające Korzeń kozłka, kwiatostan głogu, liść melisy, szyszki chmielu, liść mięty pieprzowej, kwiat rumianku Zioła do zaparzania w saszetkach Przejściowe, łagodne stany napięcia nerwowego oraz okresowe trudności z zasypianiem
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl